TIN TỨC

Văn học Nghệ thuật TPHCM: 60 năm xây dựng và phát triển - Những bước đi xứng tầm

Người đăng : nguyenhung
Ngày đăng: 2023-12-06 16:45:55
mail facebook google pos stwis
282 lượt xem

Trong chặng đường 60 năm xây dựng và phát triển của Liên hiệp, nhiều văn nghệ sĩ TPHCM đã đóng góp không chỉ trí tuệ, tài năng, nhiệt huyết mà bằng cả tính mệnh của mình cho sự nghiệp đấu tranh thống nhất đất nước...

Ngày 5-12, Liên hiệp Các Hội Văn học Nghệ thuật TPHCM (Liên hiệp) đã tổ chức hội thảo chuyên đề “Văn học, Nghệ thuật TPHCM: 60 năm xây dựng và phát triển”, nhân kỷ niệm 60 năm thành lập Liên hiệp (1963-2023). Đây là dịp để văn nghệ sĩ TPHCM và công chúng có dịp nhìn lại chặng đường 60 năm qua của văn học nghệ thuật (VHNT) TPHCM, đồng thời có những kiến nghị cho chặng đường sắp tới.

Nơi “đất lành chim đậu”

Tháng 12-1963, Hội Văn nghệ Giải phóng Đặc khu Sài Gòn - Gia Định được thành lập. Sau 30-4-1975, hội đổi tên thành Hội Văn nghệ Giải phóng TPHCM, đến năm 1985 tiếp tục được đổi tên thành Hội Liên hiệp Văn học Nghệ thuật TPHCM và chính thức mang tên Liên hiệp Các Hội Văn học Nghệ thuật TPHCM từ năm 2001 đến nay. Hiện tại, Liên hiệp đang có 9 hội thành viên, gồm: Hội Nhà văn, Hội Âm nhạc, Hội Sân khấu, Hội Mỹ thuật, Hội Điện ảnh, Hội Nhiếp ảnh, Hội Kiến trúc sư, Hội Nghệ sĩ múa và Hội Văn học nghệ thuật các dân tộc thiểu số thành phố, với trên 5.000 hội viên.

Theo nghệ sĩ Lê Nguyên Hiều, Chủ tịch Hội Nghệ sĩ múa TPHCM, Sài Gòn - TPHCM là nơi “đất lành chim đậu”, khi có sự hội tụ, giao thoa của nhiều dòng chảy văn hóa như: Chăm, Khmer, Hoa, Ấn… và sau này là văn hóa Âu, Mỹ... “VHNT TPHCM gần như có đủ các đặc tính văn hóa của mọi miền đất nước nhưng lại đa dạng hơn, hiện đại hơn và mang tính hướng ngoại, cởi mở, hào sảng”, TS Lê Nguyên Hiều đúc kết.


Quang cảnh hội thảo VHNT TPHCM 60 năm xây dựng và phát triển

Trong chặng đường 60 năm xây dựng và phát triển của Liên hiệp, nhiều văn nghệ sĩ TPHCM đã đóng góp không chỉ trí tuệ, tài năng, nhiệt huyết mà bằng cả tính mệnh của mình cho sự nghiệp đấu tranh thống nhất đất nước, như các soạn giả Trần Hữu Trang, Nguyễn Ngọc Cung, Phong Anh, Phạm Trần, nghệ sĩ Bảy Lương, nhạc sĩ Hoàng Việt, nhà văn Nguyễn Thi, nhà thơ Lê Anh Xuân, nhà thơ Trần Quang Long…

Dù chưa có một công trình thống kê chính xác về số lượng các tác phẩm mà đội ngũ văn nghệ sĩ TPHCM liên tục sáng tạo trong suốt 60 năm qua, nhưng có một điều chắc chắn, những tác phẩm này đã luôn đồng hành cùng lịch sử phát triển của TPHCM nói riêng, của cả nước nói chung. Điển hình như trong lĩnh vực điện ảnh, dù trong điều kiện khó khăn và khắc nghiệt, nhưng các văn nghệ sĩ vẫn miệt mài sáng tạo và cống hiến, cho ra đời những bộ phim thời sự, tài liệu chiến trường như Chiến thắng Tây Ninh, Đồng Xoài rực lửa, Du kích Củ Chi, Đội nữ pháo binh Long An… hay những bộ phim điện ảnh được xem là kinh điển của Việt Nam như Chị Tư Hậu, Cánh đồng hoang, Mùa gió chướng, Ván bài lật ngửa, Hòn Đất

Nhà văn Bích Ngân, Chủ tịch Hội Nhà văn TPHCM, chia sẻ: “Giá trị của những tác phẩm vô giá đó giúp cho các thế hệ sáng tạo đương thời và công chúng thưởng ngoạn VHNT không chỉ thưởng thức, tìm hiểu, nghiên cứu, học tập ở chính tác phẩm, mà còn ở cốt cách của những con người trực tiếp làm nên tác phẩm có sức sống bền bỉ với thời gian và trở thành tài sản tinh thần của dân tộc”.

Chiến sĩ trên mặt trận văn hóa

Không chỉ nhìn lại những thành tựu mà thế hệ văn nghệ sĩ đi trước của TPHCM đã làm, hội thảo còn là dịp thế hệ văn nghệ sĩ hôm nay cùng trao đổi và đưa ra những kiến nghị, góp phần đưa VHNT của TPHCM tiếp tục có những bước đi xứng tầm.

Nhà văn Lại Văn Long, tác giả bộ tiểu thuyết Hồ sơ lửa (Giải thưởng Sáng tạo TPHCM năm 2023), đặt ra vấn đề về tính chiến đấu của văn nghệ sĩ TPHCM trong 60 năm qua. Theo ông, trong bối cảnh chiến tranh, tính chiến đấu đã thể hiện rất rõ ràng. Sau năm 1975, tính chiến đấu của nghệ sĩ, nhà văn thể hiện ở việc đấu tranh với tàn dư của chế độ cũ, đồng thời cổ vũ cho đời sống mới, tư tưởng mới trong chế độ cách mạng. Hiện nay, một số hội đã tổ chức cho hội viên đi thực tế ở biên giới, hải đảo để có thêm tư liệu, tạo cảm xúc và sáng tác về hình tượng các cán bộ, chiến sĩ đang ngày đêm bảo vệ biên giới, hải đảo. Đây có thể xem là cách thể hiện tính chiến đấu của VHNT thành phố.

“Tuy nhiên, tính chiến đấu mà Liên hiệp nói chung và các hội chuyên ngành sẽ định hướng cho các hội viên sắp tới như thế nào? Đây đang là một thực tế rất cần được chúng ta quan tâm”, nhà văn Lại Văn Long bày tỏ.

Nhà văn Trầm Hương, Phó Chủ tịch Hội Nhà văn TPHCM, đề xuất, cần tăng cường đưa những tác phẩm có giá trị đến với công chúng trẻ: “Nên chăng, chúng ta hãy số hóa các tác phẩm của các văn nghệ sĩ đã hy sinh, làm sao để các tác phẩm của họ được lan tỏa sâu rộng trong công chúng. Từ đó, những tác phẩm, những nghệ sĩ - chiến sĩ mãi mãi sẽ không bị lãng quên”.

Từ kinh nghiệm của mình, nghệ sĩ nhiếp ảnh Trần Quốc Dũng, Trưởng Ban Lý luận phê bình - Hội Nhiếp ảnh TPHCM, đặt ra vấn đề mang tính cấp thiết, đó là Liên hiệp và các hội chuyên ngành phải lưu tâm, đưa quy trình bảo quản, lưu trữ vào điều lệ phát triển của hội. “Chúng ta cần xem đó là vấn đề bắt buộc phải làm, không phải vấn đề tùy hứng, thích thì làm, không thích thì nghỉ. Điều này rất quan trọng, để chúng ta có căn cứ lịch sử, có căn cứ khoa học trong vấn đề nghiên cứu và bảo tồn, và từ đó có có sở xây dựng cho tương lai”, nghệ sĩ nhiếp ảnh Trần Quốc Dũng bức xúc.



* Nhà văn BÍCH NGÂN, Chủ tịch Hội Nhà văn TPHCM: Biết ơn và tri ân di sản tinh thần của cha ông

Theo quy luật nghiệt ngã của thời gian, mọi thứ rồi cũng sẽ lụi tàn và dần đi vào quên lãng nếu chúng ta không không biết chọn lọc, nâng niu, lưu giữ, gìn giữ và phát huy giá trị của nó. Một khi giá trị tác phẩm sáng tạo của lớp văn nghệ sĩ đi trước không được lưu giữ như lẽ ra phải làm, thì cũng đồng nghĩa là chúng ta thiếu nâng niu di sản tinh thần, di sản văn hóa, thứ giá trị căn cốt mà người sáng tác chân chính nào cũng phải biết trân quý, nâng niu và kế thừa.

Biết ơn và tri ân di sản tinh thần mà các thế hệ ông cha để lại còn là hành trang không thể thiếu trên hành trình sáng tạo đối với mỗi chúng ta, thế hệ được thừa hưởng những di sản tinh thần vô giá từ những thế hệ văn nghệ sĩ tiên phong luôn coi trọng thiên chức sáng tạo của mình.

* Đạo diễn XUÂN PHƯỢNG: Quảng bá các tài năng VHNT thành phố ra thế giới

Không những thế hệ trước, mà hiện nay có nhiều tác phẩm hay và giá trị nhưng lại không được quảng bá ra nước ngoài. Để bạn bè thế giới hiểu được dân tộc ta qua những tác phẩm VHNT, theo tôi, Liên hiệp phải chú trọng công tác đối ngoại, xem đây là vấn đề trọng tâm. Đây là công việc cực kỳ quan trọng, là cách để văn nghệ sĩ của Việt Nam có một tiếng nói trên thế giới. Liên hiệp cần xem như đây là một mục tiêu, phải giới thiệu được những tài năng trẻ, những văn nghệ sĩ trẻ của Việt Nam ra nước ngoài.

Các văn nghệ sĩ thành phố rất tài năng, và để có thể tiếp tục phát triển tài năng của mình, không nên gò bó ở trong nước mà cần phải vươn ra ngoài. Trường đại học ở các quốc gia đều có mong muốn được tìm hiểu về Việt Nam. Đưa được các tác phẩm vào đây, tiếng nói VHNT của Việt Nam sẽ sớm có điều kiện lan tỏa, góp phần quảng bá đất nước, con người chúng ta.

HỒ HUY SƠN (SGGP)

Bài viết liên quan

Xem thêm
Cuộc thi “Nhân nghĩa đất phương Nam lần 2” sẽ được khởi đầu từ Ngày Thơ 2024
Năm nay, sự kiện Ngày Thơ Việt Nam do Hội Nhà văn Thành phố Hồ Chí Minh tổ chức lần đầu được đưa vào Chương trình Lễ hội của Thành phố
Xem thêm
Thư mời của Ban Tổ chức kỷ niệm các ngày lễ lớn Thành phố Hồ Chí Minh
Như thường lệ, năm nay Ban Tổ chức kỷ niệm các ngày lễ lớn Thành phố Hồ Chí Minh cũng sẽ tổ chức đêm thơ Nguyên Tiêu. Kính mời các nhà văn nhà thơ tham dự.
Xem thêm
“Lửa thơ” Hòa Đồng xúc động qua một phần tư thế kỷ
Tối mùng 4 tết, dù trời mưa bay bay và se sắt lạnh, những người yêu thơ vẫn hội ngộ tại xã Hòa Đồng, huyện Tây Hòa, tỉnh Phú Yên háo hức chờ đón đêm thơ vừa tròn 25 mùa xuân. Trên khắp ba miền Bắc – Trung – Nam, hiếm có xã nào như Hòa Đồng, đã giữ lửa đêm thơ truyền thống suốt một phần tư thế kỷ!
Xem thêm
Thư mời dự Ngày Thơ Nguyên tiêu Giáp Thìn 2024 tại Thành phố Hồ Chí Minh
Hội Nhà văn Thành phố Hồ Chí Minh xin trân trọng gửi tới các nhà văn nhà thơ và độc giả yêu văn chương Thư mời dự Ngày Thơ Nguyên tiêu Giáp Thìn 2024 tại Thành phố Hồ Chí Minh.
Xem thêm
Vĩnh biệt Nhà thơ, Nghệ nhân Nhân dân Nguyễn Hồng Oanh
Nhà thơ, Nghệ nhân Nhân dân Nguyễn Hồng Oanh, hội viên Hội Nhà văn TP. Hồ Chí Minh, bị đột quỵ và qua đời lúc 21g05 ngày 13/2/2024
Xem thêm
Vô cùng thương tiếc nhà thơ Từ Quốc Hoài
Nhà thơ Từ Quốc Hoài vừa qua đời lúc 17h20 ngày 12/2/2024 (nhằm ngày mùng 3 tháng Giêng năm Giáp Thìn), hưởng thọ 84 tuổi.
Xem thêm
Văn Chương Thành phố Hồ Chí Minh Chúc mừng năm mới
Chào mừng Xuân Giáp Thìn 2024, Hội đồng biên tập website Văn chương Thành phố Hồ Chí Minh – Diễn đàn Văn học của Hội Nhà văn TPHCM xin gửi đến tất cả các tác giả, các nhà văn, nhà thơ, nhà NC-PB, cộng tác viên và bạn đọc lời chúc sức khỏe, niềm vui, hạnh phúc và sáng tạo. Đồng thời qua đây, chúng tôi cũng xin gửi lời cám ơn đến các tác giả đã nhiệt tình và thường xuyên gửi tin bài cộng tác cùng Ban biên tập trong suốt thời gian qua.
Xem thêm
Đường hoa Nguyễn Huệ Tết Giáp Thìn 2024 mang chủ đề “Xuân Yêu thương, Tết sum vầy”
Đường hoa Nguyễn Huệ Tết Giáp Thìn 2024 với chủ đề “Xuân yêu thương, Tết sum vầy” sẽ chính thức khai mạc vào tối ngày 07/02/2024 tại đường Nguyễn Huệ, Quận 1, TP.HCM.
Xem thêm
Nhà văn Trần Văn Tuấn nhận huy hiệu 50 năm tuổi Đảng
Hôm nay, ngày 01/02/2024, Đảng ủy khối Dân - Chính - Đảng Thành phố Hồ Chí Minh tổ chức Lễ trao huy hiệu 50 năm tuổi Đảng cho các đảng viên lão thành.
Xem thêm
Biết nghe sự thật khó hơn
Nguồn: FB Lưu Trọng Văn
Xem thêm
Nhà văn - Đạo diễn, NSƯT Lê Văn Duy - “Nghệ sĩ đến chết mới hết sáng tác”
Có thể nói, đạo diễn - nhà văn, NSƯT Lê Văn Duy là một người lịch thiệp, chịu giao tiếp, thân thiện và rất gần gũi. Đặc biệt, vì quý mến thế hệ đàn em và xem họ như những người bạn vong niên nên ông được các thế hệ văn nghệ sĩ trẻ từ văn chương, sân khấu đến điện ảnh… quý mến, yêu thương và kính trọng.
Xem thêm
3 ngày 2 đêm với chuyến đi tình nghĩa
Chuyến đi thăm nhà thơ trẻ Trần Đức Tín và nhà văn Trương Thị Thanh Hiền.
Xem thêm
Nhà văn, đạo diễn, NSƯT Lê Văn Duy qua đời
Theo tin từ gia đình nhà văn, ông qua đời lúc 12h18 ngày 27/1 tại nhà riêng sau nửa năm điều trị bệnh nan y (nhằm ngày mùng 17 tháng Chạp năm Quý Mạo), hưởng thọ 82 tuổi.
Xem thêm
Nhà thơ Tống Kim Châu đã về đất mẹ
Nhà thơ Tống Kim Châu vừa qua đời lúc 0h45 ngày 27/01/2024 tại bệnh viện Chợ Rẫy do mắc chứng bệnh viên tụy hoại tử, sau 2 tháng điều trị, hưởng thọ 74 tuổi.
Xem thêm
Nhà thơ Trần Dzạ Lữ qua đời ở tuổi 77
(Vanchuongthanhphohochiminh.vn) - Thông tin từ gia đình cho biết, nhà thơ Trần Dzạ Lữ vừa qua đời vào lúc 22h54 ngày 25/01/2024, hưởng thọ 77 tuổi.
Xem thêm
Giới thiệu tập thơ “Anh đi giữa mùa hoa tam giác mạch” của Lương Minh Cừ
Chiều ngày 20.01.2024, tại Vĩnh Long, Trường Đại học Cửu Long đã tổ chức Chương trình Tọa đàm – giới thiệu  “Anh đi giữa mùa hoa tam giác mạch” – tập thơ thứ 4 của nhà thơ Lương Minh Cừ, do NXB Hội Nhà văn ấn hành và được Hội Nhà văn TPHCM tặng thưởng năm 2023.
Xem thêm
Hội Nhà văn TP.HCM: Phát huy tinh thần đoàn kết, sáng tạo vì văn học nước nhà
HTV Tin tức, kênh Tin tức chính thức của Đài truyền hình TP. Hồ Chí Minh (HTV).
Xem thêm
Nhà thơ Nguyễn Ngọc Hạnh ra mắt tập thơ Nắng dậy thì tại TPHCM
(Vanchuongthanhphohochiminh.vn) - Sáng ngày 13/01/2024, tại số 81 Trần Quốc Thảo, Quận 3, Thành Phố Hồ Chí Minh, diễn ra buổi ra mắt tập thơ “Nắng dậy thì” của nhà thơ Nguyễn Ngọc Hạnh.
Xem thêm
Hội Nhà văn TPHCM Tổng kết hoạt động năm 2023, Trao Giải thưởng văn học và Kết nạp hội viên mới
(Vanchuongthanhphohochiminh.vn) - Sáng ngày 12/01/2024, tại Hội trường Liên Hiệp Các Hội VHNT TPHCM, Hội Nhà văn TPHCM đã tổ chức buổi tổng kết hoạt động, trao giải thưởng văn học và kết nạp hội viên mới năm 2023.
Xem thêm