TIN TỨC

Bác sĩ Hoàng Thạch hoài niệm chiều một lời ru rất xa

Người đăng : nguyenhung
Ngày đăng: 2024-09-05 14:19:02
mail facebook google pos stwis
1348 lượt xem

Bác sĩ Hoàng Thạch gửi gắm nhiều tâm sự với cố hương trong tập thơ ‘Hoài niệm chiều’ giăng mắc buồn thương xa vắng của một thân phận tha phương.


Bác sĩ - nhà thơ Hoàng Thạch và tập thơ "Hoài niệm chiều"


Bác sĩ Hoàng Thạch sinh ra và lớn lên ở Đức Thọ, Hà Tĩnh. 15 tuổi, Hoàng Thạch gia nhập thiếu sinh quân và được đào tạo trở thành một bác sĩ quân y phục vụ chiến trường những năm cuối giai đoạn chống Mỹ cứu nước. Non sông thống nhất, ông miệt mài gắn bó giảng đường. Hơn một thập niên tham gia các công trình nghiên cứu chuyên sâu tại Hà Lan, tiến sĩ y khoa Hoàng Thạch về nước làm giảng viên đại học và định cư ở TP.HCM.

Bên cạnh lĩnh vực khoa học được đào tạo bài bản, bác sĩ Hoàng Thạch còn có đam mê sáng tác văn chương. Sau các tập thơ “Khe khẽ đông về”, “Vết thời gian”, “Miền hoa dại và tôi”, “Sóng thức”, bác sĩ Hoàng Thạch vừa ra mắt tập thơ “Hoài niệm chiều” do Nhà xuất bản Hội Nhà văn ấn hành.

Nghề thầy thuốc cẩn trọng dường như không làm hạn chế trái tim nhạy cảm của nhà thơ Hoàng Thạch. Điều ấy không có gì đáng ngạc nhiên, bởi những con người từng ngụp lặn ở dòng sông La đều ít nhiều có phẩm chất thi sĩ. Tập thơ “Hoài niệm chiều” của Hoàng Thạch dành phần lớn rung động cho mảnh đất chôn nhau cắt rốn.

Đã rời xa khung trời tuổi nhỏ nhiều năm, sau những bôn ba và sau những thăng trầm, Hoàng Thạch có chút bâng khuâng khi quay lại chốn xưa “Trưa hè xưa tiếng ve ra rả/ Bây giờ chúng bay về đâu/ Bến sông xưa nườm nượp đầu cầu/ Bây giờ vắng người gánh nước”. Dù thảng thốt “Tìm đâu lại tiếng ru rời/ Câu Kiều mẹ hát một thời tìm đâu?” thì ông vẫn gìn giữ từng kỷ niệm đã nuôi dưỡng tâm hồn mình: “Cái cũ hôm qua, cái mới hôm nay/ Đất mẹ quê cha làm sao quên được/ Đôi chân ta rã rời xuôi ngược/ Vẫn một lối về với lời ru rất xa”.

Tập thơ “Hoài niệm chiều” trĩu nặng ân tình của một bác sĩ- nhà thơ Hoàng Thạch. Ân tình bái vọng đấng sinh thành lầm lũi sương gió thuở nào đã mịt mờ ký ức “Trở về nơi nguồn cội quê hương/ Nơi luống cày của cha còn nóng hổi/ Lo cho cảnh nghèo xưa chưa qua khỏi/ Ngọn đèn khuya mẹ đơm gió tâm linh”. Ân tình tiếc thương những đồng đội đã lặng lẽ ngã xuống cho cuộc sống thanh bình: “Xóm làng mình cây trái vẫn xanh/ Mấy đứa bạn xưa cũng không về nữa/ Đình làng ta hương khói thắp từng bữa/ Hồn các anh hóa linh khí đất trời”.

Ở mảng thơ tình, thì sự run rẩy đa đoan của nhà thơ Hoàng Thạch hoàn toàn lấn át sự trang nghiêm mực thước của bác sĩ Hoàng Thạch. Trong tập thơ “Hoài niệm chiều”, ông tự thú “Như kẻ si tình không hạng ngu ngơ/ Chạm tay vào phía không em. Vô nghĩa”.

 

Không khó nhận ra, nỗi tương tư ở bác sĩ - nhà thơ Hoàng Thạch đều cơ hồ mây tụ mây bay. Chính ông đôi lần xao xác “Rặng cây bên đường đã ướt sương đêm/ Nhỏ những giọt nước mắt vào đất/ Để tiễn đưa một mối tình trong vắt/ Của một thời thánh thiện vô tư”. Thế nhưng, ông chấp nhận những khoảnh khắc rụt rè còn vương vấn những bồi hồi: “Anh nông nổi như cánh chuồn chuồn/ Chẳng dám đậu vào vai em một chiều vắng ngắt”.

Thơ tình Hoàng Thạch vừa dan díu vừa hoang mang. Ông thấu hiểu “Em là đảo xa vời vợi/ Tôi chẳng có cánh buồm”, nên đôi khi an ủi bản thân “Tôi là tiếng đàn bầu/ Cất lên nơi hoang vắng”. Và ông nâng niu những phút giây chấp chới chia lìa “Tôi chưa đưa em qua được bến bờ/ Đã có người mang cầu tình tới bắc”.

“Hoài niệm chiều” nói cho cùng là những nhung nhớ không dễ nguôi ngoai. Bác sĩ - nhà thơ Hoàng Thạch truy vấn niềm xao xuyến bằng sự tỉnh táo “Cuộc tình bao lần khép mở/ Nhọc nhằn khó dễ em ơi/ Đúng sai có khi nức nở/ Tìm đâu đáp số cuộc đời?” để thỉnh thoảng được ngóng trông một niềm riêng ẩn hiện giữa hai miền hư thực mong manh: “Em vội khoác chiếc áo màu nhung/ Tím thủy chung giữa muôn màu tháng Chạp/ Cái lạnh đi qua Sài Gòn đậm nhạt/ Để trưa về trả nắng cho hoa”.

Nguồn: PHẠM ANH (Báo Nông nghiệp Việt Nam).

Bài viết liên quan

Xem thêm
Nhà thơ Thanh Bi và hơi thở quê hương xứ Quảng trong từng vần thơ
Trong bức tranh văn chương đa sắc, nhà thơ Thanh Bi (tên thật là Nguyễn Văn Thuận, sinh năm 1984 tại Duy Xuyên, Đà Nẵng) hiện lên như một cây bút trẻ đong đầy cảm xúc, luôn dành một tình yêu mặn mòi, bền bỉ cho mảnh đất quê hương. Không tìm đến những triết lý xa vời, thơ anh neo lại trong lòng người đọc bằng tiếng nói chân thành của ký ức, của dòng sông Thu Bồn và những nhịp sống đập tràn trên dải đất miền Trung nắng gió.
Xem thêm
Dâng hiến tuổi xuân cho đất nước
Đúng vào dịp kỷ niệm 79 năm ngày Thương binh – Liệt sĩ (27-7-1947 – 27-7-2026), nhà văn An Bình Minh ra mắt bạn đọc tiểu thuyết “Hoa lửa” – NXB Văn học. Cuốn sách viết về một thời hào hùng ra trận của thế hệ thanh niên trong những năm kháng chiến chống Mỹ.
Xem thêm
Sự cứu chuộc – Tiểu thuyết thành công của Viên Nguyệt Ái
Tiểu thuyết Sự cứu chuộc thành công về phương diện nghệ thuật khi đan xen, gắn kết hài hòa giữa thực tế và hư cấu, có bức tranh đa diện; có việc giải quyết những tình huống diễn biến tâm lý, nội tâm nhân vật phức tạp, đa chiều. Sự cứu chuộc thành công về phương diện nội dung, là bài ca nhẹ nhàng nhưng sâu sắc về nét đẹp phẩm chất của các chiến sỹ công an nhân dân. Tác phẩm có cái kết đẹp, hấp dẫn, hướng thiện, nhân văn và kết truyện đã làm sáng rõ nội dung nhan đề Sự cứu chuộc.
Xem thêm
Nước trên lá – Một cõi thơ Phan Trung Thành
Nhân dịp nhà thơ Phan Trung Thành ra mắt tập thơ “Nước trên lá” với sự nâng niu, sẻ chia của các bạn văn tại Huế vào chiều nay, 19/9/26, Văn chương TP.HCM xin giới thiệu bài viết của anh cùng ba bài thơ rút từ tập thơ: Nước trên lá, Kể chuyện sông Hằng với mẹ và Buổi sáng – Xe rác & sự công bằng.
Xem thêm
Tác động của báo chí, truyền thông, mạng xã hội và công nghệ đến văn học
Mạng xã hội không chỉ là công cụ truyền thông để làm hình ảnh mà còn can dự trực tiếp vào nhiều bước trong việc quyết định thành hình và lan toả cuốn sách đến tay độc giả. Đây chính là kênh thăm dò độc giả, kênh tác giả có thể chào hàng tác phẩm từ khi còn là bản thảo, từ đó quyết định đầu tư tự in sách, tự phát hành mà không quá lệ thuộc vào các đơn vị xuất bản, đơn vị phát hành.
Xem thêm
Nói thêm về “Thi pháp Truyện Kiều” của Trần Đình Sử nhân dịp tác phẩm được dịch sang tiếng Pháp
LÃ NGUYÊNTôi xem “Thi pháp Truyện Kiều” của Trần Đình Sử là bước đột phá lớn nhất trong lịch sử nghiên cứu kiệt tác của Nguyễn Du, tượng đài văn hóa Việt Nam. Cuốn sách lật lại nhiều vấn đề lớn tưởng đã có cách kiến giải xong xuôi để đưa ra những kết luận mới mẻ.
Xem thêm
“Con đường anh đi” với chủ nghĩa anh hùng cách mạng
Văn là người, lời cổ nhân nói chẳng sai. Đọc Huyền Văn, để rồi khi biết chị từng là cô bộ đội, vai vác ba lô xuyên rừng cùng đồng đội, tôi đã chẳng bất ngờ. Bao trùm trong tác phẩm của chị, nơi “Con đường anh đi” là lý tưởng sống tận hiến, là những mãnh liệt và sôi nổi của tuổi trẻ, là chủ nghĩa anh hùng cách mạng. Nhà văn của nhiệt huyết và khát vọng, chị hướng ngòi bút mình đến với thanh niên bằng yêu thương và sự trân trọng. Nơi đó, những con đường được mở ra - về ý nghĩa và giá trị sống - về sự góp sức nơi mỗi người nhằm bảo vệ, xây dựng và phát triển đất nước.
Xem thêm
Trúc Thông khóc kiếp nhân sinh
Khóc cho mình, không phải một biểu hiện xa lạ trong nghệ thuật hay trong đời sống. Người ta “khóc” cho mình vì nhiều lý do khác nhau đó vừa là phản xạ tự nhiên, vừa mang thuộc tính “người” của con người. Nhưng ở đây, tác giả không chỉ khóc cha mẹ qua cuộc biệt ly, mà ông còn để dành để khóc cho chính mình, khóc cho kiếp nhân sinh. Ở tầng nghĩa này, bài thơ chạm đến chất suy tư, triết lý nhà Phật về cõi tạm, sinh - diệt và luân hồi.
Xem thêm
Nguyễn Thị Ánh Huỳnh lấy nỗi buồn làm căn cước
Đọc Miệt vườn, ta hiểu vì sao Nguyễn Thị Ánh Huỳnh không cần viết nhiều về sông nước. Bà chỉ cần viết về nỗi buồn, và tự khắc, cả châu thổ sẽ hiện ra. Với cơ chế nghệ thuật ẩn dụ, nỗi buồn của con người miệt vườn vốn dĩ đã có từ lúc sinh ra, lớn lên và yêu đương. Qua đó, thể hiện niềm kiêu hãnh của con người châu thổ mới mà các hệ quy chiếu khác không thể áp đặt.
Xem thêm
Dung Thị Vân - Một cá tính sáng tạo
Trong không gian nghệ thuật, ngôn từ là tiếng nói quan trọng nhất, quyết định phong cách sáng tác, sau đó mới đến các phương diện khác như cổ điển hay đổi mới như hiện nay.
Xem thêm
Trong khoảng lặng của thơ
Sau “Mặc cả với cô đơn”, Lê Vinh Dự lắng xuống, chờ một khoảng lặng vừa đủ giữa câu và từ để tạo thành ý niệm. Theo tôi, anh đang bắt đầu xây dựng nền tảng cho tư duy thơ, đó là “gu” thẩm mỹ xa rời lối vần điệu cũ nhàm chán. Nhưng không hẳn thế, thơ Lê Vinh Dự vẫn còn dùng dằng giữa hiện đại và truyền thống, có khi đó là nét riêng của anh, là không hiện đại lắm, cũng chưa thể rời xa truyền thống cũ.
Xem thêm
Mùa thu trong thơ thời Lý Trần - Vài cảm nhận và suy ngẫm
Sang thời Trần, Văn học đã có sự phát triển vượt bậc, bên cạnh các tác giả là thiền sư còn đông đảo đội ngũ các tác giả là tôn thất nhà Trần cùng các trí thức Nho học. Mặc dù vẫn có sự hiện diện của Tam giáo (Nho, Phật, Đạo) nhưng Phật giáo không còn chi phối nhiều trong sáng tác của các thiền sư như thời Lý. Sự phát triển của kinh tế, văn hóa, xã hội nhất là sau ba cuộc kháng chiến chống Nguyên Mông khiến diện mạo văn học thời Trần đã rất phong phú, đa dạng với những thành tựu vượt bậc. Về đội ngũ sáng tác nhà Trần có thể kế đến: Trần Thái Tông, Trần Thánh Tông, Trần Nhân Tông, Trần Quốc Tuấn, Chu An, Trần Quang Khải, Phạm Ngũ Lão, Huyền Quang, Mạc Đĩnh Chi, Trương Hán Siêu, Nguyễn Trung Ngạn… Các sáng tác thời Trần cũng rất đa dạng về thể loại nhưng thơ vẫn chiếm ưu thế hơn cả, nhiều bài thơ mang cảm hứng thẩm mỹ rõ rệt vượt xa thơ kệ thời Lý. Về thơ thu thời Trần có rất nhiều tác giả, tác phẩm nhưng tiêu biểu là Trần Nhân Tông, Huyền Quang, Trương Hán Siêu.
Xem thêm
Thép dưới cỏ: Bản anh hùng ca về người lính và lịch sử
Sau hơn 50 năm cầm bút, nhà thơ Hữu Thỉnh vừa ra mắt bạn đọc cuốn tiểu thuyết đầu tiên mang tên “Thép dưới cỏ”. Không chỉ tái hiện chiến dịch Tà Mây - Làng Vây và trận ra quân đầu tiên của Binh chủng Tăng - Thiết giáp, tác phẩm còn cho thấy một cách nhìn rất Hữu Thỉnh: giàu trải nghiệm trận mạc, nặng nghĩa tình đồng đội, tinh tế trong quan sát con người và luôn hướng tới những giá trị nhân bản phía sau các sự kiện lớn của lịch sử.
Xem thêm
Hàn Mặc Tử – nhà thơ của đau thương và kỳ dị
Văn thơ Việt Nam từng ghi dấu ấn nhiều tác giả lớn như những ngôi sao băng ghé ngang bầu trời văn học, chỉ hiện diện trong khoảnh khắc nhưng để lại vệt sáng không thể phai mờ trong lòng độc giả. Hàn Mặc Tử là trường hợp đặc biệt như thế, là “ngôi sao chổi xoẹt qua bầu trời Việt Nam với cái đuôi chói lòa rực rỡ của mình” (Chế Lan Viên).
Xem thêm
Phan Khôi – người mở đường thầm lặng cho văn học hiện đại
Không phải là gương mặt rực rỡ, tiêu biểu của phong trào Thơ mới (1932-1945), nhưng chính Phan Khôi (biệt hiệu Chương Dân) lại là “người khởi xướng trước nhất” (Vũ Ngọc Phan) về Thơ mới. Từ bài thơ Tình già, Phan Khôi không chỉ mở ra một lối đi mới cho thi ca, mà còn châm ngòi cho cuộc tranh luận sâu sắc giữa “cái cũ” tức thơ cũ và “cái mới” tức thơ mới trong đời sống văn học Việt Nam đầu thế kỷ XX trước đây.
Xem thêm
Nhãn tự, linh hồn của thi ca
Trong thực tế có những bài thơ dài hàng trăm câu nhưng người đọc chỉ nhớ một câu, một chữ giúp bài thơ sống mãi cùng năm tháng. Điều đó cho thấy, sức sống của thơ nhiều khi không nằm ở số lượng câu chữ mà tập trung vào một vài con chữ mang lại linh hồn cho cả tác phẩm. Người xưa gọi đó là “nhãn tự”.
Xem thêm
Nhà thơ Trần Hóa bật ra nội lực đi trong cuộc đời
Phải giàu trải nghiệm lắm trong cuộc sống này, nhà thơ Trần Hóa mới có thể chia sẻ với bạn bè, người thân và tha nhân những câu thơ gan ruột, chất chứa đầy gian truân và thử thách của mình.
Xem thêm
Bốn “khúc Nghệ” trong thơ Đinh Nho Tuấn
Tôi chọn những đơn vị thơ dài ngắn khác nhau để gọi tên và chỉ ra bốn “khúc Nghệ” khác lạ trong thơ Đinh Nho Tuấn. Đọc thơ Đinh Nho Tuấn, tôi càng ngấm thêm hai câu thơ viết về quê hương rất chí lý của B. Brecht: Không nơi đâu thánh thiện/ Bằng chính quê hương mình.
Xem thêm
Lược sử về văn học thế giới
Kể từ khi quan niệm “văn học thế giới” (World literature) hiểu theo nghĩa một bức tranh văn học tổng thể vượt lên trên ranh giới quốc gia, dân tộc được Goethe đề xướng vào năm 1827 cho đến nay, thuật ngữ này luôn nhận được sự quan tâm, bàn thảo của giới sáng tác, nghiên cứu văn chương toàn cầu.
Xem thêm