Không phải đến khi có những bàn luận về các câu lạc bộ văn chương trên mạng xã hội tôi mới nghĩ về một trong những hình thức sinh hoạt xã hội này. Mà tôi đã nghĩ đến câu lạc bộ đã nhiều năm nay. Và có lẽ từ khi một số nhà thơ cho rằng: thơ câu lạc bộ sẽ giết chết thơ.

Tôi đã nói không chỉ một lần trên báo chí là không câu lạc bộ (CLB) thơ nào có thể giết chết thơ, chỉ có các nhà thơ tự giết chết thơ của mình mà thôi. Tất nhiên nếu những tác phẩm thơ trung bình trở thành một làn sóng trong thế giới bạn đọc và được các tổ chức văn học nghệ thuật chuyên nghiệp hay các tạp chí, báo chuyên nghành quảng bá và thừa nhận thì sẽ làm bạn đọc khó khăn hơn trong việc lựa chọn và xác lập giá trị thật của thơ. Nhưng tôi luôn tin rằng: nhân loại không bao giờ bỏ quên các thiên tài của mình dù thiên tài đó chỉ sống trong một căn nhà vài mét vuông chứa đầy bóng tối.

Phối cảnh mặt trước của Trung tâm Phát triển và quảng bá Sách văn học Việt Nam tại 65 Nguyễn Du, Hà Nội sẽ khai trương trong quí I năm 2023

CLB thơ là một hình thức sinh hoạt khá phổ biến không chỉ ở Việt Nam. Trong cách nhìn của tôi, hoạt động của các CLB thơ là sự phản ánh đời sống tinh thần hoặc là đời sống thơ ca, còn các nhà thơ đích thực với tác phẩm của mình có sứ mệnh làm ra nghệ thuật thơ ca và thúc đẩy thơ ca phát triển. Lịch sử thơ ca nhân loại đã minh chứng điều đó.

Các CLB thơ hay CLB nói chung có quyền thành lập và hoạt động trong hành lang luật pháp của Việt Nam. Không ai có quyền ngăn cản hay phê phán trừ khi những thành viên CLB lợi dụng danh nghĩa nào đó để phục vụ cho những lợi ích cá nhân phi nghệ thuật, ảnh hưởng đến mục đích tốt đẹp của CLB và những tổ chức liên quan, đặc biệt ảnh hướng đến vẻ đẹp thơ ca.

Liên quan đến CLB Văn chương của Hội Nhà văn Việt Nam, tôi nghĩ trước hết đó là một hình thức sinh hoạt thông thường. Cho dù tôi nhận được không ít phản ánh của các hội viên Hội Nhà văn và những người viết ngoài Hội về những bất cập của một số CLB văn chương hiện nay. Ban Chấp hành Hội sẽ xem xét một cách nghiêm túc phản ánh của hội viên và dư luận để có quyết định phù hợp và đúng với điều lệ của Hội Nhà văn Việt Nam.

Nhà thơ Nguyễn Quang Thiều 

Tôi đã trao đổi một số lần với nhà thơ Vũ Quần Phương và chúng tôi nhất trí phải đổi mới phương thức hoạt động của loại hình CLB này và nó có thể không cần tồn tại như hình thức hiện nay.

Hội Nhà văn Việt Nam đang chuẩn bị khai trương một không gian văn học mang tên “Trung tâm Phát triển và quảng bá Sách văn học Việt Nam”. Nơi đây sẽ là một không gian mở và từng bước tiến tới chuyên nghiệp cho các hoạt động chuyên môn của nhà văn và bạn đọc. Hy vọng trung tâm này sẽ đáp ứng, làm phong phú thêm cho đời sống sáng tạo và tình yêu văn chương, trong đó có thi ca.

 Nguyễn Quang Thiều/Vanvn