TIN TỨC

Tưởng nhớ nhà thơ Đoàn Vị Thượng

Người đăng : nguyenhung
Ngày đăng: 2022-03-16 08:08:10
mail facebook google pos stwis
2070 lượt xem


Vào 8g30 sáng 18/3/2022, tại Hội trường B, tầng 2, Trụ sở Hội Liên hiệp các Hội VNNT TP. Hồ Chí Minh (81, Trần Quốc Thảo, Quận 3), sẽ diễn ra buổi ra mắt tập thơ THƠ TÌNH & NHỮNG BÀI ÁO TRẮNG tưởng nhớ nhà thơ Đoàn Vị Thượng.

Trân trọng kính mời các hội viên, bạn bè và độc giả của cố nhà thơ thu xếp thời gian tham dự.

Hướng tới sự kiện ý nghĩa này, Văn chương TP. Hồ Chí Minh sẽ lần đượt đăng tải các bài viết về Đoàn Vị Thượng và tác phẩm của anh. Mời quý vị cùng các bạn đón đọc.
 

Thơ Đoàn Vị Thượng

LÊ MINH QUỐC
 

Tuồng ảo hóa đã bày ra đấy
Kiếp phù sinh trông thấy mà đau

Nghe tin bạn mất, ngay lập tức câu thơ của Nguyễn Gia Thiều vọng về trí nhớ. Lặng người. Nén tiếng thở dài. Rồi thầm an ủi: “Dù gì, bạn mình cũng đã hưởng trọn vẹn cái tết này”. Sáng mùng 5 tết (16.2.2021), sau khi nghe điện thoại, lòng mừng vì cứ nghĩ bạn đang khỏe dần; nếu không, sao giọng nói của bạn lại tròn vành rõ chữ đến thế? Cứ nghĩ, bạn đang khỏe dần theo xuân mới. Nào ngờ, chỉ một hai giờ sau đã khác. Rất khác. Đột ngột và sững sờ. Phận người biến hóa khôn lường. Có đó, mất đó.
Hàng cây không biết sự tình

Giọt sương đã đổi dạng hình bóng mây
(Đoàn Vị Thượng).


Lê Minh Quốc và Đoàn Vị Thượng (phải) năm 1994 lúc tham dự Đại hội Nhà văn trẻ toàn quốc tại Hà Nội

1.

Bạn đã đổi dạng qua một thế giới khác. Tôi vẫn ở đang ở thế giới này - thế giới của tình bạn mà chúng tôi có quá nhiều kỷ niệm, từ cái thuở mới tập tễnh chân ướt chân ráo vào làng văn nghệ: “Lang thang từ độ vào đời/Thơ ai đem bán ai mời ai mua?” (thơ tôi viết tặng Đoàn Vị Thượng năm 1989). Cứ thế, chúng tôi nắm tay nhau, bước tới.

Năm 1988, tôi cùng Đoàn Vị Thượng, Phan Thị Nguyệt Hồng in chung tập thơ, lấy tên 3 tác giả làm nhan đề, NXB Trẻ, anh Đinh Tiến Luyện vẽ tặng tranh màu nước làm bìa 1, anh Nguyễn Trung tặng tranh bút sắt làm bìa 4. Rồi tập thơ đầu tay Trong cõi chiêm bao của tôi, in năm 1989, bạn viết Tựa là dấu vết của ngày tháng còn thuộc làu thơ Huy Cận, Thế Lữ, Xuân Diệu... và hăm hở phấn đấu theo.

Ối dào, cái thuở còn trẻ trung, máu nóng còn bốc đầu, sức còn khỏe như voi, cả hai cặp kè như hình với bóng. Là những lúc đi chơi về khuya, khẽ khàng, nhẹ nhàng leo lên sân thượng nhà bạn chong đèn làm thơ, đọc cho nhau nghe, lúc buông bút đã nghe gà gáy sáng. Là những đêm khuya mưa trút, ngồi bên đường ray xe lửa Phú Nhuận cùng ngổn ngang chai bia Chương Dương, Hải Âu nghe bạn đọc Giọng Huế của mạ. Đã lần đầu nghe bài thơ này do chính bạn đọc. Nay mỗi lần nhớ lại, tôi vẫn còn hình dung ra gương mặt bạn nhòe nước. Mưa hay nước mắt hỡi bạn mình ơi?

Là bấy giờ, tôi đã đi làm báo, những lần phóng chiếc xe máy cà tàng ra ngoại thành lấy tin là phía sau luôn có bạn, đi chung cho ngắn lại đường dài. Là những lúc nổi hứng không về nhà, đêm hôm khuya khoắt cả hai đập cửa nhà anh Nguyễn Thái Dương, Ngô Nguyên Nghiễm… xin ngủ nhờ. Một phần cũng vì ám ảnh bởi câu thơ của Huy Cận: “Trốn tránh bơ vơ chạy ngủ lang”. Thú vị làm sao. Ấy là thời gian mê thơ, say mê làm thơ đến đắm đuối. Hồn nhiên và trong sáng biết bao nhiêu.

 

2.

Bấy giờ, cả hai gắn bó với nhau như hình với bóng. Còn nhớ năm 1990 khi NXB Trẻ thành lập Tủ sách Áo Trắng, chuyên in những tác phẩm viết cho tuổi mới lớn, tôi và bạn đã “ký giao kèo” thi đua nhau ai hoàn thành trước. Tôi viết truyện dài Sân trường kỷ niệm, bạn viết Môi nào hãy còn thơm, nhan đề này là do bạn quá thích ca từ Trịnh Công Sơn, khi biên tập anh Đào Hiếu chỉ giữ lấy Môi thơm. Hai tập sách in ra, chúng tôi thưởng cho nhau bằng những cuộc lai rai bất tận, thường mời thêm các anh Nguyễn Thái Dương, Đoàn Thạch Biền... chung vui.

Rõ ràng, chơi với nhau không chỉ là chơi, còn là khích lệ nhau viết. Nghĩ cho cùng đây cũng là may mắn cho cả hai.

Có một điều lấy làm lạ, không hiểu do cơn cớ gì, về sau, dù vẫn viết nhưng bạn không thích tuyển lại in thành sách. Năm 1996, lúc anh Nguyễn Liên Châu mở Tủ sách Hoa Niên (NXB Đồng Nai) chuyên in thơ thiếu nhi, nhiều lần giục đưa bản thảo nhưng bạn chỉ ậm ừ rồi quên béng đi. Mà, thơ thiếu nhi của bạn in Nhi Đồng, Khăn Quàng Đỏ khá nhiều. Mới đây, khi đọc tập tuyển Thơ Đoàn Vị Thượng (NXB Hội Nhà văn - 2020) không có một bài nào, kể ra cũng tiếc.

Đã thế, bạn không có thói quen giữ lại những gì đã in. Thậm chí có lúc ký bút danh khác cho vui cái sự đời, chẳng hạn bài tứ tuyệt mà tôi còn nhớ Đi ngang qua nhà người yêu cũ, ký Đỗ An, tức đảo ngược tên thật là Đoàn: “Có con chim nhỏ/Hót mãi bên hè/Gã tình nhân mới/Biết gì mà nghe”. Bài này từng đoạt giải nhất trong cuộc thi thơ của tập san Áo Trắng.

 

3.

Những năm tháng về sau này, thơ của bạn có xu hướng, nói theo triết lý nhà Phật là nhìn thấy cuộc đời này “vô thường”, “sắc sắc không không”... Loạt thơ này báo hiệu sự thay đổi của bạn từ bút pháp đến tư tưởng của thơ mà bạn đang hướng tới. Trong đó có bài Cuộc lữ, theo anh Nguyễn Nhật Ánh là bạn “đã đi một bước dài”. Nay trong đời thường, với một “bước dài” cuối cùng, bạn đã đến nơi khác, nói như bạn Trương Nam Hương: “Người đi vào cõi vô cùng/Nắng mưa cũng tạnh, bão bùng cũng ngơi/Cỏ xuân quấn quýt bên người/Anh thanh thản nhé… hương trời ngát thơ”. Vâng, nhẹ nhàng và siêu thoát bởi bạn đã từng tự nhủ đời mình: “Đến mùa thì nở/ Hết mùa thì đi”. Bạn ơi, Q. tiễn đây.

Bài viết liên quan

Xem thêm
Thư mời dự buổi ra mắt sách Cây bút trước những ngọn đèn tỏa sáng
Hội Nhà văn Thành phố Hồ Chí Minh trân trọng kính mời Quý hội viên và độc giả dự buổi ra mắt sách Cây bút trước những ngọn đèn tỏa sáng của lão nhà văn Đoàn Minh Tuấn
Xem thêm
Khánh thành Khu tưởng niệm nhà thơ, nhạc sĩ Nguyễn Trọng Tạo
Tối 12.6.2024, tại xã Diễn Hoa, huyện Diễn Châu, tỉnh Nghệ An đã diễn ra Lễ khánh thành Khu tưởng niệm nhà thơ, nhạc sĩ Nguyễn Trọng Tạo và chương trình nghệ thuật giao lưu Thơ – Nhạc: “Nguyễn Trọng Tạo – Cõi nhớ”.
Xem thêm
Khai mạc Kỳ họp thứ IX Ban Chấp hành Hội Nhà văn Việt Nam
Sáng ngày 11.6.2024, tại Khu Du lịch Đồi Rồng, quận Đồ Sơn, TP Hải Phòng đã khai mạc Kỳ họp thứ IX Ban Chấp hành Hội Nhà văn Việt Nam khóa X nhiệm kỳ 2020 – 2025, dự kiến diễn ra trong 2 ngày, nghe báo cáo và thảo luận về kết quả hoạt động Hội trong 6 tháng đầu năm, kiện toàn nhân sự một số cơ quan của Hội, chuẩn bị triển khai những hoạt động thời gian tới để hướng tới Đại hội lần thứ XI Hội Nhà văn Việt Nam.
Xem thêm
Viết cho trẻ em phải có cái nhìn trong trẻo
Rất nhiều tác giả đồng tình với nhau rằng, khi viết cho thiếu nhi, cần phải có cái nhìn trong trẻo. Đôi khi thơ thiếu nhi cũng có những nỗi buồn nhưng đó vẫn phải là những nỗi buồn trong trẻo nhất.
Xem thêm
Ra mắt tuyển thơ thiếu nhi TP. HCM chào mừng 50 năm Thống nhất đất nước
Hội Nhà văn TP. Hồ Chí Minh kết hợp với Sbook tổ chức buổi giao lưu ra mắt tuyển thơ thiếu nhi TPHCM 1975-2025, tác phẩm đón mừng 50 năm thống nhất đất nước.
Xem thêm
Công bố hội đồng chuyên môn Giải thưởng sách thiếu nhi TP.HCM
Chiều 31-5, Hội sách thiếu nhi TP.HCM lần 5 năm 2024 đã chính thức khai mạc tại Đường sách TP.HCM
Xem thêm
Thư mời dự buổi ra mắt sách Sài Gòn của em
Thư mời của Hội Nhà văn Thành phố Hồ Chí Minh.
Xem thêm
Coffee sách “Cõi tạm nóng dần lên”
Phóng sự ảnh Coffee sách với tác phẩm mới mang tên “Cõi tạm nóng dần lên” của Thu Trân.
Xem thêm
Lễ ký kết bản quyền Tủ sách Văn hoá Việt xuất bản sang tiếng Trung
Sáng ngày 20/5/2024, tại Đường sách TP.HCM, đã diễn ra Lễ ký kết bản quyền Tủ sách Văn hoá Việt do Chibooks với Nhà xuất bản Khoa học Kỹ thuật Quảng Tây (Trung Quốc). Đây là sự kiện qua trọng đánh dấu bước tiến mới trong việc giao lưu văn hoá giữa Việt Nam và Trung Quốc, góp phần đưa văn học Việt Nam đến gần hơn với bạn đọc quốc tế.
Xem thêm
Dịch giả Lệ Chi - sứ giả đưa văn học Việt Nam ra thế giới
Sau 15 năm làm sách, dịch giả Nguyễn Lệ Chi bắt đầu đưa một số tác phẩm văn học Việt Nam xuất sắc giới thiệu tới đông đảo bạn đọc Trung Quốc.
Xem thêm
Vĩnh biệt Thầy thuốc Nhân dân, GSTS, nhà thơ Nguyễn Huy Dung
Thầy thuốc Nhân dân, Giáo sư Tiến sĩ, Nhà Thơ Nguyễn Huy Dung, 77 năm tuổi đảng, vừa qua đời lúc 16g ngày 10 tháng 5 năm 2024
Xem thêm
Tọa đàm và bế mạc Trại sáng tác văn học năm 2024 tại Phú Yên
Ngày 10/5, tại TP Tuy Hòa, Hội Nhà văn TP Hồ Chí Minh tổ chức tọa đàm “Tác phẩm hay trong sự tiếp nhận hiện nay”, với sự tham gia của 30 nhà văn, nhà thơ đến từ TP Hồ Chí Minh và một số văn nghệ sĩ ở xứ “hoa vàng cỏ xanh”.
Xem thêm
Hình ảnh tổng hợp lễ khai mạc Trại viết Phú Yên 2024
Những ngày đầu tại Trại viết văn Phú Yên 2024.
Xem thêm
Vĩnh biệt nhà văn Trương Thị Thanh Hiền
Do bị bạo bệnh trong thời gian dài, Nhà văn Trương Thị Thanh Hiền đã qua đời vào ngày 5 tháng 5 năm 2024 (nhằm ngày 27 tháng 3 năm Giáp Thìn), hưởng dương 55 tuổi.
Xem thêm