TIN TỨC

‘Kiếp đỏ đen’ của nhà văn Nga Dostoievski

Người đăng : phunghieu
Ngày đăng: 2021-12-22 22:23:06
mail facebook google pos stwis
1955 lượt xem

 

Dường như nhà văn Nga Fiodor Dostoievski đã nghe ngóng và phản ánh được những nghịch lý, day dứt của người đương thời với mình, trong đó có… món đổ bác.

Trọn năm 2021, nước Nga kỷ niệm 200 năm ngày sinh của Fiodor Dostoievski; dồn dập nhất vào tháng cuối năm. Theo báo Moscow Times, hầu như mọi thành phố, mọi tỉnh thành ở Nga đều lên những chương trình như triển lãm, kịch nghệ, diễn thuyết về nhà văn, cả… thực đơn đặc biệt liên quan đến nhà văn Nga thế kỷ thứ 19 này.


Tượng Dostoievski ở thành phố Saint Petersbourg.

Đương nhiên, không thể thiếu chương trình du lịch (dẫu Covid-19) Theo dấu chân nhà văn ở Saint Petersbourg, nơi ông dời nhà nhiều nhất, sáng tác được nhiều tác phẩm nhất, cũng là nơi ông yên giấc vĩnh hằng – trong nghĩa trang Tikhvin của thành phố này.

Fiodor Dostoievski được xem như một trong những nhà văn hàng đầu đã sáng tác các tiểu thuyết vĩ đại nhất nước Nga, ngang hàng với Léon Tolstoï, tác giả của Chiến tranh và Hòa bình. Với Dostoievski, chiều sâu tâm hồn con người đã được khai phá một cách dữ dội nhưng chân thật. Ông còn kết hợp được sự tầm thường của cuộc sống với siêu hình học cao siêu, trong các sáng tác của mình. Ông cũng đi trước thời đại, dự đoán được cả những bước ngoặt vĩ đại của lịch sử và tư tưởng trong thế kỷ 20. Di sản của Dostoievski rất to lớn. Nhiều người thích tác phẩm Tội ác và hình phạt, riêng tôi lại ưa cuốn Con bạc đọc từ những ngày xa xưa, khi học văn học sử Nga qua tiếng Pháp. Gần đây, tôi lại đọc trở lại.

Có thể gói gọn cốt truyện của tiểu thuyết tâm lý đó như sau: Alexei Ivanovich, gia sư cho con cái một vị tướng đã bại sản, đem lòng yêu cuồng nhiệt Pauline Alexandrovna, con dâu vị tướng. Để lấy lòng Pauline và cũng để vươn lên về mặt xã hội, Alexei lao vào trò roulette, những ngày đầu, bước ra khỏi sòng bạc rủng rỉnh tiền. Nhưng rồi nỗi ám ảnh bạc cờ bắt đầu xâm chiếm lấy Alexei. Cuối cùng, anh thua sạch tiền, bị hủy hoại, rơi vào vực thẳm.

Quả là cờ bạc đốt cháy mọi thứ, khiến đam mê, mộng ảo trào dâng; tạo ra hỏa ngục nhưng lại cung cấp chất gây nghiện giúp vượt thoát ngày thường. Thần đổ bác cũng đẩy con người tới chỗ bộc lộ chiều sâu tâm hồn, dựng nên hài kịch trưng ra sự ngu xuẩn của họ.

Vừa về bài bạc, vừa về tình yêu, Con bạc, khi đọc lại, thấy rõ chủ ý chính của tác giả: cho người đọc thấy sự điên cuồng trong casino, gián tiếp giúp họ nếm trải những cám dỗ của trò roulette. Đương nhiên, Dostoievski còn miêu tả cả cảm giác, niềm vui thích của các tay chơi, sự thu hút của các quân cờ cùng nỗi khát khao chiến thắng luôn xuất hiện trong mỗi tay chơi. Ai ngồi chiếu bạc mà muốn bị thua?

Trong khi nghiền ngẫm tiếp tác phẩm, nhớ lại những lần ghé các sòng bài cho biết, từ Singapore qua Macau cho đến Las Vegas, Monaco. Đời nay, sao mà quá giống với những gì Dostoievski miêu tả một cách tỉ mỉ trong tác phẩm xuất bản cách nay hơn 150 năm! Tay chơi – những đàn ông, phụ nữ thường độ tuổi trung niên – luôn bị những con số cuốn hút. Ngồi sòng, họ nào biết đến thời gian, không gian; casino luôn đèn vàng sáng rỡ khiến mặt mày ai nấy đều hồng hào, cũng không hề thấy đồng hồ đâu cả để khỏi đếm khắc đếm giờ.


Tác phẩm “Con bạc” do NXB Văn học ấn hành.

Roulette là món dễ chơi nhất. Có thể đặt cược nhiều cách: màu đen hoặc đỏ; một số; một nhóm số; số chẵn, số lẻ; số cao (19 – 36), số thấp (1 – 18). Để xác định số và màu, một người chơi sẽ điều khiển cò quay gắn với một bánh xe số theo một hướng nhất định. Rồi ném vào bánh xe đó một quả bóng nhỏ theo chiều ngược lại với bánh xe. Sau cùng, bóng sẽ dừng lại, rơi vào một trong 37 hoặc 38 số…

Chuyện của Alexei Ivanovich, nhân vật chính trong Con bạc của nhà văn Nga Dostoievski chẳng khác gì mấy chuyện của những kiếp đỏ đen mọi thời: cuối cùng phải rời chiếu bạc không xu dính túi. Người Việt ở Little Saigon, cách Las Vegas (Mỹ) khoảng bảy giờ lái xe trên xa lộ, thường nói rằng, vào casino, nhẹ thì đem tiền tới phụ chủ sòng đóng tiền điện; nặng thì cháy túi, làm giàu cho chủ sòng; lắm khi phải bán nhà bán cửa, nhất là với trò roulette.

(Còn tiếp)

 Nguyễn Ngọc Trân/Thanh Niên

 

Bài viết liên quan

Xem thêm
Mai Quỳnh Nam và một phía
Bài viết của nhà thơ Đặng Huy Giang về thơ Mai Quỳnh Nam
Xem thêm
Một đêm trăng không dễ có ở trên đời!
Bài viết của nhà văn Tuấn Trần.
Xem thêm
Một vọng âm quá khứ hào hùng nhưng lắm đau thương
Đọc “Hòa âm đêm”, Nxb Hội Nhà văn, 2024 của Trương Tuyết Mai
Xem thêm
Khám phá vương triều Tiền Lý qua tiểu thuyết lịch sử
Thượng tá, nhà văn Phùng Văn Khai là người khá đa di năng. Từ lúc bước vào văn nghiệp, anh viết kí, truyện ngắn, làm thơ, cày báo… đều đặn, thuộc dạng “nhạc nào cũng nhảy được” và nhảy khá hay.
Xem thêm
Triệu hạt tâm hồn rót đầy biển tình yêu
Võ Thị Như Mai đọc PHẢI CHI MÂY TRẮNG KHÔNG NGANG NGÕ, Nguyễn Đức Quận, NXB Hội nhà văn, 2024.
Xem thêm
Tiểu luận Võ Quốc Việt: Vài cảm nhận về Cuộc thi Thơ 1-2-3
Cuộc thi Thơ 1-2-3 (The 1-2-3 Poetry Style/ Phannist Poetry) năm 2024 – 2025 đã nhận được sự hưởng ứng của đông đảo các tác giả trong lẫn ngoài nước và đã công bố kết quả. Nhà lý luận phê bình, nhà thơ Võ Quốc Việt – Hội viên Hội Nhà văn Việt Nam thay mặt Ban Chung khảo đã có bài tiểu luận công phu, sâu sắc mang tính tổng kết về cuộc thi. Xin trân trọng giới thiệu cùng bạn đọc.
Xem thêm
Đọc tập thơ Dọc đường máu của Vương Cường
Nguyên Hùng giới thiệu tập thơ mới của Tiến sĩ nhà thơ Vương Cường
Xem thêm
Vũ điệu tái sinh trong từng cơn đau
Bái viết về tập thơ “Nghiêng về phía nỗi đau” tập thơ của Trịnh Bích Ngân (NXB Hội Nhà văn, quý II, 2024)
Xem thêm
“Ai cũng có ngày xưa” của nhà thơ Trần Duy Hiển
Gió vẫn thổi suốt chiều dài trận mạc/ Người nhẹ nhàng nằm lại lúc vượt sông
Xem thêm
“Theo chồng về quê” của Mai Khoa – một bài thơ hay
Bởi yêu chồng từ lúc mới bén duyên/ Như tình biển yêu thuyền thương nhớ
Xem thêm
Trò Chuyện Với Thiên Thần – Những Tai Họa Thế Giới & Giấc mơ Việt Nam
Triết gia Hy Lạp Platon đã nói: “Thước đo của một con người là xem cách anh ta làm gì với quyền lực”. Thế nhưng, có rất nhiều người có quyền, vì lòng tham và ích kỷ cá nhân nên đã hủy hoại nhân cách và đất nước của họ (TCVTT/ Trương Văn Dân)
Xem thêm
Thi ca đương đại nhìn từ hệ hình nghệ thuật và chất suy tưởng của thơ
Sáng ngày 12.02.2025 tại Ninh Bình, Hội Nhà văn Việt Nam đã tổ chức tọa đàm “Trách nhiệm và khát vọng của nhà thơ”. Dưới đây là tham luận của nhà thơ Nguyễn Việt Chiến.
Xem thêm
Tôi đọc bài thơ Đừng sợ một mình của thi sĩ Trần Mạnh Hảo
Trần Mạnh Hảo và thơ ông đã sớm là “tín ngưỡng” đẹp nhất trong lòng của những người yêu thơ, quý chữ nghĩa chân chính. Từ thời còn trên giảng đường đại học, tôi đã từng nghe thầy tôi đọc những câu thơ trong trường ca Đất nước hình tia chớp. Từ đó, tôi bắt đầu săn sóc sự học, sự đọc về thơ ông.
Xem thêm
Hoàng đế Quang Trung, danh tướng bách chiến bách thắng
Trong lịch sử dựng nước và giữ nước của dân tộc Việt Nam, hiếm có một anh hùng nào như Hoàng đế Quang Trung, xuất thân áo vải, cả đời chinh chiến, danh vang bốn biển, đánh giặc lập nước, tôn vinh văn hiến, khuyến học khuyến tài, những bậc quốc sĩ danh thần cảm phục uy danh mà theo về giúp rập. Đặc biệt, trong hai lần đại phá quân Xiêm La và quân Thanh, ông đã bằng vào tài năng quân sự thiên bẩm của mình, đánh cho lũ giặc phía Nam, phía Bắc phải kinh hồn táng đởm. Ông từng hào sảng tuyên ngôn trong Chiếu xuất quân khích lệ tướng sĩ khi hành binh ra Bắc Hà đánh tan 29 vạn quân Thanh
Xem thêm
Mùa Xuân trong thơ Dương Xuân Linh
Bài viết của nhà thơ Phùng Hiệu
Xem thêm
Xuân về, đọc thơ Trương Nam Hương
Tuấn Trần viết về tập thơ “Thời nắng xanh” của Trương Nam Hương
Xem thêm
Tình yêu bển đảo trong thơ Lê Tiến Lợi
Nhà thơ Lê Tiến Mợi là một trong những người gắn bó lâu năm với nghiệp văn chương. Anh đã có số lượng tác phẩm khá lớn, trong đó một số sáng tác của anh đã chiếm được cảm tình của người đọc. Sau đây xin trân trọng gửi tới Ban Biên tập Văn chương thành phố Hồ Chí Minh bài viết về tình yêu biển đảo trong thơ anh. Xin chân thành cảm ơn Ban Biên tập khi được cộng tác với Văn chương thành phố Hồ Chí Minh.
Xem thêm
Mảnh trăng tinh tấn hàng cau trổ buồng
Cảm nhận về tập thơ SỰ MẤT NGỦ CỦA LỬA của Nguyễn Quang Thiều
Xem thêm