KÝ ỨC ĐỜI BAO XA…

Nhớ lâu. Lời Má nhắc

Ngày bà ra biển một mình

Có bà đỡ chực chờ cửa hiếm

Tay nâng tôi lọt lòng tìm ánh sáng

Mật ngôn người của làng đã nói

Tôi khóc tiếng đàn ông…

Giọt sữa đầu tiên ấm nóng

Núm máu người vắt ra từ nguồn suối mẹ

Tích tụ âm dương gầy gò thân má

Tôi lớn theo cây rừng nối tiếp rừng xanh.

Tôi bập bẹ tiếng Ba từ nước giếng phương Nam

Mấy lần té lăn xuống nẻo bờ kênh xáng

Rồi đứng lên bước tiếp cùng đàn chị đàn anh

Ký ức khắc sâu từng bậc thang đèo núi trong lành.

Nhớ chị tôi chỉ phía đồi cao

Có những người trồng khoai tỉa đậu

Có chị gạt mồ hôi, có em cười rưng ánh mắt

Chắc chiu trái cà, củ sắn

Chị nói: ký ức cuộc đời tìm sống là đây.

Người lại chỉ hướng có ngọn sông

Nối cánh đồng, ra tới biển Tây xanh thẳm

Mùa lên. Mơn mởn lúa đòng đòng bung nụ

Cá linh búng mình theo nước lụt tìm ăn

Lại bảo: hãy tự thân tìm sống.

Nhớ lời Ba trăn trối…

Làng quê mình, dù cánh đồng bao la

Hạt lúa nối tiếp hạt. Mùa màng lên vụ hai vụ ba

Hãy nhớ: năm mưa sùi sụt, năm nắng hạn cháy khô

Loài sâu bọ hút mật ngon từng trái xoài, trái mít…

Thời cuộc: phân bón, xăng dầu lên giá

Người nông dân thua lỗ phơi đồng bán ruộng

Con cháu có bỏ làng ra đô thị tìm ăn

Quê ta đó, lá vẫn rụng mỗi năm lên mồ mã ông bà…

Ký ức đời bao xa…

Như Ba tôi cuối ngày rồi sẽ

Tan biến vào hư vô trên vòm trời mây trắng

Như đời Má tôi cuối ngày lặng lẽ

Tìm biển rộng bao la để thuộc về.

TRĂM NĂM NHÂN NGHĨA TRƯỜNG TỒN

Đã biết. Trăm năm hành tiến phương Đông

Sông Mẹ Mê Kông ngày đêm cần mẫn

Chắt chiu bồi đắp nên đồng bằng châu thổ phì nhiêu

Ai nhắc, ông cha ta chỉ cần cắm chiếc sào tìm đất

Mọc thành cây xanh bờ cõi chủ quyền

Chim bay ngang trời đánh rơi hạt giống

Diệp lục xanh tươi cây ra hoa kết trái

Và ta chỉ cần chao bàn tay xuống nước là bắt được cá tôm

Chống chiếc xuồng nan cũng quơ được lúa

Hạt ngọc trời trĩu chín ở đồng xa…

Dòng sông Mẹ không nhớ hết ranh rấp bờ làng trù phú

Cư dân, đời nối đời cho các dân tộc sinh sôi

Họ đồng cư hiệp hòa nhân nghĩa

Mỗi dân tộc có những trực giác và hướng nội khác nhau

Tự thân không ai giành phần bản sắc

Văn hóa phương Đông chịu khó chịu thương cần cù lao động

Biết trọng lễ nghĩa, thương đồng loại, yêu thiên nhiên

Cung kính Tam giáo đồng nguyên

Học Khổng Tử tu thân…trị quốc. Cuối đời chính danh nghiệm nghĩa nhân

Làm Đạo Lão Tử lấy quy luật mệnh trời theo dòng chảy êm như sông Mẹ

Theo Phật Thích Ca lọc từ bi hướng về thẳm sâu một kiếp Người

…

Họ uống chung dòng nước, ăn hạt gạo Cửu Long

Theo nghĩa nhân anh em ruột rà. Chung chạ

Anh ở đầu sông gánh chịu những cơn chấn động đất trời

Em ở cuối sông từng ngày gồng mình vật lộn với lũ lụt, hạn hán.

Tháng Năm. Mưa bão trên nguồn kéo về lụt lội

Ta như rong đuôi chồn. Theo hồn nước đẩy đưa bườn lên mà thở…

Đồng cao mắt trắng như gương biển

Gió áp thấp, cánh lục bình tha phương tím nụ

Con chuột mất ổ đeo cọng bông súng long đong…

Tới tháng Mười nước rút

Những mái nhà nằm thiếp bên lũy tre

Dấu nước cắt ngang vách lá

Người người chung tay bắt lại cầu tre làng

…

Cầm ngọn gió mơn mơn. Se đông

Mới nôn nao nhớ mùi hương rạ đồng vàng chín vụ…

Trăm năm. Sống ở nơi này

Ta em chèo chống sum vầy nghĩa nhân!

GÓI MỞ LỤC BÁT…

Câu sáu. Mở ra mùa mưa

Cho cây cỏ mọc. Cho mùa màng xanh

Đất quê ẩm. Chờ nắng hanh

Câu tám gói. Lá mọc cành bung hoa…

Câu nào. Đứng bóng đời Ba

Dang thân cày cuốc tìm ra Ngọc trời

Chị vo cơm. Má cạo nồi

Câu nào nữa. Mấy canh hồi nuôi thân ?

Quê ta. Núi đã trăm lần

Đá lở lói. Cây tróc phần thịt da

Chiến tranh. Ơi chiến tranh mà

Hết cha tới chú. Phải ra chiến trường

Nhà cháy. Thôn xóm nhiễu nhương

Máu tươi thành suối. Đất nhường mồ chôn.

Bao năm… Đất quê trường tồn

Chờ mưa. Đón nắng. Rướng hồn cỏ cây

Hoa nở. Đá ưởn ngực mây

Nghe suối rỉ rả đêm ngày chảy xuôi

Ca dao Mẹ. Một đời người

Ai nói lục bát. Khóc cười nay mơi

Cây Tầm vông Ba. Mất rồi

Ngọn măng mới tìm ánh trời. Mọc thay

Đất hương quả. Sườn núi Dài

Con đông cháu đống nay mai vươn cành

Ta về tảo mộ cha anh

Tìm lại nấm đất. Cỏ xanh héo gầy

Mỗi năm. Một Tết sum vầy

Bông Mai nở. Cánh bướm bay chập chờn.

Câu sáu nới rộng Thất Sơn

Câu tám gói. Hết oán hờn chiến tranh

À ơi… Đêm đã sang canh

Trăm năm thức. Vá núi xanh quê làng…
 

Tác giả:  TRẦN THẾ VINH

                Hội viên Hội Nhà văn Việt Nam