TIN TỨC

Mai – Tùy bút Nguyễn Đức Hải

Người đăng : phunghieu
Ngày đăng: 2026-03-28 13:02:41
mail facebook google pos stwis
4359 lượt xem

(Vanchuongthanhphohochiminh.vn) - Tôi vẫn nhớ như in tiếng sên xe đạp lạch cạch trên con đường đất đỏ năm nào. Con đường ấy không chỉ dẫn tôi đến trường, mà còn đưa tôi đi qua thời tuổi thơ trong veo của tình bạn. Nơi có Mai, có những tháng ngày nghèo khó nhưng ấm áp đến lạ. Với tôi, Mai không chỉ là một người bạn, mà là một phần ký ức không thể tách rời. Cho tôi học được yêu thương, hy sinh và cách nương tựa vào nhau để cùng đi qua những chông chênh của cuộc đời.

 

Ảnh minh họa. Nguồn internet

 

Ngày ấy, Long Khánh là những con đường gồ ghề đầy nắng gió. Mùa khô, bụi đỏ bám đầy tóc; mùa mưa, bùn đất níu chặt hai bánh xe, cứng ngắt cả cái dè nếu không lấy những cành cao su đẩy chúng ra thì không thể chạy được. Trên chiếc xe đạp cũ kỹ ấy, Mai - cô bạn nhỏ nhắn vẫn bền bỉ chở tôi đến trường mỗi ngày. Có khi sáng sớm còn ngái ngủ, đã nghe tiếng kêu inh ỏi như cái “loa làng” của nó. Có khi chiều muộn nắng tắt cũng cái “loa phát thanh” nhưng tầng số cao hơn nó hí hửng:

- Hân ơi! Ra tao chở đi ăn chè. Đủ tiền rồi nè!

Con đường quen thuộc kia vẫn in dấu hai đứa, thuở nào. Những buổi tan học về, tôi cùng Mai hay rủ thằng Phú “đua xe”. Thật lòng mà nói thì chả bao giờ thằng Phú nó dám thắng tôi với Mai cả. Nên hai chúng tôi rất khoái chí với chiến công của mình. Có hôm tức quá vì thằng Phú lỡ chạy qua mặt chút xíu mà hai đứa cắm đầu đạp thật nhanh để vượt mặt nó mà không để ý cái ổ gà phía trước khiến cả hai ngã nhào xuống đường, chân tay trầy xước, máu rịn qua lớp bụi. Nhưng cảm giác đau dường như tan biến, nhường chỗ cho tiếng cười trong veo lan vào gió của nhóm bạn. Tôi không bao giờ quên mỗi lần chạy ngang qua chợ. Mẹ Mai hay ngoắc tôi vào đưa cho cái bánh ít, có khi vài trái ổi trong vườn nhà do mẹ chắt chiu để dành đem ra bán. Mẹ thương tôi như con ruột, có cái gì cho Mai là tôi chắc chắn cũng có một phần như vậy. Những tháng ngày ấy trôi qua êm đềm, nhẹ như gió, nhưng âm thầm bám rễ sâu vào ký ức, nuôi lớn một tình bạn chân thành, bền bỉ.

 

Năm cuối cấp khép lại, cũng là lúc mà mỗi người trong chúng tôi mang nhiều trăn trở nhất. Bao nhiêu niềm vui, nỗi buồn đan xen lẫn lộn. Hoàn cảnh gia đình mỗi đứa khác nhau. Lựa chọn và kỳ vọng cho một bước đường tương lai sắp tới cũng chẳng giống nhau. Những đêm mưa dội lộp độp xuống mái tôn cũ kĩ, chúng tôi nằm cạnh nhau trong im lặng, gió rít qua tán lá. Nỗi sợ len vào từng nhịp thở. Nước mắt chảy dài, thấm ướt vai áo, như chính dòng đời phía trước - nặng nề và mịt mù chưa tìm thấy lối ra.

Dừng lại việc học, Mai gom góp từng đồng dành dụm, vay mượn cả tiền của mẹ để đưa cho tôi làm lộ phí lên thành phố như gửi cả ước mơ của mình vào hành trang của tôi… Mỗi trái bưởi, vài quả bơ hay những nải chuối xanh ươm đã vội cắt sớm để dành cho tôi mỗi khi về thăm như món đồ xa xỉ với chính nó. Những lần nhét tiền vào tay tôi là cả những ngày tháng ngồi đạp máy may đến mỏi cả chân, tê cả gối; Chắt chiu, tiết kiệm không dám ăn, dám xài. Nó luôn nhường cho tôi những điều tốt đẹp nhất. Mỗi lần tôi từ chối, nó lên giọng ra vẻ chị hai với tôi: “Mày trên Sài Gòn cái gì cũng tiền tiền. Tao ở đây bó rau cũng qua bữa rồi. Yên tâm”.

Đôi lúc tôi tự hỏi - Cả anh chị ruột của tôi, những người thân trong gia đình tôi cũng chưa từng quan tâm hay làm cho tôi được như vậy. Nhỏ bạn không có một xu dính túi như tôi lấy đâu ra uy tín, lấy đâu ra tiền để trả lại cho nó, cho mẹ??? Lòng tôi nặng trĩu… Những ngày đầu ở đất Sài Thành, tôi chật vật giữa bộn bề mưu sinh. Có lúc tưởng chừng không thể đi tiếp. Chính những lời động viên giản dị của Mai đã nâng bước chân tôi. Lời hứa từ sâu thẳm lòng mình theo tôi suốt những năm tháng sau này như một ngọn lửa âm ỉ không bao giờ tắt.

Thời gian lặng lẽ trôi, hình ảnh người bạn nhỏ nhắn, lam lũ nhưng với cái chân tình to lớn, thấm đậm dành cho tôi đã giúp tôi vượt qua bao thử thách, phong ba giúp tôi đứng vững. Mai không chỉ cho tôi một “mùa xuân” thực sự của tình bạn, tình thân như chính cái tên gọi của nó, giúp tôi có một vị trí xã hội nhất định như ngày hôm nay mà còn là “ngày mai” của một tương lai tươi sáng và ân tình sâu sắc trong suốt cuộc đời tôi. Tôi nhớ mãi cái ngày sinh nhật năm ấy. Đêm thành phố sáng đèn, còn lòng tôi thì lặng đi khi thấy Mai đứng trước cửa, gương mặt còn vương mệt mỏi sau chuyến xe dài. Mẹ đang bệnh, vậy mà nó vẫn đưa thằng Phúc - đứa con trai nhỏ luôn quấn mẹ bắt chuyến xe đò muộn lên chỉ để có mặt, để chúc tôi một câu rồi vội vã quay về trong đêm để kịp buổi học sáng hôm sau của con. Không quà cáp, không hoa bánh nhưng chỉ cần một cái nắm tay, một ánh mắt cười của nó, mà khiến tôi thương đến nghẹn lòng. Tôi tiễn hai mẹ con về quê khi đêm đã sang canh. Giữa phố thị thưa vắng bóng người, lòng tôi bỗng dâng trào cảm xúc. Tôi nhận ra một điều: Hạnh phúc chỉ giản đơn từ những hy sinh thầm lặng và cử chỉ quan tâm bình thường, lại có thể khiến tim con người rung lên, khiến cuộc đời bỗng lung linh hơn giữa những bão giông, và nhắc nhở tôi luôn giữ trọn tình bạn thuỷ chung đươc kết tinh qua năm tháng.

Mai! Bạn mãi là “mùa xuân” của tôi, là phần ký ức thiêng liêng nhất mà tôi luôn gìn giữ vẹn tròn. Tôi vẫn thường kể cho anh nghe những câu chuyện về Mai như một cuốn phim quay chậm. Anh yêu thương tôi và rất trân trọng Mai, nên thường hay dùng từ “tình bạn có 1 không 2” mỗi khi nói về chúng tôi. Bản thân tôi cũng vô cùng trân quý. Tôi tự nhủ lòng mình dù tháng năm có trôi qua, dù tuổi xuân có kéo đến, hay sóng gió có cướp đi sự sống của con người theo quy luật tự nhiên của nó. Nhưng yêu thương mà tôi dành cho bạn, ân tình mà không gì có thể đong đếm được vẫn mãi vẹn nguyên như lúc ban đầu. Cái thuở ấu thơ không vết ố bụi trần và minh chứng rõ nhất là các con của chúng ta. Chúng luôn yêu thương và gìn giữ những giá trị tinh thần mà cuộc đời này không dễ gì có được. Dù ở bất cứ nơi đâu hay trong hoàn cảnh nào. Bạn vẫn mãi mãi là tri kỷ, là người bạn tốt nhất, chân thành nhất và cao đẹp nhất mà tôi may mắn có được trong cuộc đời này.

"Lam lũ bạn dành riêng mình bạn,

Để trọn yêu thương đó cho tôi

Vượt bao sóng gió tôi cần bạn

Thầm lặng bên tôi đóa Mai vàng."

                                                                          

                                                                                 SG, 27/03/26 Thương tặng bạn yêu quý của tôi

N.Đ.H

Bài viết liên quan

Xem thêm
Bát pin – Tùy bút Nguyễn Hồng Quang
Có những kỷ niệm tưởng đã lùi rất xa vào dĩ vãng, vậy mà chỉ cần một âm thanh quen thuộc bất chợt vang lên là tất cả lại hiện về rõ ràng như mới hôm qua. Với tôi, đó là tiếng nói ấm áp phát ra từ chiếc đài bán dẫn cũ – thứ âm thanh từng thắp sáng những ngày tháng gian khó nơi miền quê chưa có điện. Và mỗi lần nhớ về chiếc đài ấy, tôi lại nhớ đến “bát pin” – một sáng kiến vụng về nhưng chứa đựng biết bao niềm hy vọng của một thời thiếu thốn mà đầy khát khao.
Xem thêm
Dòng suối mát trong rừng Mạn Ngược – Tùy bút Phương Uyên
Quê hương tôi có thể chưa nổi tiếng trên những bản đồ du lịch, nhưng với tôi, dòng suối giữa đại ngàn luôn là món quà đẹp nhất mà thiên nhiên đã ban tặng. Đó là vẻ đẹp của sự giản dị, thuần khiết và bền bỉ, như chính tâm hồn của những con người miền núi luôn chân thành, mộc mạc mà nghĩa tình.
Xem thêm
Mồ hôi và nước mắt tìm kiếm liệt sĩ
Chiến tranh đã lùi vào quá khứ nửa thế kỷ, nhưng dư âm của những năm tháng máu trộn bùn non vẫn còn khắc sâu trên từng tấc đất quê hương, trong tâm trí của triệu triệu người con đất Việt. Những người lính Cụ Hồ, thanh niên xung phong, dân công hỏa tuyến, những chiến sĩ biệt động và dân quân du kích năm ấy, khi dấn thân ra trận, tuổi đời hãy còn rất trẻ; các anh, các chị mang theo những hoài bão thanh xuân mãnh liệt và cả những ước mơ còn dang dở. Rồi trong khói lửa đạn bom khắc nghiệt, các anh, các chị đã anh dũng ngã xuống, hóa thân thành hồn thiêng sông núi, trở thành một phần máu thịt của đất trời Tổ quốc. Hưởng ứng hành trình 500 ngày đêm tìm kiếm hài cốt và xác định danh tính liệt sĩ đang được triển khai sâu rộng trên toàn quốc, hàng triệu trái tim lại thổn thức, cùng hướng về một cuộc hành trình lặng thầm nhưng vô cùng cao cả: tìm kiếm, đón các anh, các chị về với đất mẹ, về với vòng tay ôm ấp của gia đình, người thân và quê hương xứ sở.
Xem thêm
Sắc tím bàng vuông - Tản văn Nguyễn Thu Hà SG
Tháng sáu, hoa bàng vuông nhà mình năm nay nở đặc bông. Thứ hoa chẳng được bày trưng bao giờ, cứ bung rực ra sắc tím tươi như những lời hẹn ước. Đôi khi em bắt gặp con đứng cạnh lồng chim và đăm đăm ngắm chùm hoa đang rộ. Tiếng con nhồng kêu lanh lảnh “ Cha về! Cha về!” làm thằng bé chợt giật mình…
Xem thêm
Cuộc gặp gỡ kỳ lạ - Bút ký của Vũ Minh Phúc
Năm ấy, tôi được cử lên Điện Biên Phủ để tường thuật về sự kiện 1.000 anh hùng thời đại Hồ Chí Minh. Những con người anh hùng nhất, dũng cảm nhất, hôm ấy giữa Hội trường khang trang rộng lớn, ai cũng thổn thức kể chuyện đời mình. Những tấm huân, huy chương lấp lánh và cao quý nhất trên ngực những người lính già, nó được dành để trao tặng cho những con người đã hy sinh cả cuộc đời mình cho sự nghiệp vĩ đại của Tổ quốc. Cuộc gặp gỡ qua đi, tôi về nhà, nhưng những câu chuyện ấy chẳng bao giờ qua đi, nó như cứ trở đi trở lại trong những giấc mơ.
Xem thêm
Nhà tù Sơn La và cây đào Tô Hiệu
Mỗi lần trở lại nhà tù Sơn La, gót chân tôi như bị níu chặt trước cây đào mang tên người chiến sĩ cộng sản Tô Hiệu. Giống như lần trước, tôi lại trông thấy rất nhiều người vây quanh và lặng yên chụp ảnh bên tấm biển nhỏ cắm ở dưới gốc cây đào. Cội đào cổ thụ kiêu hãnh bên nền móng cổ xưa như thể tựa mình vào vách đá của tù ngục; sừng sững ngay bên lối vào với cành lá tươi xanh, tán xoè rộng khắp như thể đang che chở cho những miền ký ức.
Xem thêm
Trên những nẻo đường tri ân - Ký của Nguyên Hùng
Dọc dải đất miền Trung, nơi từng rung chuyển bởi đạn bom và nước mắt, vẫn còn đó những địa danh đã đi vào tâm thức dân tộc: Trường Sơn, Khe Sanh, Thành cổ Quảng Trị, sông Thạch Hãn, địa đạo Vĩnh Mốc... Mỗi tấc đất, mỗi dòng sông là một trang sử được viết bằng máu của những người lính tuổi hai mươi.
Xem thêm
Em đợi anh về
Dòng sông Vàm Cỏ vẫn miệt mài chảy, nước vẫn trôi đi, thời gian vẫn luân hồi qua từng mùa lá rụng. Nhưng bên bờ sông ấy, có những nỗi nhớ đã hóa đá, có những tình yêu đã vượt thoát khỏi ranh giới của sự sống và cái chết, để trở thành một biểu tượng bất tử. Câu chuyện về người chiến sĩ - liệt sĩ Huỳnh Văn Quên và người con gái Nguyễn Thị Lệ là một minh chứng sâu sắc – một câu chuyện được viết bằng máu, nước mắt và tấm lòng sắt son của người phụ nữ Việt Nam trong khói lửa chiến tranh.
Xem thêm
Nghĩa tình với liệt sĩ
Những ngày này, cả nước cùng tưởng nhớ các anh hùng liệt sĩ, chúng ta lại càng thấm thía hơn về hai chữ “tri ân”. Tri ân không chỉ là những vòng hoa, những nén tâm hương thành kính dâng trên đài tưởng niệm, mà đôi khi còn là những câu chuyện lặng thầm, bền bỉ được thắp sáng từ nghĩa đồng bào, tình đồng đội sâu nặng giữa thời bình.
Xem thêm
Tiếng ghi - ta rung lên ngày ấy - Tản văn Văn Lê Tám
Có những chuyến đi là để trở về, nhưng cũng có những lần trở về chỉ để nhận ra mình đã vĩnh viễn đánh rơi một phần hồn ở lại. Ba mươi năm, một chớp mắt của đất trời, nhưng là hơn nửa đời người đối với nhóm bạn lớp 8A2 ngày ấy trên quê hương Minh Hải.
Xem thêm
Một đêm Bến Hải - Bút ký của Nguyễn Thị Việt Nga
Đặt trong bối cảnh quốc tế hôm nay, khi nhiều nơi trên thế giới vẫn còn tiếng súng, vẫn còn những dòng người rời bỏ quê hương, vẫn còn những đứa trẻ lớn lên giữa đổ vỡ, vẫn còn những đường biên bị biến thành vết thương, một đêm Bến Hải càng trở nên thấm thía. Từ một dòng sông từng là giới tuyến, Việt Nam gửi đi một lời nhắn không ồn ào nhưng bền bỉ: hòa bình không phải là một trạng thái tự nhiên, mà là thành quả của lương tri, của đối thoại, của sự kiềm chế, của lòng nhân ái và của trách nhiệm với tương lai.
Xem thêm
A Pa Chải, một lần đến cả đời thương nhớ
Chúng tôi muốn lưu lại với miền đất ba biên A Pa Chải lắm, nhưng để kịp cho hành trình trở về vào ngày hôm sau nên cũng đành phải chia tay với Sín Thầu trong những luyến tiếc. Tạm biệt “vùng đất bằng phẳng rộng lớn”, nghĩa của từ A Pa Chải theo tiếng địa phương của đồng bào Hà Nhì, chúng tôi khép lại một hành trình khám phá miền cực Tây thân thương của Tổ quốc và mang theo về cả một khoảng trời biên viễn cùng với tâm nguyện sẽ có một ngày được trở lại. Thế đấy, có những vùng đất, có những chuyến đi, dù chỉ một lần chạm mặt mà trong lòng đã thầm gửi lại cả một đời thương nhớ. Có lẽ từ đây, A Pa Chải trong tôi cũng vậy. Nó đã gieo vào lòng tôi những thanh âm bâng khuâng của một miền biên thuỳ, trong niềm thương bản quán chẳng thể nào quên.
Xem thêm
Rạng rỡ tên người
Không chỉ bởi hàng nghìn ánh đèn, những màn hình khổng lồ, những chùm pháo hoa sẽ bừng nở cuối chương trình, mà còn bởi một cái tên đã trở thành ánh sáng dẫn đường cho cả dân tộc suốt hơn một thế kỷ qua.
Xem thêm
Một kết nối nhân văn
Chiều ngày 26 tháng 6 năm 2026, tại Bộ Tư lệnh Thành phố Hồ Chí Minh diễn ra cuộc gặp mặt, giao lưu giữa lãnh đạo Quân đội với đội ngũ văn nghệ sĩ khu vực phía Nam.
Xem thêm
Nhà văn Sơn Nam: Người chép sử bằng hương rừng, mật đất
Sơn Nam, tên thật Phạm Minh Tài, sinh năm 1926 tại huyện An Biên, tỉnh Kiên Giang (nay là An Giang) – vùng đất Miệt Thứ với rừng tràm, bưng biền và sông rạch đan xen. Không gian khắc nghiệt ấy sớm hình thành trong ông cảm thức văn hóa đặc biệt về đất đai, lịch sử mở cõi và thân phận con người phương Nam.
Xem thêm
Đừng tiếc lời khen khi dạy trẻ nhỏ
Khi đời sống của mỗi gia đình ngày càng được nâng cao, nhiều gia đình có điều kiện chăm sóc và nuôi dạy con cái được tốt hơn. Giáo dục thời hội nhập hiện nay có nhiều cơ hội được tiếp cận, học hỏi phương pháp giáo dục tiên tiến, khoa học, nhiều bậc phụ huynh đã chú trọng giáo dục cho con nhỏ rất tích cực. Từ cách ứng xử hàng ngày cho đến lời nói, cử chỉ đều được người lớn ý thức khi giao tiếp với con trẻ. Trong quá trình giao tiếp đó, lời nói và đặc biệt là lời khen lại có tác động lớn tới nhận thức và hành vi, tình cảm của trẻ con.
Xem thêm
Trái tim rỉ máu! - Tạp bút Nguyễn Xuân Hương
Năm nay mùa mưa lại đến. Những cơn giông lốc gió cuốn kèm theo những cơn mưa nghe ràn rạt trên đường phố. Giờ đây, gã đã nghỉ hưu không phải bon chen lặn lội trên đường như thuở trước nữa. Trái tim gã đã trả lại nhịp đập bình thường như trước ngày bị bệnh. Và trong những giấc mơ về đêm không còn cảnh trái tim rỉ máu nữa. Cuộc sống cứ bình thản trôi đi mặc cho bão táp phong ba. Mong rằng trái tim gã cứ hoạt động bình thường đến ga cuối cuộc đời gã. Như vậy là mãn nguyện lắm rồi. Xin cảm ơn tất cả mọi người, xin cảm ơn cuộc đời, thật đáng quý biết bao.
Xem thêm
Chuyện về một thương binh nặng – Bút ký Trần Trọng Trung
Nhắc đến thương binh Nguyễn Văn Hữu ngụ xã Bến Lức, tỉnh Tây Ninh là gợi nhớ đến những ký ức hào hùng, cuộc hành trình không giới hạn của Sống đẹp! Ông đã cống hiến cả một thời tuổi trẻ, không quản ngại gian khổ, hy sinh xương trắng, máu đào của bản thân mình chiến đấu chống kẻ thù, giải phóng miền Nam thống nhất đất nước.
Xem thêm