TIN TỨC

Sắc tím bàng vuông - Tản văn Nguyễn Thu Hà SG

Người đăng : phunghieu
Ngày đăng: 2026-07-22 10:18:38
mail facebook google pos stwis
607 lượt xem

(Vanchuongthanhphohochiminh.vn)  - Tháng sáu, hoa bàng vuông nhà mình năm nay nở đặc bông. Thứ hoa chẳng được bày trưng bao giờ, cứ bung rực ra sắc tím tươi như những lời hẹn ước. Đôi khi em bắt gặp con đứng cạnh lồng chim và đăm đăm ngắm chùm hoa đang rộ. Tiếng con nhồng kêu lanh lảnh “ Cha về! Cha về!” làm thằng bé chợt giật mình…

 

Nhà văn Nguyễn Thu Hà SG

 

Tháng Sáu…

Anh từng hẹn em tháng sáu mình bên nhau. Vậy mà hàng chục năm rồi, chưa tháng sáu nào mình được bên nhau như ước hẹn. Phố mùa đông từng trút những chiếc lá bàng đỏ như môi son trước đôi chân chúng mình. Những chiếc lá như cũng biết nghe tiếng anh ấm trầm mà xao xuyến. Mùa hè hẹn ước, đối với chúng ta khi ấy sẽ là những ngày lộng lẫy ánh mặt trời, lộng lẫy màu xanh của biển và trời, lộng lẫy màu cát trắng… Đôi mắt anh lấp lánh thứ ánh sáng của vì sao sáng nhất giữa biển đêm mênh mang. Đó là em hình dung ngôi sao đó như thế khi ngắm thứ ánh sáng từ đôi mắt anh. Tình yêu, anh à, làm trái tim em cũng ngân rung lên như những tia lấp lánh ấy…

Rồi chúng mình xa nhau. Đằng đẵng ngày nối ngày, mùa nối mùa nhung nhớ. Anh từng hẹn ngày bên nhau, tháng sáu, bởi anh tính thời gian được nghỉ phép theo ngày anh nhập ngũ. Nhưng vì những đột xuất quân lệnh, những lần công tác thao trường kéo dài khiến những ngày phép ấy chuyển dịch bất định. Hơn mười năm yêu thương, lời hẹn những ngày tháng sáu bên nhau vẫn chưa thành…

Cây bàng vuông anh bứng từ Trường Sa về trồng góc hiên nhà đã toả bóng che nửa khoảng sân. Bé con của chúng mình hay đòi ra ngồi ăn cơm chiều dưới bóng xanh ngằn ngặt ấy. Gió từ biển thổi vào, những chiếc lá cứng cáp khua như những bàn tay vẫy. Thân cây thẳng vút, chẽ ba xoè ra những cành vươn vững chãi để tán lá như một khoảng yên bình cho nắng chạm. Ngày anh cẩn thận bưng bồng cây từ ba lô đặt xuống khuôn hố nhỏ, cái cây mới cao hơn gang tay mà cuống lá đã cứng cáp kiên cường. Anh bảo, anh mang cái cây mọc lên từ hạt trái bàng vuông ở tán cao nhất thuộc ây bàng kiên cường nhất đảo vê cho mẹ con em. Ở khuôn sân nhà mình đất nồng vị biển nhưng không có thứ cát trắng như cát ở Trường Sa, không có những mảnh san hô cong cong như nheo nắng… Nhưng chắc chắn cây bàng vuông này sẽ sống, sẽ đơm bông kết trái để mỗi lẫn ngắm nó, em và nhóc tì mới tượng hình trong bụng em khi đó sẽ như thấy bóng hình anh…

Biền biệt theo những ngọn sóng ôm lấy thân tàu, ôm lấy những bãi cát đẹp như thiên đàng nơi những đảo xa anh tới. Hình bóng anh trong màu xanh áo lính hiện hữu dần theo bóng toả của ngọn bàng vuông chở che góc hiên nhà mình. Con nằm trong nôi dưới tán bàng non tròn như chiếc ô xanh ngày thôi nôi vắng cha. Rồi con biết nói, tiếng gọi cha đầu tiên khi tay thằng bé chỉ về hướng cái cây xanh ngắt ngoài cửa làm cả nhà mình cười vang. Không ai thấy mắt em cay loang nước đâu anh. Em nhớ anh, nhớ lời hẹn tháng sáu chúng mình nắm tay nhau giữa biển xanh và cát trắng đã trễ nhiều lần… Nhưng hạnh phúc đủ đầy khi anh hiện diện khắp nơi quanh em, trong hình bóng con, trong hình dáng và bóng mát của cây bàng vuông khiến em chưa bao giờ thấy mình đơn lẻ. Thứ vị cay loang trong mắt em lúc đó là nỗi niềm tiếc nuối thay anh. Tiếc vì anh không chứng kiến những phút giây mà người làm cha lẽ ra được hạnh phúc vô cùng với từng đốt lớn lên của con chúng mình. Thương con, những khắc bé bỏng lớn lên vắng tiếng cười và bàn tay vững chãi của cha ghi dấu…

Tháng sáu. Những bông bàng vuông lộng lẫy nở bừng. Những nụ hoa tròn xanh, cứng chắc bởi những lá đài ôm khít từ từ mở xoè dần. Rồi những tua nhị tím hồng nhú ra, có lẽ mùi  hương dịu dàng thu hút lũ kiến vàng dắt díu nhau về làm tổ gần bên để canh bọn côn trùng kéo đến. Khi những tua nhị dài bung xoè như những tía nắng ở những bức vẽ mặt trời, chân nhị hoa ló ra sắc trắng tinh khôi, muôn muốt làm tôn lên sắc tím đầy mê hoặc. Lõi nhuỵ của hoa bàng vuông tiết ra thứ hương khiêu gợi lũ ong bướm tới vũ trường của hương sắc. Những bông hoa mãn khai nở bung nom gần giống loài hoa mận, thức quả mùa hè anh vẫn rất thích ăn khi về đất liền. Nhưng hoa bàng vuông lại cũng rất khác loài hoa của cây ăn trái. Dường như nó cũng kiên cường, cứng cáp y như loài cây gắn liền với biển đảo ấy nên kiên gan nở dưới mưa nắng thiệt lâu bền.

“Ba cười với con kìa!”

Lần đầu nghe bé con của chúng mình ngọng nghịu, liú lo, cánh tay trắng trẻo bụ bẫm chỉ về phía tán cây em đã quá bất ngờ. Em nhìn vào đôi mắt ngây thơ, đen láy, xoe tròn của con đáng mở lớn ngước về hướng cái cây và bông hoa bàng vuông chiếm đầy lòng mắt con trẻ. Bông hoa bàng vuông nở rộ ấy với con là nụ cười của anh trong lòng thằng bé. Hình như sự ngóng trông, nỗi nhớ cha của thằng bé đồng hoá với sự hiện hữu của cái cây quen thuộc. Anh à, em lại thấy cay trong mắt. Dù em chẳng khóc nhưng nỗi nhớ anh của con và em khi ấy như hoà làm một. Nỗi nhớ lớn đến mức trái tim em bỗng chật, mắt em nhìn con mà như thấy cả anh ở trong thằng bé. Dù em biết, anh nơi đảo xa cũng thế, cũng nhớ về mẹ con em và đất liền bằng tình yêu quá lớn. Nhưng con mắt vẫn cay cay dù lòng chúng mình đều hạnh phúc và thanh thản. Hạnh phúc vì chúng mình đều đang tận hiến cho quê hương bằng tất cả những gì chúng ta làm tốt nhất. Hạnh phúc vì gia đình nhỏ của mình đủ đầy yêu thương chăm sóc dẫu có xa cách trùng khơi..

Tháng sáu. Những cơn mưa của mùa mưa phương Nam khiến em nhớ về cái lạnh và những cơn gió bấc quê mình đến quay quắt. Cây bàng vuông nhà mình quanh năm xanh ngằn ngặt, hiếm hoi có chiếc lá già rơi rụng thì màu vẫn tươi sắc nắng chứ không có chiếc nào đỏ rực như những chiếc lá bàng chứng kiến lời anh hẹn khi xưa. Em đã thôi giấc mơ một kì nghỉ chỉ có hai đứa mình lãng mạn bên bờ biển vắng mà thay vào đó là giấc mơ về tiếng cười của gia đình nhỏ. Trong giấc mơ ấy, tiếng anh ấm trầm như lòng biển, tiếng con trong vắt như mưa tháng sáu và em lặng lẽ tận hưởng hạnh phúc ấy bình thản như tàng lá cây bàng nhà mình. Những ngày phép hiếm hoi của anh, năm thì lo về quê thực hiện việc hiếu lễ cội nguồn, năm rơi vào những ngày giông bão nên mãi mà nhà mình vẫn lỡ lời hẹn tháng sáu. Bé con của chúng mình đã không còn ngọng nghịu. Hình như con lớn hơn, hiểu chuyện hơn so với bạn bè tiểu học. Con không còn nhắc hỏi chừng nào cha về khi kì nghỉ hè tới nữa. Thay vào đó, cu cậu chăm chỉ dạy con nhồng nói câu báo “ cha về” cho thiệt sõi. Cái lồng chim năm nay con treo lên chẽ cây dưới tán bàng đã không còn phải bắc ghế nữa. Dường như những cử chỉ của con cũng dần giống anh hơn, dẫu con bên anh chẳng được mấy ngày…

Tháng sáu. Mẹ con em hay nhắc anh rồi lại sợ nhắc quá nhiều. Không biết ai nói với con mà có lần con nhắc mình chỉ nhớ cha thôi, đừng nhắc sợ cha nóng ruột. Những cuối tuần khi điện thoại anh nơi khơi xa có sóng, con đã bớt kể cho anh nghe chuyện trường lớp, bạn bè mà có ý nhường cha nói chuyện với mẹ. Anh à, em như thấy con cũng giống cây bàng vuông trước cửa. Cứng cáp, kiên cường, hiểu chuyện và điềm tĩnh vượt trước lứa tuổi. Thằng bé ngây thơ đã sớm thành chỗ dựa và biết chăm sóc mẹ như cách của cha…

Tháng sáu, hoa bàng vuông nhà mình năm nay nở đặc bông. Thứ hoa chẳng được bày trưng bao giờ, cứ bung rực ra sắc tím tươi như những lời hẹn ước. Đôi khi em bắt gặp con đứng cạnh lồng chim và đăm đăm ngắm chùm hoa đang rộ. Tiếng con nhồng kêu lanh lảnh “ Cha về! Cha về!” làm thằng bé chợt giật mình…

Tháng sáu này anh có về được không? Có lẽ em đã không tự hỏi mình câu hỏi ấy nữa. Chúng mình còn rất nhiều mùa hè nữa và đảo thì luôn cần anh và đồng đội. Quê hương an bình, con mình khôn lớn và những gì ta đang đang làm đã gần như đủ đầy hạnh phúc. Nhưng đâu đó trong lòng em vẫn thấy trống vắng, một chút thôi bởi một lời hẹn ước mình chưa cùng nhau thực hiện được. Nhưng em không thấy buồn, cũng chẳng cô đơn vì em biết có rất nhiều những người vợ lính như em. Chúng ta hạnh phúc vì góp một phần những âm thầm nhỏ bé vào một niềm hạnh phúc chung. Hạnh phúc của đất nước hoà bình, của bình an và tận hiến.

N.T.H.SG

Bài viết liên quan

Xem thêm
Về bến Lộc An
Bài đăng báo Cựu chiến binh Việt Nam
Xem thêm
Đồng xu nhỏ và những chuyến xe – Tùy bút Trương Văn Dân
Lâu lắm, có lẽ gần 30 năm sau tôi mới gặp lại Franco. Sau khi tốt nghiệp, mỗi người mỗi ngả để mưu sinh. Ai cũng đều trải qua những thăng trầm về công việc, đổi nhà, gia đình con cái… thế là chúng tôi mất tin nhau.
Xem thêm
Khoa phục hồi chức năng (A26) vững chuyên môn, sáng y đức
Y học hiện đại có thể kéo dài một nhịp tim, giành lại một mạng sống từ ranh giới sinh tử. Nhưng chính Phục hồi chức năng mới là người trả lại cho nhịp tim ấy một lý do để đập, trả lại cho sự sống ấy một phẩm giá để tồn tại. Bởi cứu sống một con người đã là kỳ tích, nhưng giúp họ tự tay nâng một ly nước, tự bước đi bằng đôi chân mình và sống một cuộc đời độc lập — đó mới là sự hoàn thiện trọn vẹn nhất của y đức.
Xem thêm
Lớn khôn bên cửa từ bi
Bài đăng Văn nghệ Gia Lai
Xem thêm
Mảnh vườn bên suối – Tản văn Nguyễn Hồng Quang
Năm nào cũng vậy, khi những đợt gió mùa đông bắc đầu tiên tràn về rét nhẹ cũng là lúc mẹ tôi cẩn thận lấy từ gác bếp xuống những ống nứa đựng hạt giống. Đó là những hạt cải thìa tròn lẳn, màu nâu bóng được chọn lựa kỹ càng từ những cây cải to nhất, khỏe nhất mùa trước. Khác với hoa cải bẹ hay cải nương có màu vàng tươi, hoa cải thìa lại mang màu trắng tinh khôi, dịu dàng như những vệt mây nhỏ đọng lại giữa vườn chiều. Khi những quả cải nhỏ như quả đỗ xanh chuyển từ màu xanh sang sắc vàng hanh, mẹ cắt cả chùm mang về bó lại, treo bên hiên nhà mươi hôm cho khô rồi mới vò lấy hạt phơi đem cất.
Xem thêm
Bỉ ngạn, một mùa hoa, một đời người – Tùy bút Nguyễn Thị Việt Nga
Bỉ ngạn theo tiếng Hán có nghĩa là bờ bên kia (bỉ: bên kia, ngạn: bờ). Trong cách giải thích của Phật giáo, đối diện với bỉ ngạn là “thử ngạn” bờ bên này. Bờ bên này là thế giới con người đang sống, nơi còn sinh tử, phiền não và mê lầm. Bờ bên kia là cảnh giới vượt thoát khỏi những ràng buộc ấy, là bờ giác ngộ. Trong truyền thống Tịnh Độ tông Nhật Bản, “bỉ ngạn” còn được dùng để chỉ Tây phương Cực Lạc của Đức Phật A Di Đà. Bởi vậy, nếu chỉ hiểu bỉ ngạn là “cõi chết” thì có lẽ chúng ta đã làm nghèo đi ý nghĩa của hai chữ ấy.
Xem thêm
Lửa ơi! – Tùy bút Nguyễn Đông Nhật
Trở lại với “đời thường”, thì lửa là phương tiện thân thuộc khi đem đến cho con người cuộc sống dễ chịu hơn, sau thời kỳ sống trong dằng dặc đêm dài tăm tối của thời mông muội. Nói nôm na, thì lửa cho ánh sáng khi tối trời, để nấu ăn, xua đuổi các loài động vật-côn trùng, tạo các tín hiệu liên lạc từ xa… Lửa còn là ngôn ngữ của tình cảm, từ người bình dân Việt…
Xem thêm
Bồng bềnh trên mây – Tản văn Kỳ Nam
Tôi tình cờ “phát hiện” ra chị trong một lần lang thang tác nghiệp với chiếc Cub 50 cà tàng từ thời sinh viên và máy ảnh treo trước ngực. Chiếc xe dành để đi thực địa hôm đó giở chứng lần thứ chín mươi chín - cho đến khi một người xa lạ ngồi lên đạp cần khởi động nó mới chịu nổ máy.
Xem thêm
Đánh mất – Tản văn của Nguyễn Đúp Sật
Có những sự phụ bạc không đi kèm tiếng cãi vã, không có kẻ thứ ba hay những cú tát nảy lửa trong một chiều giông bão. Sự phụ bạc tàn nhẫn nhất là khi một người tự nguyện đem trọn tuổi trẻ, xương máu và lòng tin của mình để kê chân cho người kia bước lên đài cao, để rồi khi đứng trên đỉnh vinh quang, kẻ ấy nhẹ nhàng buông tay như gạt đi một giọt sương đọng trên vạt áo...
Xem thêm
Một hải trình để những bến bờ xa gần lại
Khi tàu KN 491 đã cập bến Lữ đoàn 125 sau 8 ngày đi biển, tôi vẫn có cảm giác mình còn lênh đênh trên sóng. Sóng không còn dưới chân, nhưng tiếng sóng vẫn ở trong lòng. Những hòn đảo đã lùi lại phía sau, nhưng từng gương mặt, từng cái bắt tay, từng màu áo lính, từng ngọn đèn trên biển vẫn hiện lên rõ ràng như mới vừa đây thôi.
Xem thêm
Muộn màng - Tản văn của Nguyễn Đúp Sật
Có một kiểu âm thanh mà chỉ khi đi qua phân nửa đời người, người ta mới bắt đầu thấy sợ. Đó không phải là tiếng còi xe cấp cứu xé màn đêm, cũng chẳng phải tiếng sấm sét đùng đùng trước cơn giông. Đó là tiếng cái gậy mây gõ tốc... tốc... xuống nền gạch tàu cũ kỹ vào mỗi năm giờ sáng.
Xem thêm
Thương nhớ những mùa trăng – Tản văn Trà Bình
- Ai trong đời cũng có một tuổi thơ hồn nhiên gắn liền với những mùa trăng thật đẹp. Tôi cũng vậy, ánh trăng của những mùa Tết Trung thu năm xưa luôn là miền ký ức dịu dàng, trong trẻo. Bây giờ, dù đã trưởng thành, tôi vẫn giữ nguyên thói quen mong đợi đêm rằm – khoảnh khắc khiến lòng lại ngập tràn niềm vui như thuở bé.
Xem thêm
Bão tháng 9 - Tản văn của Vũ Minh Phúc
Trong tất cả những điều này – như sự nổi giận của nhiên nhiên, bầu không khí an nhiên và trong lành bị nghiêng ngả bởi làn gió thổi liên hoàn không biết từ đẩu từ đâu, mặt trời bị biến dạng, không còn xuất hiện nữa, bức tranh cuộc sống đầy tiếng thở dài nặng nhọc, thậm chí chẳng ai có thể làm nổi việc nữa, mọi thứ đều phải dừng lại – nhưng việc người ta có thể làm trong lúc này là ngồi chờ đợi trong nhà và ước gì bão sẽ qua đi.
Xem thêm
Những ngọn đèn đứng gác trong đêm – Tản văn của Vũ Minh Phúc
Suốt đêm dài, họ không ngủ và như thể còn trong giấc ngủ chập chờn, tôi nói chuyện với họ, về công việc, gia đình, con gái, luôn trong trạng thái lo lắng; và sau một hồi tiếp nhận đủ các thông tin từ trung tâm báo về, họ ngập đầu trong các ca trực, nghe điện thoại, ghi chép nhật ký lịch trình thời gian tàu chạy, giải quyết ùn tắc ở ngã tư và đóng barie chắn ngang, tôi mới hiểu tại sao trong mọi tình huống giao thông nguy hiểm người gác chắn lại trở nên quan trọng hơn đối với tất cả mọi người.
Xem thêm
Tiếng trống ngày khai trường giữa hai thế hệ - Tản văn Nguyễn Đại Duẫn
Sáng nay, tôi đưa cháu đến trường dự lễ khai giảng năm học mới. Con đường đến trường như cũng vui hơn trong tiếng nói cười của trẻ nhỏ; tiếng ồn ào xe cộ, tiếng lao xao của các bậc phụ huynh. Cháu tôi năm nay vào lớp 1, cái tuổi vừa ngỡ ngàng, rụt rè vừa muốn tìm hiểu làm cho tâm trạng cháu vừa hồi hộp vừa náo nức. Cháu mặc bộ quần áo mới, đeo chiếc cặp trên vai, bàn tay nhỏ xíu nắm lấy tay ông. Nhìn cháu nhảy chân sáo bước vào cổng trường, lòng tôi bỗng rộn ràng một niềm vui khó tả.
Xem thêm
Từ mùa thu 1945 đến kỷ nguyên vươn mình của dân tộc – Tùy bút Nguyễn Đức Hải
Trong không gian phát triển mới đầy thách thức và cơ hội đó, mục tiêu chiến lược của Đảng vì con người được thể hiện một cách nhất quán, xuyên suốt và mang tầm vóc đột phá. Trước hết, đó là quyết tâm chính trị cao độ nhằm không ngừng nâng cao chất lượng cuộc sống, bảo đảm an sinh xã hội bền vững, thu hẹp khoảng cách phát triển giữa các vùng miền để tinh thần không ai bị bỏ lại phía sau trở thành hiện thực sinh động trong từng cộng đồng dân cư.
Xem thêm
Tiếng chim trong vườn bà – Tản văn của Trà Bình
Tôi trở về ngôi nhà cũ của bà vào một buổi chiều mùa hạ. Ngôi nhà cấp bốn nằm nép mình trong xóm nhỏ giờ im lìm, cửa đóng then cài, mái ngói phủ rêu xanh. Tôi chậm rãi bước ra khu vườn trước nhà. Đứng bên gốc vải già còn sót lại vài quả cuối vụ, tôi chợt nghe tiếng chim lảnh lót từ vòm cây vọng xuống, như đánh thức miền ký ức tuổi thơ.
Xem thêm
Pha Đin – Nơi đỉnh trời vương vấn – Bút ký Đào Thị Thu Hiền
Trên cửa ngõ của chiến trường Điện Biên, tôi nghĩ đèo Pha Đin quả là một huyền thoại. Huyền thoại không phải chỉ được hiểu theo nghĩa là một phương pháp sáng tác trong văn học dân gian nhằm giải thích, phân chia ranh giới của hai tỉnh Sơn La và Điện Biên như người Thái từng kể, mà là cách gọi một hiện thực vượt quá ngưỡng bình thường như người ta nghĩ. Cái hiện thực vượt quá ngưỡng bình thường ấy không có gì khác ngoài sự khốc liệt của chiến tranh trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp để bảo vệ đất nước diễn ra trên con đèo.
Xem thêm
Vận dụng nghệ thuật chỉ huy tác chiến của Đại tướng Võ Nguyên Giáp vào sự nghiệp bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới
Kỷ niệm 115 năm Ngày sinh Đại tướng Võ Nguyên Giáp (25/8/1911 - 25/8/2026) là dịp để toàn Đảng, toàn dân và toàn quân ta thành kính tưởng nhớ, tri ân sâu sắc công lao to lớn của vị Tổng Tư lệnh văn võ song toàn, người học trò xuất sắc và gần gũi của Chủ tịch Hồ Chí Minh, người anh cả của Quân đội nhân dân Việt Nam.
Xem thêm
Ngoại tôi – Tản văn Nguyễn Đức Hải
Nhớ hồi nhỏ, ngoại và tụi bạn cùng trang lứa trong ấp lội đồng bắt cá, chân lấm tay bùn vô tư lắm. Bắt được con cá lóc, cả đám gom rơm rạ khô trui ngay bên bờ cỏ, da cá cháy xém, mùi thơm phức lan tỏa trong gió chiều. Cá chín được xé ra nóng hổi, chấm muối ớt cay xé lưỡi, đứa nào cũng hít hà, miệng mồm đen nhẻm. Những ký ức thời tuổi thơ ấy đã làm nên một tuổi trẻ thấm đẫm hồn quê miền Tây, vừa hồn hậu, vừa nguyên sơ. Ngoại mỉm cười, ánh mắt đong đầy bao hoài niệm của một thời đã xa.
Xem thêm