TIN TỨC

Mạch cảm xúc trong trẻo của một tấm lòng

Người đăng : nguyenhung
Ngày đăng: 2026-09-25 06:09:38
mail facebook google pos stwis
363 lượt xem

ĐẶNG NGUYỆT ANH

(Đọc tập thơ “Non sông một dải hữu tình” của Trọng Nhân Nghĩa)

Nguyễn Khắc Thắng, là tên cha mẹ đặt cho anh. Cái tên cũng hay. Nhưng đến khi trưởng thành, bước vào nghề cầm bút, đã có những suy tư, chiêm nghiệm cuộc đời, anh chọn cho mình bút danh: Trọng Nhân Nghĩa.

Bìa tập thơ mới của Trọng Nhân Nghĩa

Trộm nghĩ, theo anh, “Thắng” cũng hay, nhưng chưa đủ. “Trọng nhân nghĩa” là mơ ước, là khát vọng của anh. Là một Lẽ sống, một Đạo lý! Nếu trên đời, ai cũng biết “trọng nhân nghĩa” thì nhân loại chỉ có Hòa bình và Hữu nghị! Cuộc đời này chỉ có Tình yêu và Hoa hồng!

Đọc 80 bài thơ trong “Non sông một dải hữu tình”, ta thấy một mạch cảm xúc trong trẻo, hồn nhiên, hồn hậu,, mộc mạc, chân thành của một trái tim, một tấm lòng thiết tha yêu quê hương, đất nước, yêu gia đình cha mẹ, vợ con... Một tình yêu nồng nhiệt, dạt dào! Không có một câu, một chữ nào làm điệu, làm dáng. Đọc xong, tôi buột miệng kêu “Thơ thật như Thắng”

Thắng - Một người luôn nhớ về Nguồn cội: “Cháu con hưởng phúc bây giờ… Cành tươi lộc tốt ơn nhờ cội sâu”. Tấm lòng anh luôn hướng về các bậc Tiên hiền để ghi nhớ, để ân huệ! Từ ngài Lý Thái Tổ: “Thắp nhang lòng tưởng nhớ người, uy danh lừng lẫy mọi vùng, Đại việt khí phách hào hùng/ Thủ đô anh dũng Thăng long ngút trời”. Cho đến cụ Nguyễn Du, anh bồi hồi xúc động khẳng định: “Truyện Kiều cụ viết, làm giàu nghĩa nhân!”. Bài thơ “Ru con vào giấc Truyện Kiều” rất cảm động:

“Trăm năm trong cõi người tạ

Đưa nôi con ngủ ngâm nga vần Kiều...

... Cách nhau những mấy trăm năm

Hồn thơ cụ Nguyễn cứ găm vào đời...

Ru con tròn giấc đêm dài

Truyện Kiều bố hát thay lời nước non”.

“Ru con, bố hát thay lời nước non”, đọc qua thì cũng bình thường. Đọc lại thì thấm thía lắm, sâu thẳm lắm, xúc động lắm! “Lời nước non” cơ mà!

Anh nhớ đến Lời di chúc của Bác : “Đơn sơ ý ngọc lời vàng / Sáng long lanh gọi muôn vàn tình yêu/ Thương từ giản dị mỗi điều / Người căn dặn gửi gắm nhiều ước mong”

Chúng ta cùng nghe những câu thơ anh viết về mẹ: “Bước chân khuya sớm tảo tần / Hai bàn tay mẹ nuôi đàn con thơ / Nhà nghèo cơm độn sắn ngô / Ngày hai buổi đội nắng mưa ra đồng”. Và đây nữa: “Trong hiu hắt, cánh cò trưa mẹ về!” Tôi nghĩ, đây là những câu thơ viết về mẹ thật ám ảnh. Tất cả những người sinh ra và lớn lên ở nông thôn Việt Nam đều gặp những cảnh này. Khi đọc những câu thơ của Thắng, ai mà chẳng bùi ngùi...

Nghĩ về người cha, anh nhớ : “Điếu cày cha rít từng hơi / Phả lên cao khói về trời tụ mây”. Cha anh, thuộc thế hệ “xẻ dọc Trường Sơn đi cứu nước”. “Ba mươi năm lẻ vết thương đầy người / Về hưu mấy chục năm trời / Vẫn còn ám ảnh một thời Trường Sơn!”. Vâng, ai đã từng đi qua Trường Sơn thời kháng chiến chống Mỹ ác liệt thì không bao giờ quên được. Sẽ ám ảnh suốt đời!

Khi nghĩ về vợ, một người vợ lính, theo chồng từ Bắc vào Nam, nghề nghiệp không có, tạm bợ buôn thúng bán mẹt qua ngày, trong lời ru con của anh, nghe mà trĩu lòng.

“Mắt con vừa nhắm lim dim/ Chênh chao lòng bố nổi chìm tuổi thơ/ Câu Kiều đồng vọng bãi bờ/ Mẹ đi buôn bán sớm trưa rau hành/ À ơi... một khoảng trời xanh”, Mừng thay, may thay trong hoàn cảnh khó khăn, thiếu thốn, vẫn giữ được “một khoảng trời xanh”, giữ được hạnh phúc gia đình ấm áp, yêu thương!

Dù đời thường còn nhọc nhằn, vất vả, nhưng với tâm hồn đa cảm của người thơ, anh vẫn mở lòng để yêu thương cỏ cây hoa lá. Anh không nguôi thần thức trước mùi hoa sữa nồng nàn trong đêm. Thương một cánh đào hồng đang rung rinh trước gió. Bâng khuâng trước cánh mai vàng đang tần ngần rơi, Vui với những bông cà phê trắng muốt. Thương một vệt dã quỳ vàng trải dài cuối dốc...

Thắng cũng là một chàng trai rất lãng mạn: “Nhìn em một thoáng mắt xinh/ Anh về nghiêng ngả mái đình tương tư!...” Gặp các cô thôn nữ, “mắt sắc lẹm dao cau”, với điệu xoan, điệu ví trong đêm Hội làng, anh nhận ra rằng: đó là hồn cốt dân gian; “Điệu chèo, ví, dặm, hò, xoan…/Mà thành hồn cốt nhân gian lưu truyền”. Một người từng “Ngồi nhặt rét đa đoan / Gói vào mây biếc cho loan phượng hồng!”. Cũng là mơ ước cho những lứa đôi hạnh phúc!

Thắng là người luôn “trọng nhân nghĩa”. Sống để TRI ÂN. Anh tri ân các bậc Tiền nhân, tri ân Tiên Tổ, Ông Bà Cha Mẹ. Đối với Cô giáo, anh tràn đầy ân huệ: “Cô dạy em cách làm người/ Biết yêu Tổ quốc đẹp tươi anh hùng”

Đọc Thắng rồi, tôi thấy bút danh Trọng Nhân Nghĩa cũng hợp, cũng đúng với anh!

Bài viết liên quan

Xem thêm
Từ biểu tượng trong thơ đến việc tìm hiểu đặc trưng của thơ cổ điển, siêu thực
Khi tìm hiểu đặc trưng của các trào lưu (phong cách, trường phái) văn học, có thể bắt đầu từ các khái niệm gần gũi như hình tượng, biểu tượng... Bài viết này dùng các khái niệm này để lần lượt mở cánh cửa đi vào thế giới thơ cổ điển và thơ siêu thực.
Xem thêm
Ký ức trần thuật trong tiểu thuyết Trước bình minh của Trần Thị Hảo
Tiểu thuyết Trước bình minh của Trần Thị Hảo mở ra một thế giới ký ức, nơi những biến động của lịch sử, chiến tranh và đời sống hậu chiến được soi chiếu qua số phận một con người.
Xem thêm
Con khiếu rất linh
Nguyễn Linh Khiếu đã làm cho chính sử, một thứ đại lịch sử/đại tự sự, vỡ ra thành nhiều lịch sử, nhiều tiểu tự sự. Như dòng sông Hồng được tiếp nước từ các chi lưu lại chia nước cho các phân lưu để tạo thành một mạng lưới thủy văn. Mỗi dòng sông con đều bắt đầu câu chuyện của riêng nó. Một lịch sử đời thường với những cảm quan phồn sinh sâu sắc, đồng thời là một tư duy phản biện lịch sử...
Xem thêm
Người sống với văn chương cùng thời
PGS-TS Hồ Thế Hà đọc Thi pháp truyện ngắn hiện đại của Bùi Việt Thắng, Nxb Thanh Niên, Hà Nội, 2020
Xem thêm
Đời vẫn xanh, tình vẫn xanh và thơ…
Bài đăng tạp chí Sông Hương, tháng 9/2026
Xem thêm
Đi qua “nham thạch”, đón mùi “lụa hương”
Có những bài thơ, vừa đọc qua, đã cảm thấy độ nóng bỏng như lửa, nhưng ngẫm kỹ, lại thấy bên trong ấy, chứa đầy một thế giới rất mềm mại, dịu êm. Cũng có những bài thơ chỉ thoảng qua như một mùi hương, tưởng nhẹ tênh mà lại đủ sức níu lấy cả một miền ký ức.
Xem thêm
“Nước trên lá” của Phan Trung Thành long lanh và xanh mát
Tôi biết danh tính và yêu quý thơ Phan Trung Thành trên dưới 20 năm, nhưng chưa có dịp diện kiến và tâm sự cùng anh về những gì có liên quan đến thi ca và nghệ thuật. Rồi một dịp may mắn, năm 2000, tôi đi trong đoàn văn nghệ sĩ Huế tham quan vùng đầm phá Tam Giang.
Xem thêm
Hữu Thỉnh – Vũ trụ hóa nỗi cô đơn
Phần lớn các nhà thơ thường cố tình cài cắm, ẩn dụ những triết lý về tình yêu hoặc nhân sinh trong tác phẩm bằng kỹ thuật mà người đến sau có thể rèn luyện được. Nhưng Thơ viết ở biển không nêu ra bất cứ triết lý khiên cưỡng nào, mà nếu có thì triết lý ấy ứa ra từ tim, chứ tuyệt nhiên không phải từ hoạt động của não.
Xem thêm
Nhà thơ Thanh Bi và hơi thở quê hương xứ Quảng trong từng vần thơ
Trong bức tranh văn chương đa sắc, nhà thơ Thanh Bi (tên thật là Nguyễn Văn Thuận, sinh năm 1984 tại Duy Xuyên, Đà Nẵng) hiện lên như một cây bút trẻ đong đầy cảm xúc, luôn dành một tình yêu mặn mòi, bền bỉ cho mảnh đất quê hương. Không tìm đến những triết lý xa vời, thơ anh neo lại trong lòng người đọc bằng tiếng nói chân thành của ký ức, của dòng sông Thu Bồn và những nhịp sống đập tràn trên dải đất miền Trung nắng gió.
Xem thêm
Dâng hiến tuổi xuân cho đất nước
Đúng vào dịp kỷ niệm 79 năm ngày Thương binh – Liệt sĩ (27-7-1947 – 27-7-2026), nhà văn An Bình Minh ra mắt bạn đọc tiểu thuyết “Hoa lửa” – NXB Văn học. Cuốn sách viết về một thời hào hùng ra trận của thế hệ thanh niên trong những năm kháng chiến chống Mỹ.
Xem thêm
Sự cứu chuộc – Tiểu thuyết thành công của Viên Nguyệt Ái
Tiểu thuyết Sự cứu chuộc thành công về phương diện nghệ thuật khi đan xen, gắn kết hài hòa giữa thực tế và hư cấu, có bức tranh đa diện; có việc giải quyết những tình huống diễn biến tâm lý, nội tâm nhân vật phức tạp, đa chiều. Sự cứu chuộc thành công về phương diện nội dung, là bài ca nhẹ nhàng nhưng sâu sắc về nét đẹp phẩm chất của các chiến sỹ công an nhân dân. Tác phẩm có cái kết đẹp, hấp dẫn, hướng thiện, nhân văn và kết truyện đã làm sáng rõ nội dung nhan đề Sự cứu chuộc.
Xem thêm
Nước trên lá – Một cõi thơ Phan Trung Thành
Nhân dịp nhà thơ Phan Trung Thành ra mắt tập thơ “Nước trên lá” với sự nâng niu, sẻ chia của các bạn văn tại Huế vào chiều nay, 19/9/26, Văn chương TP.HCM xin giới thiệu bài viết của anh cùng ba bài thơ rút từ tập thơ: Nước trên lá, Kể chuyện sông Hằng với mẹ và Buổi sáng – Xe rác & sự công bằng.
Xem thêm
Tác động của báo chí, truyền thông, mạng xã hội và công nghệ đến văn học
Mạng xã hội không chỉ là công cụ truyền thông để làm hình ảnh mà còn can dự trực tiếp vào nhiều bước trong việc quyết định thành hình và lan toả cuốn sách đến tay độc giả. Đây chính là kênh thăm dò độc giả, kênh tác giả có thể chào hàng tác phẩm từ khi còn là bản thảo, từ đó quyết định đầu tư tự in sách, tự phát hành mà không quá lệ thuộc vào các đơn vị xuất bản, đơn vị phát hành.
Xem thêm
Nói thêm về “Thi pháp Truyện Kiều” của Trần Đình Sử nhân dịp tác phẩm được dịch sang tiếng Pháp
LÃ NGUYÊNTôi xem “Thi pháp Truyện Kiều” của Trần Đình Sử là bước đột phá lớn nhất trong lịch sử nghiên cứu kiệt tác của Nguyễn Du, tượng đài văn hóa Việt Nam. Cuốn sách lật lại nhiều vấn đề lớn tưởng đã có cách kiến giải xong xuôi để đưa ra những kết luận mới mẻ.
Xem thêm
“Con đường anh đi” với chủ nghĩa anh hùng cách mạng
Văn là người, lời cổ nhân nói chẳng sai. Đọc Huyền Văn, để rồi khi biết chị từng là cô bộ đội, vai vác ba lô xuyên rừng cùng đồng đội, tôi đã chẳng bất ngờ. Bao trùm trong tác phẩm của chị, nơi “Con đường anh đi” là lý tưởng sống tận hiến, là những mãnh liệt và sôi nổi của tuổi trẻ, là chủ nghĩa anh hùng cách mạng. Nhà văn của nhiệt huyết và khát vọng, chị hướng ngòi bút mình đến với thanh niên bằng yêu thương và sự trân trọng. Nơi đó, những con đường được mở ra - về ý nghĩa và giá trị sống - về sự góp sức nơi mỗi người nhằm bảo vệ, xây dựng và phát triển đất nước.
Xem thêm
Trúc Thông khóc kiếp nhân sinh
Khóc cho mình, không phải một biểu hiện xa lạ trong nghệ thuật hay trong đời sống. Người ta “khóc” cho mình vì nhiều lý do khác nhau đó vừa là phản xạ tự nhiên, vừa mang thuộc tính “người” của con người. Nhưng ở đây, tác giả không chỉ khóc cha mẹ qua cuộc biệt ly, mà ông còn để dành để khóc cho chính mình, khóc cho kiếp nhân sinh. Ở tầng nghĩa này, bài thơ chạm đến chất suy tư, triết lý nhà Phật về cõi tạm, sinh - diệt và luân hồi.
Xem thêm
Nguyễn Thị Ánh Huỳnh lấy nỗi buồn làm căn cước
Đọc Miệt vườn, ta hiểu vì sao Nguyễn Thị Ánh Huỳnh không cần viết nhiều về sông nước. Bà chỉ cần viết về nỗi buồn, và tự khắc, cả châu thổ sẽ hiện ra. Với cơ chế nghệ thuật ẩn dụ, nỗi buồn của con người miệt vườn vốn dĩ đã có từ lúc sinh ra, lớn lên và yêu đương. Qua đó, thể hiện niềm kiêu hãnh của con người châu thổ mới mà các hệ quy chiếu khác không thể áp đặt.
Xem thêm
Dung Thị Vân - Một cá tính sáng tạo
Trong không gian nghệ thuật, ngôn từ là tiếng nói quan trọng nhất, quyết định phong cách sáng tác, sau đó mới đến các phương diện khác như cổ điển hay đổi mới như hiện nay.
Xem thêm
Trong khoảng lặng của thơ
Sau “Mặc cả với cô đơn”, Lê Vinh Dự lắng xuống, chờ một khoảng lặng vừa đủ giữa câu và từ để tạo thành ý niệm. Theo tôi, anh đang bắt đầu xây dựng nền tảng cho tư duy thơ, đó là “gu” thẩm mỹ xa rời lối vần điệu cũ nhàm chán. Nhưng không hẳn thế, thơ Lê Vinh Dự vẫn còn dùng dằng giữa hiện đại và truyền thống, có khi đó là nét riêng của anh, là không hiện đại lắm, cũng chưa thể rời xa truyền thống cũ.
Xem thêm