TIN TỨC

Tuổi thơ tôi - Tùy bút Nguyễn Đức Hải

Người đăng : phunghieu
Ngày đăng: 2026-03-06 21:04:13
mail facebook google pos stwis
19 lượt xem

(Vanchuongthanhphohochiminh.vn) - Có những ký ức tưởng như đã ngủ yên trong quá khứ, nhưng chỉ cần một buổi chiều lặng gió, một mùi hương quen bất chợt thoảng qua, chúng lại trở về nguyên vẹn. Khi ấy, tuổi thơ hiện lên trong tôi như một thước phim cũ – chậm rãi, trong trẻo mà thấm đẫm những rung động rất sâu của một đời người.

 

Ảnh minh họa. Nguồn internet

 

Gia đình tôi quê ở Long Xuyên. Những năm tháng ấy, cuộc sống chắt chiu từng đồng bạc nhỏ. Ở nơi đây, người dân mỗi ngày ra chợ bán những thứ bánh trái giản dị từ vườn nhà: vài chục cái bánh ít, mấy trái bưởi, trái ổi. Chợ sớm họp rồi tan, gom góp về những đồng tiền ít ỏi, qua từng buổi chợ. Vì cuộc sống vất vả, tuổi thơ tôi không phải lúc nào cũng được ở cạnh ba má. Có những năm tháng tôi phải sống xa nhà để đi học. Nỗi nhớ vì thế cứ âm thầm lớn lên theo từng ngày. Mỗi chiều thứ sáu, sau giờ học, tôi thường trèo lên cây mít phía bên hiên nhà. Từ cành cao nhất, tôi nhìn ra ngoài bờ tường, nơi con đường cấp phối nhỏ chạy dài hun hút. Tôi ngồi đó rất lâu, lòng thấp thỏm chờ đợi, hy vọng một lúc nào đó sẽ thấy bóng dáng quen thuộc của ba má đi về phía mình. Nhưng nhiều ngày thứ sáu trôi qua như một lời hẹn đang vơi dần.

Con đường vẫn vắng, chỉ có gió thổi qua những tán lá mít xào xạc. Còn nỗi nhớ thì cứ treo mãi trong lòng tôi, lặng lẽ mà dai dẳng. Cũng trong những ngày tháng ấy, tôi luôn khao khát và ước mơ, dẫu chỉ là một điều rất nhỏ. Trước cổng trường có một quầy bán đá bào si-rô. Những ly đá bào đỏ au dưới nắng trưa miền Tây trông mát lạnh đến nao lòng. Lũ bạn cầm trên tay, vừa ăn vừa cười rộn rã. Còn tôi chỉ đứng nhìn một lúc rồi lặng lẽ quay đi. Một ly đá bào giản dị thôi, nhưng khi ấy lại là điều xa xỉ. Trong túi tôi không có vài đồng lẻ để mua. Nhiều khi thèm quá, tôi lại trèo lên cây mít ngồi nhìn ra xa, như thể gửi theo gió cả nỗi thèm muốn bé nhỏ của mình.

Sau này tôi trở lại Long Khánh, trong tổ ấm gia đình, để tiếp tục việc học. Cuộc sống vẫn chật vật như cũ. Tiền bạc lúc nào cũng thiếu thốn. Những buổi tan học, bụng đói cồn cào mà không đủ tiền ăn. Có lần, tiền tiết kiệm, dành dụm, tôi chỉ đủ mua một ổ bánh mì nhỏ. Tôi bẻ đôi, đưa cho Mai một nửa. Mai là người bạn thân thiết nhất của tôi trong những năm tháng ấy. Mai nhỏ người nhưng rất mạnh mẽ. Ngày nào Mai cũng đạp chiếc xe đạp cũ chở tôi đến trường. Con đường dài dưới cái nắng miền Đông, chiếc xe cọc cạch chở hai đứa học trò nghèo mà đầy ắp tiếng cười. Chúng tôi ngồi dưới gốc cây trước cổng ngôi chùa bên lề đường, ăn ổ bánh mì bẻ đôi. Khi ấy, tôi vẫn nhớ rõ ánh mắt Mai – vừa hồn nhiên vừa ấm áp. Có lẽ chính những bữa ăn giản dị như thế đã nuôi lớn tình bạn của chúng tôi qua năm tháng. Má của Mai mỗi ngày ra chợ bán bánh ít, bưởi, ổi hái trong vườn. Mỗi lần bán xong trở về, má lại để dành cho hai đứa chút bánh. Những chiếc bánh nhỏ giản dị ấy, đến bây giờ nhớ lại vẫn thấy thơm mùi yêu thương. Sau Mai, cô em gái, người tôi thương nhất là út Thanh – Út hiền lành luôn lặng lẽ đứng phía sau, nhận về mình những phần thiệt thòi. Có những ước mơ rất nhỏ của riêng em, nhưng em đã gác lại. Em chấp nhận gánh vác những việc riêng trong gia đình để tôi có thêm thời gian đi làm, lo cơm áo gạo tiền. Mỗi lần nghĩ đến điều đó, lòng tôi lại thấy nghẹn lại. Trong cuộc đời này, có lẽ không nhiều người có thể hi sinh thầm lặng như em.

Thời gian trôi đi như dòng nước lặng lẽ. Những đứa trẻ năm nào dần lớn lên giữa bao bộn bề của cuộc sống. Ba nay đã về với tiên tổ. Ngày ba ra đi, trên thân thể vẫn mang theo những vết thương của một thời chiến tranh khốc liệt – những dấu tích từ những tháng năm bị kẻ thù tra tấn dã man trong chuồng cọp Côn Đảo. Ba ít khi nói về quá khứ ấy, nhưng những vết sẹo âm thầm trên cơ thể ba đã kể lại cả một quãng đời gian khổ. Còn má, má là người đã dành trọn tuổi thanh xuân của mình để lo cho đàn con. Cuộc đời má là chuỗi ngày tảo tần, nhẫn nại và hi sinh. Má luôn dành cho tôi một tình thương rất lớn, dù lặng lẽ. Có lẽ bởi má hiểu tôi là đứa con phải tự lập từ rất sớm, cũng là đứa con chịu nhiều thiệt thòi nhất.

Cuộc đời tôi cũng trải qua không ít thăng trầm, sóng gió. Có những lúc tưởng như mình phải gồng lên để bước tiếp giữa những chông chênh của cuộc đời. Rồi một ngày, tôi gặp anh.

Anh! Một con người ấm áp và bình dị, tôi đã từng gặp anh trong giấc mơ và luôn hiển hiện trong tâm trí tôi suốt chiều dài ký ức. Với anh công việc luôn bộn bề và nhiều áp lực. Nhưng với tôi, sự hiện diện của anh lại giống như một bến bình yên sau những năm tháng dài mong đợi. Giữa bao lo toan của cuộc đời, tôi chợt nhận ra niềm hạnh phúc của mình không nằm ở những điều lớn lao, mà chỉ nằm ở việc được ở bên người mình thương. Và trong một khoảnh khắc rất thật của lòng mình, tôi đã khẽ thốt lên:

Em yêu anh!

Ba tiếng ấy giản dị, nhưng dường như chứa đựng cả một quãng đời đã đi qua – từ những buổi chiều trèo cây mít ngóng ba má, từ ước mơ về một ly đá bào si-rô của đứa trẻ nghèo năm nào, từ ổ bánh mì bẻ đôi và tình bạn với Mai, từ sự hi sinh thầm lặng của út Thanh.

Bây giờ khi nhìn lại, tôi mới hiểu rằng tuổi thơ mình tuy nghèo khó nhưng lại vô cùng giàu có. Chính những thiếu thốn ngày ấy đã dạy tôi biết yêu thương, biết sẻ chia và biết nâng niu hạnh phúc khi nó đến. Đôi khi, trong những buổi chiều yên ả của hiện tại, tôi vẫn nhớ đến cây mít năm nào. Nhớ đến con đường nhỏ ngoài bờ tường Long xuyên. Nhớ đến đứa trẻ ngồi trên cành cao, vừa ngóng ba má, vừa ước ao một ly đá bào si-rô mát lạnh giữa trưa hè oi ả. Và tôi chợt hiểu rằng:

Chính từ những ước mơ nhỏ bé ấy, cuộc đời tôi đã lớn lên.

TP.HCM, 07.03.2026 

N.Đ.H

Bài viết liên quan

Xem thêm
Tha phương…Tùy bút Lê Thi
Nước Mỹ có phải thiên đường cho tất cả những người đến miền đất hứa này không? Chưa hẳn là như thế. Tôi gặp biết bao nhiêu người đến định cư ở đây mang nhiều quốc tịch khác nhau, nhưng mỗi người mang số phận khác nhau nhiều khi không biết có hơn ở Việt Nam không, nếu như họ không có ý chí và nghề nghiệp gì nhất định.
Xem thêm
Một mùa thơ đi qua – tình người ở lại
Sau ba ngày hoạt động sôi nổi, Ngày Thơ Việt Nam 2026 tại TP.HCM đã khép lại, nhưng dư âm của nó vẫn còn đọng lại trong nhiều cuộc gặp gỡ và câu chuyện bên lề. Từ việc phát động cuộc thi thơ “Tiếng gọi đô thị mới” với sự đồng hành của Quỹ Tình Thơ, đến những lều thơ và đêm thơ nhạc của các câu lạc bộ, tất cả góp phần tạo nên một không gian thi ca vừa trang trọng vừa ấm áp tình bằng hữu.
Xem thêm
Vẻ đẹp miền di sản cuối trời Nam – Tùy bút Nguyễn Phú Thành
Miền đất được mệnh danh nơi “đất biết nở, rừng biết đi” (chữ dùng của Sơn Nam) – luôn mang trong mình vẻ đẹp hoang sơ và giàu sức sống. Những dòng kênh đậm phù sa, rừng U Minh bạt ngàn và mũi đất vươn ra biển Tây tạo nên một miền quê thấm đẫm chất phương Nam, nơi con người hiền hòa, chân chất và mạnh mẽ trước thiên nhiên. Còn Hà Tiên lại quyến rũ bởi vẻ thơ mộng của miền biên viễn, nơi non nước giao hòa mang dấu ấn lịch sử với những thắng cảnh từng đi vào thơ ca. Từ đất Mũi hoang sơ, phóng khoáng đến Hà Tiên hữu tình, cổ kính – đều là miền di sản của đất phương Nam như hai nét chấm phá độc đáo, tạo nên bức tranh thiên nhiên và văn hoá đầy mê hoặc của cực Nam Tổ quốc.
Xem thêm
Văn chương Việt và câu hỏi toàn cầu - Tùy văn Lê Hưng Tiến
Trong những năm gần đây, đời sống văn học Việt Nam đang đối mặt với một thực trạng đáng báo động, đó chính là sự xuống cấp đồng thời của chất lượng sáng tác và dịch thuật, đặc biệt trong lĩnh vực thơ khi nhiều sản phẩm yếu kém lại được nhân danh hội nhập để đưa ra nước ngoài. Hiện tượng này không chỉ làm tổn thương giá trị nội tại của văn chương, mà còn trực tiếp bóp méo diện mạo văn học Việt Nam trong con mắt bạn đọc quốc tế.
Xem thêm
Chén trà trong đêm trực – Tản văn Hồng Loan
Khi nhắc đến uống trà, nhiều người hình dung ngay những khoảnh khắc thư thả, ngồi giữa không gian yên tĩnh để cảm nhận vị “thanh khiết chậm rãi của cuộc sống”. Nhưng với những y, bác sĩ trực cấp cứu, trà lại mang một ý nghĩa hoàn toàn khác. Đó là phút dừng ngắn ngủi để kịp hít một hơi sâu giữa những cuộc chạy đua với số phận; là lúc họ đứng dưới ánh đèn trắng lạnh của phòng cấp cứu, đôi tay còn hằn dấu găng, mùi sát khuẩn vẫn bám trên áo blouse, và tiếng bút ghi hồ sơ vẫn kêu “sột soạt” đâu đó trên chiếc bàn trực.
Xem thêm
Người chiến sĩ và mùa xuân đất nước - Tùy bút Phùng Văn Khai
Bến phà Lục Nam mùa xuân hơn ba mươi năm trước - năm 1994 với tôi là một bước ngoặt lớn của đời người. Có nằm mơ tôi cũng không nghĩ rằng mình đã trở thành một người lính trong tiểu đội tân binh của Trung đoàn 421 - Sư đoàn 306 - Binh đoàn Hương Giang anh hùng thấm đẫm chiến công...
Xem thêm
Cỗ Tết không thể thiếu dưa hành – Tản văn Nguyễn Gia Long
Năm nào cũng vậy, hễ Tết Nguyên đán còn cách khoảng mươi ngày, và cho dù có bận trăm công ngàn việc đi chăng nữa, thì mẹ tôi vẫn dành thời gian để muối vại dưa hành thật lớn! Vâng, cho dù đã có nhiều các món ngon rồi mà trong mâm cỗ Tết vẫn còn thiếu món dưa hành thì coi như vẫn còn thiếu chút hương vị Tết truyền thống. Nếu như các gia đình Miền Trung, Miền Nam trong mâm cỗ Tết thường có dưa món và đĩa củ kiệu, thì cỗ Tết ở Miền Bắc không thể thiếu được dưa hành muối chua.
Xem thêm
Nhiều niềm vui bên nồi bánh chưng ngày Tết – Tạp bút Nguyễn Gia Long
Nhớ khoảng thời gian tuổi thơ khi tôi còn sống ở quê nhà, cứ đến giáp Tết Nguyên đán thì gia đình nhà nào cũng vậy, dù bận rộn đến đâu cũng cắt cử ra một, vài người để lo sửa soạn rửa lá dong, vo gạo nếp, đãi đỗ, ướp thịt lợn…, để gói bánh chưng ăn Tết. Ngày ấy, dù kinh tế nhà nào cũng nghèo nhưng việc ăn một cái Tết to và tươm tất thì khỏi phải bàn, bởi người ta từng bảo: “Đói ngày giỗ cha, no ba ngày Tết”, mà bánh chưng thì là một trong số các món cơ bản không thể thiếu được trong mâm cỗ Tết, nên nhà nào cũng gói rất nhiều bánh chưng. Nhà ít thì gói dăm, bảy ký gạo; các hộ gia đình gói nhiều lên tới vài, ba chục ký. Chính vì vậy mà các cặp bánh, xâu bánh chưng vuông, bánh chưng dài (bánh tày) đều bày ngổn ngang trong nhà, quanh chạn bát trong gian bếp. Việc gói bánh chưng không chỉ để cúng kiếng và ăn trong ba ngày Tết chính, mà bánh chưng còn dùng để ăn dần trong những ngày tiếp theo khi mọi người ra đồng cày, cấy, trồng rau màu…
Xem thêm
Chân mây 2 - Tùy văn Nguyễn Linh Khiếu
Khi choàng tỉnh, mình thấy đã nằm vật ở dưới đất. Kỳ lạ là giường khá cao và nền phòng là gạch men nhưng mình không cảm thấy cơ thể có chút đau đớn nào. Cứ như thể có ai đó đã ném mình xuống đất một cách hết sức dịu dàng. Thấy lạ mình chuyển sang chiếc giường bên và nằm quay đầu ngược lại. Từ đó mình ngủ ngon lành đến sáng.
Xem thêm
Cỗ Tết sẽ không đủ đầy nếu thiếu món giò thủ bó mo cau - Tản văn Thạch Bích Ngọc
Trong ký ức Tết tuổi thơ của tôi, ngoài kỷ niệm của vô vàn niềm vui bất tận khi được diện quần áo mới để đi chơi xuân trẩy hội, được nhận phong bao tiền lì xì từ ông bà, cha mẹ và những người thân yêu trong gia đình, dòng họ…, thì những món ăn ngon trong mâm cơm đủ đầy ngày Tết của một thời kinh tế khó khăn chung của đất nước, cũng luôn là “miền nhớ” để giờ đây khi đã trưởng thành, tìm lại chút hoài niệm trong ký ức tôi vẫn nao lòng thèm muốn, nhớ mãi không quên…
Xem thêm
Ký ức Kẻ Gỗ - Tùy bút Phúc Hải
Những ngày cuối năm, mưa lất phất phủ mờ con đường đất đỏ dẫn vào lòng hồ Kẻ Gỗ. Tôi trở lại Cẩm Xuyên, nơi ký ức của những thế hệ đi trước như những cơn sóng lặng lẽ vỗ vào bờ, kéo tôi về một thời mà tôi chưa từng sống, nhưng vẫn cảm nhận rõ qua những câu chuyện kể. Dưới lớp nước xanh thẳm của hồ Kẻ Gỗ hôm nay là cả một thế giới đã ngủ yên, những ngôi làng cổ, những cánh rừng gỗ quý và cả một thời đại “máu và hoa” của một thế hệ rực lửa. Tôi thuộc thế hệ sau, lớn lên khi dòng nước đã hiền hòa chảy tràn đồng ruộng, mang lại màu xanh bát ngát cho làng quê. Thế nhưng, mỗi lần đứng trước mặt hồ mênh mông, lòng tôi vẫn rung lên những nhịp đập thổn thức, như nghe được tiếng thở dài và nhịp đập của một vùng đất từng khô cằn đến cháy lòng.
Xem thêm
Nhớ mẹ khi Tết đến Xuân về - Tản văn Nguyễn Thị Loan
Mùa xuân là mùa của chồi non lộc biếc, với biết bao hi vọng cho một năm dài cây trái tốt tươi ở phía trước. Với mỗi người thì mùa xuân cũng luôn là dấu mốc khởi đầu của một năm để hoài bão, ước mơ cho sự may mắn và những điều tốt đẹp nhất. Vâng, đúng là mùa xuân bất cứ ai cũng chộn rộn biết bao niềm vui trong không khí lễ Tết, thông qua những chuyến đi du xuân, thăm viếng lẫn nhau, tham dự hội làng, du lịch đâu đó... Thế nhưng, với riêng tôi thì từ gần chục năm trở lại đây, mỗi khi mùa xuân tới trở về nhà đoàn tụ ăn Tết cùng gia đình nơi quê nhà, tôi không chỉ buồn mà cảm thấy rất buồn, bởi không còn trông thấy bóng dáng của mẹ nữa.
Xem thêm
Người lính trở về từ “cửa tử” thành cổ Quảng Trị
Tết đến, khi mỗi gia đình sum họp, ta càng nhớ đến những người đã hy sinh tuổi trẻ cho Tổ quốc.
Xem thêm
Tết này các anh đã về mái nhà chung
Sau gần 60 năm thân phận còn chìm trong bóng tối lịch sử vì những đặc thù khốc liệt của chiến trường đô thị, 49 chiến sĩ Biệt động Sài Gòn quả cảm năm xưa nay đã chính thức được công nhận là Liệt sĩ.
Xem thêm
Đồng Vọng, tiếng thơ từ trầm tích một đời
65 bài thơ ứng với 65 mùa xuân đời người, mang dáng dấp của một sự sắp đặt có chủ ý giữa nghệ thuật và đời sống. Tập thơ “Đồng vọng” của Ngô Hoài Chung vì thế vừa là một ấn phẩm kỉ niệm, vừa là một hành trình tinh thần được chưng cất cẩn trọng từ những trải nghiệm dày dặn của một đời người.
Xem thêm
Thèm sách - Bút ký của nhà thơ Thanh Thảo
Những gì mỗi quyển sách đem lại cho ta, chính ta cũng không biết hết, nhớ hết. Nhưng chắc chắn là có. Và cái có ấy, cái được ấy, sẽ còn lại trong ta cho đến cuối cuộc đời.
Xem thêm
Xuân tha hương..
Bao năm sống nơi xứ người, tóc đã thay màu, đôi chân mòn mõi theo từng bước đường lập nghiệp, trái tim kẻ tha hương vẫn quay quắt hướng về mảnh đất chôn nhau cắt rốn. Giữa nhịp sống ồn ã của trời Tây, nhiều lúc tôi thấy lòng mình chùng xuống, như ai đó vừa gọi khẽ tên mình từ bờ sông tuổi thơ xa lắc.
Xem thêm
Vó ngựa vùng quê - Bút ký Nguyễn Sự
Cù lao Thới Sơn, phường Thới Sơn (tỉnh Đồng Tháp) được khai thác du lịch từ năm 1988. Do đặc thù vùng sông nước, miệt vườn cho nên doanh nghiệp đã liên kết hộ nhà vườn để đầu tư khai thác du lịch sinh thái, du lịch cộng đồng với nhiều sản phẩm đặc trưng. Đặc biệt, du khách đến đây được đi xe ngựa len lỏi vào các tuyến đường nông thôn, vườn cây ăn trái.
Xem thêm
Sông Đuống trôi đi… một dòng lấp lánh - Bút ký của Tô Ngọc Thạch
Mùa đông về bất chợt, từng làn gió bấc mang theo hơi lạnh luồn vào các hang cùng ngõ hẻm của từng xóm phố. Bầu trời hôm nay phủ kín một màu xám bạc, những chiếc lá vàng cuối cùng còn sót lại trên cành cây đang đung đưa lần cuối trước khi rơi xuống đất, để chờ một mùa mới hồi sinh.
Xem thêm
Những người yêu rùa biển
Bài đăng Văn nghệ TPHCM số Xuân Bính Ngọ 2026
Xem thêm