TIN TỨC
  • Chân dung & Phỏng vấn
  • Trần Mạnh Hảo: Trần Huy Quang, văn chương ông còn mãi để ‘làm phiền’ hậu thế

Trần Mạnh Hảo: Trần Huy Quang, văn chương ông còn mãi để ‘làm phiền’ hậu thế

Người đăng : phunghieu
Ngày đăng: 2022-12-20 23:03:35
mail facebook google pos stwis
837 lượt xem

Đọc xong văn Trần Huy Quang, nếu ta có thời gian lắng đọng, phù sa tâm hồn Quang sẽ bồi đắp cho thửa ruộng tâm hồn ta lúc nào không biết.


Nhà văn Trần Huy Quang.

 

Ông kiệm lời, nhưng khi đã thân tình, đã chạm đề tài tâm huyết thì ông lại tuôn chảy như suối nguồn không dứt.

Tôi quen Trần Huy Quang sau ngày đất nước thống nhất, từ thuở ông còn làm phóng viên báo Độc Lập. Chỉ đến khi báo Văn Nghệ bán chạy do những bài viết của Trần Huy Quang, Phùng Gia Lộc, Nguyễn Huy Thiệp… thời ông Nguyên Ngọc làm Tổng biên tập, tôi mới có dịp ngồi cụng ly với ông.

Nhân chuyến ra Hà Nội, tôi nhờ Trần Huy Quang chở tới thăm nhà văn Nguyễn Huy Thiệp tại xóm Cò xa lắc nào đó. Không hẹn trước, nhưng may Thiệp có nhà. Thiệp đang xắn quần móng lợn hí hoáy làm gì trong vườn, thì hai ông phải gió chở nhau bằng Honda mò tới.

Chào hai quan bác. Bác bác cháu cháu gì, làm phiền chú mày cả ngày nay nhá. Xin hai quan bác cứ làm phiền, không có ai làm phiền buồn lắm. Thì là mấy cái chuyện ngắn của cậu chả làm phiền người đọc cả nước mấy tháng nay là gì. Truyện ngắn hiện đại Việt Nam đầu tiên chả là “thầy Lazarô phiền” của Nguyễn Trọng Quản, thì rõ là cái hay của văn học là làm phiền độc giả đấy thôi.

Thiệp mang rượu chè, thuốc lá, thuốc lào ra “làm phiền” hai bác Quang và Hảo. Ngồi hơn tiếng, Quang đòi về, sợ là phiền vợ chồng Thiệp. Thiệp bèn cho người nhà khóa xe máy Quang lại. Rồi cỗ bàn mang ra cả gà cả lợn, em xin phép “làm phiền” hai bác tới khuya. Ba chàng chẳng ngự lâm, chẳng pháo thủ “làm phiền” nhau đến 11 giờ đêm mới tan hàng.

Đúng là văn chương hay là sự “làm phiền” nhau cứ bám vào hai chúng tôi Quang và Hảo, hết treo bút thơ đến treo bút truyện ngắn. May thời đó 1992, Hữu Thỉnh tốt, đỡ hết cho Quang. Linh với chả nghiệm, tí nữa thì mất mạng.

Nhìn Quang rất hiền, dữ tại tâm. Quang kể tổ tiên ông là tôn thất nhà Trần. Chạy sự truy sát của Hồ Quý Ly vào trú trong rừng rú Nghệ An. Nhiều nhánh con cháu nhà Trần chạy vào sơn lâm cùng cốc Hoan Ái lánh nạn diệt tộc của nhà Hồ. Võ Thanh An, Trần Sỹ Kháng cũng con cháu họ Trần lánh nạn mấy trăm năm. Thậm chí đã chạy vào Hoan Ái rồi, con cháu của cụ Trần Quang Khải còn phải đổi ra họ Nguyễn để sống sót như lời kể của cụ Nguyễn Đức Ân (thầy dạy văn xưa của tác giả), rằng thầy Ân cũng gốc họ Trần.

Sống thâm trầm, văn cũng thâm trầm, đa ngữ nghĩa, cảm xúc lặn vào tầng sâu trang giấy, đó là văn phong ngụp lặn Trần Huy Quang. Văn Thiệp nổi lên trên, văn Quang chìm xuống dưới. Đọc xong văn Trần Huy Quang, nếu ta có thời gian lắng đọng, phù sa tâm hồn Quang sẽ bồi đắp cho thửa ruộng tâm hồn ta lúc nào không biết. Lúa của ta sẽ được mọc lên trong tâm hồn nhờ phù sa của những ngòi bút văn chương, âm nhạc và hội họa khác.

Tôi tin, rồi đây tuyển tập văn chương Trần Huy Quang sẽ ra mắt cho dù thiếu đi sự linh ứng, nghiệm sinh của một vài trang văn hay nhất. Tôi vô cùng cám ơn Trần Huy Quang, trước khi mất 25 ngày, đã viết về tuyển tập thơ tôi với những dòng ấm áp nhất, tri âm nhất.

Sáng nay, thứ 7 ngày 17/12/2022, tôi ngồi nhớ lại một nhà văn có tài, có tâm, có nhân cách vào hàng đầu văn đàn Việt Nam mà thương ông vô cùng. Trần Huy Quang đã sống 80 năm cuộc đời đầy gian truân và đầy ý nghĩa. Cầu mong hương linh ông siêu thoát. Qua cõi ấy, cho tôi gửi lời thăm Nguyễn Huy Thiệp nhá. Văn chương hai ông còn làm phiền người sống chúng tôi nhiều, không cho ai yên ổn khi đất nước còn nhiều nỗi buồn hơn niềm vui. Chiều nay, thân xác ông sẽ hóa tro bụi nhưng tinh thần ông, văn chương ông không có ngọn lửa nào thiêu đốt được, vẫn hằng sống để làm phiền hậu thế,…

Sài Gòn sáng 17/12/2022

 Trần Mạnh Hảo/Nông Nghiệp

Bài viết liên quan

Xem thêm
Đan Thanh - nghệ sĩ kết nối thi ca và hội họa
Với hiểu biết khiêm tốn của một nhà giáo hâm mộ văn học nghệ thuật, tôi được biết thầy giáo - nhà văn Nguyễn Thanh. Thầy Nguyễn Thanh tên thật là Nguyễn Tấn Thành sinh ra tại xã Tân Quới, quận Bình Minh, Cần Thơ (nay thuộc Vĩnh Long). Khi làm văn nghệ, thầy Nguyễn Thanh còn dùng những bút danh khác để viết cho nhiều thể loại bài khác nhau : Thanh Huyền, Ngũ Lang, Đan Thanh, Phương Đình, Tương Như, Diễm Thi, Minh Khuê, Minh Văn, Lan Đình, Chàng Văn… Thầy tốt nghiệp Đại học Sư phạm - Cử nhân Văn khoa và đã qua 3 năm chưong trình Cao học Văn chương và Ngoại ngữ tại Đại học Văn khoa Sài Gòn (1975).
Xem thêm
Giao hưởng Điện Biên – thành tựu mới của nhà thơ Hữu Thỉnh
Chiến thắng Điện Biên là một chiến thắng vĩ đại của chúng ta “Lừng lẫy Điện Biên chấn động địa cầu” (Tố Hữu). Chiến thắng đó làm rạng danh nước Việt trên thế giới. “Nước Việt Nam từ máu lửa/ Rũ bùn đứng dậy sáng lòa” (Nguyễn Đình Thi). Ngày 7 tháng 5 năm 1954, lá cờ Quyết chiến Quyết thằng bay trên nóc hầm tướng Đờ cát, ngày 12 tháng 5 Bác Hồ đã có bài thơ dài đăng trên báo Nhân Dân : “Quân ta toàn thắng ở Điện Biên Phủ”. Rồi sau đó Tố Hữu mới có bài thơ nổi tiếng “Hoan hô chiến sĩ Điện Biên”. Điện Biên còn được các nhà thơ, nhà văn Việt Nam nhắc đến nhiều trong các bài thơ, truyện ngắn, tiểu thuyết. Điện Biên cũng được nhắc đến trong các cuốn sách của đại tướng Võ Nguyên Giáp và các tướng lĩnh, nhà báo của ta và phương Tây.
Xem thêm
“Chia lửa” với chiến dịch Điện Biên Phủ
Bài đăng Tạp chí Văn nghệ TP. Hồ Chí Minh số 122, thứ năm 2-5-2024
Xem thêm
Nhà thơ lê Đình Hòa chỉ thấy hoa phượng trắng
Bài viết của Lê Thiếu Nhơn về nhà thơ khiếm thị Lê Đình Hòa ở Phú Yên
Xem thêm
Lãng tử trong đời, chí thú trong văn
Bài viết về nhà văn Nguyễn Hoàng Thu trên báo Văn nghệ, Hội Nhà văn Việt Nam
Xem thêm
Trong màu xanh Vàm Cỏ
Nhà văn Hào Vũ, sinh năm 1950. Quê quán: An Hải, Hải Phòng. Dân tộc: Kinh. Hiện thường trú tại 6/3 Cư xá phường 3, thành phố Tân An, tỉnh Long An. Vào Hội Nhà văn Việt Nam năm 1984.
Xem thêm
Đỗ Thành Đồng và chuyển động đường thơ
Sau gần 15 năm đắm say đến điên cuồng với thi ca, nhà thơ Đỗ Thành Đồng, hội viên Hội Văn học Nghệ thuật Quảng Bình, hội viên Hội Nhà văn Việt Nam đã xuất bản 7 tập thơ.
Xem thêm
Chuyện tình khó quên của Trịnh Công Sơn
Bài viết của nhà thơ Lê Thiếu Nhơn
Xem thêm
Nhà văn Di Li: Tôi bị hấp dẫn bởi người đàn ông nhân văn, tử tế
Tôi nghĩ rằng, là người văn minh thì phải chấp nhận sống chung với sự khác biệt, tuy nhiên, sự khác biệt đó nếu không tốt, muốn người ta thay đổi thì mình sẽ góp ý. Và cách góp ý của mình cũng khá hài hước nên người nghe không mấy khi khó chịu.
Xem thêm
Người tốt trại Vân Hồ
Nhà văn Trung Trung Đỉnh, Giải A cuộc thi tiểu thuyết Hội Nhà văn, 1998 – 2000) với tiểu thuyết Lạc rừng. Giải thưởng Nhà nước về Văn học nghệ thuật năm 2007.
Xem thêm
Nhớ nhà báo Phú Bằng
Đọc bác Phú Bằng từ lâu, khi tôi còn trực tiếp cầm súng ở Trung đoàn 174 Sư đoàn 5 thời chống Mỹ. Lúc ấy bác Phạm Phú Bằng là phóng viên báo QĐND được tăng cường cho báo Quân Giải phóng Miền Nam.
Xem thêm
Nhà văn - dịch giả Trần Như Luận với tác phẩm “Tuyển tập 12 truyện ngắn Anh - Mỹ kinh điển, lừng danh”
Tháng Sáu 2022, trên Báo Thanh Niên rồi Tạp chí Văn nghệ Hội Nhà văn Việt Nam, nhà báo Hà Tùng Sơn và nhà phê bình văn học Vân Phi giới thiệu tác phẩm thứ 7 của nhà văn Trần Như Luận (TNL): tiểu thuyết Gương Mặt Loài Homo Sapiens. Trước đó, anh từng gây tiếng vang nhờ giá trị đáng kể của bộ tiểu thuyết Thầy Gotama và 8000 Đệ Tử dày tới 1.200 trang, trình làng năm 2014. Chúng tôi cũng biết tới cả trăm tác phẩm dịch của anh, cả thơ và truyện, xuất hiện trên các tạp chí Văn nghệ Hội Nhà văn TP Hồ Chí Minh, Văn nghệ Quân đội, Non Nước, Sông Hương, v.v… Xuân Giáp Thìn 2024, nhà văn ra mắt một “dịch phẩm” hoàn toàn mới: Tuyển tập 12 truyện ngắn Anh – Mỹ kinh điển, lừng danh. Sách dày 320 trang, bìa bắt mắt. Sách được Liên hiệp các Hội Văn học-nghệ thuật Việt Nam thẩm định chất lượng và hỗ trợ kinh phí; NXB Hội Nhà văn cấp phép. Nhân một cuộc hẹn thú vị tại Quận 7, TP Hồ Chí Minh, trong một quán cà phê tao nhã, không bỏ lỡ cơ hội, tôi đã thực hiện cuộc phỏng vấn này.
Xem thêm
Nhớ anh Mai Quốc Liên
Bài viết của nhà thơ Trần Đăng Khoa, Phó Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam
Xem thêm
Nhà văn Trầm Hương: Sứ mạng nhà văn là đi tìm những ẩn số
Hàng chục năm nay, nhà văn Trầm Hương (Phó Chủ tịch Hội Nhà văn TP.HCM) vẫn âm thầm theo dấu chân những anh hùng, người lính, mẹ liệt sĩ… để tìm nhân vật cho những trang sách của mình. Chị ghi dấu ấn đậm nét trong dòng văn học cách mạng hiện nay.
Xem thêm