TIN TỨC
  • Truyện
  • Fukushima: Thảm họa vẫn còn tiếp diễn

Fukushima: Thảm họa vẫn còn tiếp diễn

Người đăng : phunghieu
Ngày đăng: 2023-09-04 17:29:57
mail facebook google pos stwis
1800 lượt xem

Trích từ tiểu thuyết “Trò chuyện với thiên thần" của Trương Văn Dân

Ba đang ngồi đọc lại những trang viết về cuộc trò chuyện của cha con mình từ bấy đến nay. Và ngẫm ngợi lại những gì đã xảy ra trong chuyến Đông Du định mệnh.

Cho đến hôm nay người ta vẫn chưa biết phải giải quyết hậu quả do con người gây ra như thế nào.

một nơi chưa được xác định nằm dưới đáy thành phố Fukushima vẫn còn có 3 khối “blob” (là một chất lỏng đặc quánh, mang hình thù bất định) mà trong đó có chứa một chất phóng xạ cực kỳ nguy hiểm: Corium, phát sinh từ sự nóng chảy của 3 lõi trong 3 lò phản ứng hạt nhân. Bao nhiêu người liên quan và có trách nhiệm từ thảm họa này?

Trước đây, năm 1987, ở Chernobyl chỉ có một khối blob và nhanh chóng được xác định vị trí nên được ngăn cách với môi trường xung quanh bằng cách nhốt vào trong một hộp kín, nhưng ở Nhật thì không thể thực hiện điều này: Thảm họa vẫn tiếp tục và mỗi ngày nó tạo ra chừng 500 tấn nước bị nhiễm phóng xạ. Người ta tin rằng lượng nước nhiễm này sẽ thoát ra Thái Bình Dương vì 3 trung tâm nguyên tử đặt trên bờ biển bị hủy hoại bởi trận động đất và sóng thần.

Không những con người không thể đến gần nơi này, mà tất cả những con robot đưa vào để quan sát, tìm hiểu tình trạng, đều bị “chết” vì lượng phóng xạ quá mạnh làm hỏng các bộ phận điện tử.

Ngay trong những ngày vừa xảy ra khủng bố ở Bỉ và có việc bầu cử Âu Châu nhưng nghị viện Âu Châu và Nuclear Transparency Watch vẫn không bỏ họp để thảo luận về vấn đề hệ trọng này. Các nghị viên, ý thức rằng mình cần phải làm mọi cách để sinh hoạt trở lại bình thường.

Thảm họa bắt đầu từ trận động đất ở Fukushima đã ngắt dòng điện dẫn đến trung tâm nhà máy điện hạt nhân và sau đó sóng thần còn làm hư hại máy phát điện khẩn cấp chạy bằng diesel. Trung tâm nguyên tử phát ra điện, nhưng về phần nó, cũng phải được cung cấp điện năng khi xảy ra sự cố, nếu không thì không thể nào làm lạnh lò nguyên tử được và sau đó các phản ứng hạt nhân sẽ không còn kiểm soát được.

Tất cả những nỗ lực can thiệp của chính quyền đều tập trung vào trung tâm nguyên tử vì ai cũng tin là thảm họa nguyên tử tuy nghiêm trọng nhưng không nguy hiểm lắm, một phần do cơ quan quản lý Tepco ém nhẹm thông tin từ nhiều năm, kể từ ngày Fukishima bắt đầu xuất hiện trên trang nhất các tờ nhật báo.

Họ đã nói như thế nào để trấn an dư luận? Tepco thông báo là lò nguyên tử số 1 bị hư hại (chứ không phải nóng chảy!) chừng 70% nhiên liệu nguyên tử trong lò hạt nhân I; 30% trong lò hạt nhân II và “có khả năng hư hại” ở lò hạt nhân III. Nhưng sự thật là ở Fukushima đã xảy ra hiện tượng mà giới khoa học gọi là “melt through”: Theo đó nhiên liệu nguyên tử bị nóng chảy cùng với lớp thép bao quanh lò phản ứng và do đó trào ra ngoài. Nhưng mãi đến 8 tháng sau... Tepco mới thú nhận sự thật kinh hồn này, nhưng vẫn dùng ngôn ngữ nhập nhằng như “có thể bị hư hại” vỏ thép bao quanh lò hạt nhân số I. Sự thật vẫn con mơ hồ và cả chính quyền lẫn công chúng vẫn chưa hiểu hết.

Mãi đến thời gian sau... khi bắt đầu tìm kiếm những nguyên liệu nguyên tử còn lại để di dời hay cô lập nó như đã từng làm ở Chernobyl thì mới khám phá ra là ở lò nguyên tử số I không còn nhiên liệu và chỉ còn một ít ở lò II. Điều này có nghĩa là nhiên liệu đã trào ra sau khi làm nóng chảy lớp thép bao ngoài lò, tạo thành các blob. Lò thứ III cũng cùng số phận. Vậy thì các blob hiện đang ở đâu? Không ai biết. Toàn vùng bị phóng xạ rất nặng nên người hay robot đều không thể tiến hành các cuộc tìm kiếm!

Nhưng dù blob nằm ở đâu, nó cũng phải được làm lạnh liên tục. Hàng ngàn người hiện nay đang làm việc ở Fukushima phải chiến đấu với nhiễm xạ và nguồn nước nhiễm xạ. Hàng ngày người ta bơm 500 tấn nước ngầm bị thấm và nhiễm xạ nặng. Không ai biết phải làm gì để loại bỏ cho hết sự nhiễm xạ dù đã nhốt chúng vào các thùng chứa. Hiện nay ở gần trung tâm nguyên tử có hơn ngàn thùng chứa vĩ đại, mỗi thùng chứa hơn 1000 tấn nước và đang tiếp tục chế tạo các thùng chứa mới.

Ai cũng biết là nước ngầm sẽ thấm ra Thái Bình Dương nhưng cơ quan Tepco cho rằng sẽ hạn chế khả năng này bằng cách xây một bức tường ngầm bằng nước đá lạnh xung quanh nhà máy nguyên tử. Nhưng ý tưởng này bị bác bỏ vì khi làm như thế nước nhiễm xạ sẽ dâng cao bên trong bức tường, lên đến mặt đất, tràn ra ngoài, và cũng sẽ chảy vào biển.

Nói cách khác, chẳng ai biết phải làm gì.

Nước Đức vốn kiêu hãnh về trình độ công nghệ và kỷ cương cũng đã lập tức quay trở lại với chương trình “thoái hạt nhân”. Giới trí thức Đức vào tháng 3 hàng năm tưởng niệm thảm họa Fukushima với tên  phong trào SAYONARA GENPATSU - vĩnh biệt hạt nhân - để nhắc nhở nhà cầm quyền.

Còn ở Nhật, thảm họa hạt nhân tuy bị cầm lại phần nào, vẫn tiếp tục giữa một khu vực cấm nằm xung quanh nhà máy, nay đã trở thành một “vùng đất ma”. Tình trạng bấp bênh vì sự tháo gỡ những nhà máy tại Fukushima không khả thi, nên mỗi trận động đất, mỗi ngọn sóng thần, đều có thể khơi mào cho một thảm họa hạt nhân mới.

Tất cả các cường quốc đã không thể làm chủ được con quái vật hạt nhân khi nó sổ chuồng.

Albert Einstein đã từng nói: “Có hai thứ vô hạn: vũ trụ và sự ngu xuẩn của con người” (Two things are infinite: the universe and human stupidity)

Người ta có thể biết có bao nhiêu vì sao trong vũ trụ nhưng nhìn được sự vô đạo trong cuộc sống của chúng ta thì khó lắm, khó kinh khủng.

Kẻ nào mù quáng tin rằng mình thông thái thì họ lại càng chẳng biết gì. Nhà triết học Bertrand Russell từng nói: “Thế giới đầy những kẻ ngốc nghĩ mình khôn và những người thông minh luôn cho rằng mình thiếu hiểu biết”.

Thượng Đế Toàn Năng, xin Ngài tha thứ cho sự ngu muội dốt nát kiêu ngạo của con người. Ngài đã ban cho họ một vườn Địa Đàng thật tuyệt vời nhưng họ đui mù không biết vui hưởng với món quà này mà ngược lại, vì tánh ngông cuồng tham lam, họ đã lượm món này ráp món kia, tạo ra bom nguyên tử, rồi cắt xén ráp nối phá trật tự của nó khiến nơi này đang đi vào cơ hủy diệt theo sự làm việc của Lập Trình. Việc họ làm, không thể đi lùi lại được, đã quá trễ. Chỉ cầu mong sau cơn gió bụi thịnh nộ sắp đến rất gần này, những sinh linh tốt còn sót lại sẽ chung sức tái tạo, sống xứng đáng, sống thiện lành trong trời mới, và đất mới.

Trương Văn Dân

Bài viết liên quan

Xem thêm
Món nợ đời người – Truyện ngắn Mai Hoàng Hanh
Sau đám tang, căn nhà bỗng rộng ra. Cái chõng tre kê sát vách như thừa thêm một khoảng trống. Chiếc ấm trà vẫn nằm trên bàn gỗ, nhưng không còn ai gọi: “Mẹ nó ơi, pha tôi ấm trà”. Những chai rượu dưới gầm bàn đã được dọn đi. Mùi men cũng theo người chết mà tan dần.
Xem thêm
Vịt toi - Truyện cực ngắn của Lê Thanh Huệ
Nguồn: Diễn đàn Văn nghệ Việt Nam, số 53 tháng 10/2026, trang 24
Xem thêm
Rời phố - Truyện ngắn Nguyễn Đúp Sật
Anh biết, thành phố này sẽ không bao giờ ngừng thay đổi. Những tòa nhà cao hơn sẽ tiếp tục mọc lên, bụi mịn sẽ còn phủ kín bầu trời trong những ngày đông tới, và áp lực cuộc sống sẽ không tự nhiên biến mất. Nhưng anh cũng biết rằng, ngay dưới lớp bê tông và khói bụi kia, Hà Nội vẫn sống — một nhịp sống âm thầm, kiên cường, và sâu thẳm. Và miễn là anh biết cách hít thở, biết chấp nhận những vết sẹo của cả thành phố và của chính mình, anh sẽ luôn tìm thấy một lối về giữa những mùa rời khỏi thành phố.
Xem thêm
Thềm nắng mưa bay - Truyện ngắn của Vũ Minh Phúc
Tôi muốn biết thành phố của tôi đang nghĩ gì, muốn biết điều đó, tôi tìm cách để đi từ điểm này đến điểm khác, từ bến sông này sang bên kia sông, tôi đi xuống...Một con thuyền nằm gối bãi, mưa trùm kín cả mặt sông dày đặc như lớp sương mùa ảo ảnh...Tôi chỉ còn nghe thấy tiếng mưa đêm chảy tràn trên các nhịp cầu....
Xem thêm
Rừng Tràm Già – Truyện ngắn Lê Hoàng Kha
Việt quay lưng, tiếp tục bước đi dọc theo bờ kênh. Bóng anh kéo dài trên mặt nước, rồi tan vào bóng đêm. Không ai biết anh sẽ còn đứng ở đây bao lâu, chỉ biết có một người lính đang đi trong gió nhẹ, giữa một đường biên dài qua rừng tràm già.
Xem thêm
Ô cửa – truyện ngắn của Nguyễn Đúp Sật
Có những đêm Sài Gòn chìm sâu dưới đáy nước, người ta sống bằng thứ ánh sáng vay mượn từ ô cửa nhà người khác. Bà gánh trên vai không phải là rau đắng, mà là cả một khoảng tối dài dặc của kiếp người. Nhưng khi đôi chân ngập trong nước lạnh, bà vẫn ngước lên. Bởi vì chỉ cần ô cửa đó còn sáng, đêm vẫn chưa phải là tận cùng...
Xem thêm
Dượng Tân – Truyện ký của Đào Thúy Hoa
“Dượng Tân” là chân dung mộc mạc, ấm áp về một con người bình thường mà cái nghĩa, cái tình còn ở lại qua nhiều thế hệ. Văn chương TP.HCM trân trọng giới thiệu truyện ngắn dưới đây của Đào Thúy Hoa, vừa in trên Tạp chí Sông Lam số 9/2025.
Xem thêm
Người được chọn - Truyện ngắn của Lê Thanh Huệ
Nhà chị Hai thuộc diện nghèo nhất xã đảo Thành An, huyện Cần Giờ. Phía đông xã có con sông Thị Vải hẹp, sâu nhất nước ta
Xem thêm
Cây cô đơn – Truyện ngắn của Vũ Minh Phúc
Hoài An khoác lên mình chiếc áo mới và đi lững thững ra Ngô Đồng. Đêm tối mênh mông, sương sớm bảng lảng, chỉ vài phút sau đã chuyển sang màu tối khác thường. Những cái cây cô đơn mọc chon von giữa con đường trong buổi hoàng hôn mờ nhạt, như thể được một bàn tay vô tình nào đó vẽ lên từ những gam màu xanh nước biển.
Xem thêm
Hoa Tử đằng – Truyện Miên Tình (Kỳ cuối)
Ngoài trời, đêm đã chuyển sâu. Thành phố dưới kia dường như ngừng thở, chỉ còn những ánh đèn đường le lói lay động giữa cơn gió se lạnh những ngày cuối năm. Anh chỉ nhắm mắt chập chờn, mỗi tiếng trở mình nhẹ trong căn phòng ấy cũng khiến anh tỉnh ngay. Trong cơn mơ màng, anh nghe thấy âm thanh mơ hồ vang lên từ phía sau cánh cửa khép hờ...
Xem thêm
Hoa Tử đằng – Truyện Miên Tình (Kỳ 1)
Cô chạm tay vào điện thoại, nhìn dãy số vừa lưu tên. Không nhắn gì, chỉ lặng lẽ nhìn, như thể một chút thôi, là quá đủ cho cảm xúc ngổn ngang lúc này. Còn anh, trong căn phòng bên kia hành lang, ngồi tựa lưng vào ghế, ngắm Mộc Châu về đêm mà chẳng rõ mình đang nghĩ gì. Gặp một người lạ, trong một ngày rất bình thường mà lại thấy mình nhẹ nhõm như trút được điều gì đã giữ kín quá lâu.
Xem thêm
Nắng rót mật trên sông La – Truyện ngắn Đặng Thị Phúc Hải
Sáng mở cửa thấy trời trong, bố đã kéo những tấm bạt ra giữa sân. Thóc được trải thành một lớp mỏng. Lạc trong chum cũng được mang ra hong lại. Những tàu lá chuối khô, mấy thanh tre dành sửa mái bếp, cả đôi dép lội sông lâu ngày không dùng cũng được bố xếp vào chỗ có nắng. Bố thường bảo nắng tháng Chín “biết việc”. Không dữ đến mức làm hạt thóc quắt đi, cũng không nhạt đến mức phơi cả ngày vẫn ẩm. Nắng ấy vừa đủ làm giòn rơm, thơm lạc, làm khô lớp bùn bám dưới đáy thuyền.
Xem thêm
Khói Nước Bến Quê – Truyện ngắn Huỳnh Văn Trọng
Sau ngày đám tang, chiếc ghe gỗ sến to lớn không còn ai lái nữa. Nó cứ nằm lặng lẽ buộc nơi cọc tre trước bến sông quê. Mưa nắng gặm nhấm, những vạt ván gỗ bắt đầu mục dăm, nước sông lờ lợ ngấm dần qua kẽ hở. Lạ kỳ thay, người ta nhìn ra mũi ghe thì thấy lớp sơn màu rực rỡ ngày nào đã phai nhạt, cặp mắt ghe đen lánh vốn đanh thép nhìn sóng dữ nay như đờ đẫn, tróc từng mảng vôi, hằn lên những vệt nước mưa đọng lại chảy dài như hai hàng nước mắt. Cặp mắt ghe dường như cũng buồn theo, vô hồn khi biết người chủ tri kỷ của mình đã vĩnh viễn về với miền đất lạnh.
Xem thêm
Ánh sáng nơi căn phòng nhỏ - Truyện ngắn Võ Đào Phương Trâm
Một tiếng thở dài bất lực bật ra mà chỉ có cô mới cảm nhận được mình còn sống, nhưng cô đã chết giữa một thế giới mênh mông mà lại nhỏ hẹp đến ngạt thở. Thỉnh thoảng, người ta đưa cô đến những trạm chữa lành và những viên thuốc đắng để mong cô bớt đi trầm cảm nhưng không hiệu quả. Thế giới của Linh Đan chỉ là một nhúm bụi mờ, là ô cửa chỉ đủ một luồng ánh sáng xuyên qua, là cái hộp vừa khít thân người, thế giới quanh Linh Đan ngột ngạt đến bức bách, đến tù đày.
Xem thêm
Bức tường vô hình trên con đường cũ – Truyện ngắn của Huỳnh Văn Trọng
Nắng sớm chưa vượt qua mái tôn của dãy nhà cao tầng, nhưng góc đường trước cổng trường trung học đã rộn rã tiếng động cơ. Bà Bảy nhanh tay xốc lại tấm bạt nilon xám, trải rộng ra hơn một sải tay, tràn hẳn xuống lòng đường nhựa còn đẫm sương đêm. Mấy chậu nhựa đựng cá, cua văng nước lênh láng dưới chân. Cạnh đó, đống vỏ rau, đầu cá và túi nilon từ vài hôm trước chưa ai dọn, do chính tay bà gom lại rồi hất gạt sang một bên cho đỡ vướng chỗ đã bắt đầu bốc lên mùi ngai ngái dưới cái oi nồng của buổi hừng đông.
Xem thêm
Thành phố tươi đẹp – Truyện ngắn của Vũ Minh Phúc
Ở Việt Nam ta, có không ít thành phố, nhưng sao mãi lòng tôi cứ đắm đuối và lưu luyến với thành phố Hà Tĩnh. Vì sao lại vậy? Vì đó là một thành phố biển tươi đẹp, nó đẹp trong khung cảnh, trong con người và cả vùng đất. Tôi ngồi đó, trên bãi biển Thiên Cầm, nghe tiếng sóng biển ào ạt như tiếng đàn trời réo rắt. Sông Ngàn Sâu Ngàn Phố nước trong xanh như một khối ngọc bích, nước dưới đáy biển yên tĩnh lạ kỳ. Nó nối giữa đôi bờ của hai tỉnh Hà Tĩnh và Quảng Bình. Ánh chiều tà tịch dương xuống chậm và đổ dài trên đường chân trời xa xa, và mùi hương của hoa sen ngan ngát đến dịu lòng. Có phải là tôi đang mơ không? Không, dĩ nhiên rồi. Trong suy nghĩ mơ màng của tôi, dù thành phố đã chịu nhiều bão tố của thiên nhiên, triều cường, nhưng nó vẫn ngời lên sức sống bất diệt. Dù cho không phải là người con của đất Hà Tĩnh mến thương, nhưng xin cho phép tôi được gửi câu chuyện nhỏ này đến đó như một nỗi niềm xa xôi vọng niệm. (Lời tác giả)
Xem thêm
Cánh cửa không mở lại – Truyện ngắn Hồng Loan
Nga chết lặng. Đôi môi cô mím lại, hơi run. Cơn gió lạnh tưởng đã tan từ sáng sớm lại bất ngờ quét qua lồng ngực, như một cú đấm vô hình, như một cú tát nhẹ nhưng bén ngót. Cô đã từng tưởng tượng đến giây phút này hàng trăm lần. Nơi cô sẽ gào lên, chất vấn, hoặc ít nhất cũng khiến ông ta bối rối, nhưng không. Cô ngồi đó, lặng lẽ. Đôi mắt không còn giận dữ, mà trở nên thản nhiên một cách đáng sợ. Bởi vì… ông không nhận ra cô. Và chính điều đó lại đau hơn mọi lời phủ nhận. Có lẽ với ông, cô chưa từng tồn tại.
Xem thêm
Từ mặt - Truyện ngắn của Lê Thanh Huệ
Nguồn: Diễn đàn Văn nghệ Việt Nam số 50 tháng 7/2026, trang 12.
Xem thêm
Núi chờ - Truyện ngắn Thanh Tuân
Má thương cảm đời Vũ như đời má. Chỉ là Vũ còn bé chưa ý thức được phận đời rơi rụng. Còn má, ngày đó tuổi đã lưng chừng, biết nghĩ, biết suy, biết yêu thương, biết đau khổ. Má chăm Vũ từng miếng ăn, giấc ngủ, từng cái váy thổ cẩm xòe, váy dài trắng như công chúa, không để thiếu thứ gì. Má nói để nhớ ngày xưa mình được dắt đi mua sắm thế nào, được yêu thương ra sao. Mà lạ kỳ càng cố nhớ lại thấy lòng mình càng trống rỗng. Sự đời đâu phải cứ muốn nhớ là nhớ, cứ muốn quên là quên được. Có những thứ muốn quên mà làm con người ta đau đáu hoài. Có những điều cố nhớ nhưng lại tít tắp mịt mù. Như má cố nhớ những yêu thương từ hồi mà được sinh ra đến khi lớn lên, nhưng lạ kỳ hình như yêu thương bốc khói. Cái còn lại là những đau khổ, những kiệt cùng của nhói buốt mà thỉnh thoảng vẫn quặn lên từng cơn co thắt. Trong lòng má. Cái đó đáng lẽ quên biệt xứ.
Xem thêm
Đêm trăng lúa – Truyện ngắn Vũ Minh Phúc
Tôi là thằng bé lớn lên từ những đồng ruộng. Bao giờ cũng vậy, cứ mỗi lần về quê, đi trên con đường, ngắm những đồng lúa chín, lòng tôi lại dâng lên những kỷ niệm và quá khứ êm ái của làng quê mình. Giờ đây, cuộc sống cuốn đi, những no đói thường nhật, chẳng có lúc nào nghĩ về những năm tháng ấy nữa. Tôi đi đến các vùng quê, tuy đã đô thị hóa, khang trang hơn, đồng ruộng lui dần vào dĩ vãng, nhưng đây đó vẫn còn những cánh đồng lúa chín bát ngát hương thơm, những người nông dân được trang bị cơ giới hóa, tôi đã gặp họ. Nhưng câu chuyện qua đi, không còn nhớ nữa. Nhưng tôi chẳng thể nào quên, tôi đã cố chắp nối những ký ức nhỏ bé ấy thành một câu chuyện, hy vọng để mình không quên đi và cũng bày tỏ lòng biết ơn với cây lúa, hạt thóc, bát cơm đã nuôi nâng chúng ta thành hình hài bé nhỏ.
Xem thêm