TIN TỨC

Thương mái đình quê – Bút ký Thanh Tuân

Người đăng : phunghieu
Ngày đăng:
mail facebook google pos stwis
1032 lượt xem

Thanh Tuân

 Làng tôi đi qua mưa gió. Nghiêng nghiêng thời gian đổ rêu xuống mái đình. Nghiêng nghiêng tình yêu nhóm lên ngọn khói trầm thơm thơm mái đình. Nghiêng nghiêng nỗi nhớ của người con tha phương gởi về mái đình chốn cố quận.

Thương mái đình!

Chẳng phải là mái đình cong vút như mũi thuyền rồng. Chẳng là mái đình có cây đa to cổ kính ngàn năm tuổi phủ bóng ôm lấy mái ngói rong rêu. Cũng chẳng phải mái đình có con sân to nhìn ra phía trước có ao sen và dăm khóm trúc. Đình làng quê tôi khiêm tốn hơn, nếu không muốn nói là nhỏ. Nó tựa ngôi nhà nằm ở giữa làng. Trước đình có một khoảng sân gạch thẻ nho nhỏ. Đình nhìn ra có con đường ngang phía trước, và xa kia là cánh đồng rộng mênh mông trải dài từ xóm Rừng đến xóm Làng và ra tận xóm Sông. Nếu không có mái ngói âm dương và nếu không phải không khi nào đóng cửa thì chẳng ai biết đấy là đình làng.

Ba nói đình có từ đời ông cố, là nơi họp làng, nơi diệc xóm cuối năm và cúng làng đầu năm. Rồi qua chiến tranh, sân đình có lần bị pháo dội lủng mấy chỗ. Bà con đắp lại, mua gạch mới về xây vào. Mái ngói cũng bao lần hứng đạn bể lổ chỗ. Bà con lại lặng lội tìm mua được ngói âm dương về vá. Tấm cũ tấm mới thế nên nhìn mái đình chỗ còn đỏ hồng, chỗ đã xám ngắt màu thời gian.

Lũ trẻ chúng tôi có bao giờ để ý đến những đổi thay của đình, với chúng tôi đình là nơi tụ tập mỗi chiều, là nơi bày đủ trò mỗi khi thả trâu ngoài cánh đồng trước làng, và là nơi quấn riết mỗi khi cây thị ngã mùa phả hương thoang thoảng. Đấy là cây thị phía góc đình, một cây thị to cao với bóng ngã bao rợp một phần sân. Nhìn lớp da xù xì, đầy những vết thương của cây thị cũng đủ biết cây thị đã đi qua bao nhiêu mưa nắng của làng.

Tới mùa, thị trĩu quả. Quả thị không to nhưng khi chín ngả vàng sáng và thơm lựng. Vì thân quá to nên lũ trẻ chúng tôi chẳng đứa nào ôm xuể mà trèo hái. Thế nên mùa thị chín, quanh gốc đầy những sào ngắn, sào dài… Những trái thị ở cành phía sát gốc chẳng bao giờ thấy được màu vàng khi chín. Trái nào vừa chớm ươm là cứ y như cả cành ấy bị ném dép, ném cây, thọc sào đến rụng mới thôi. Mỗi chiều, hàng chục ánh mắt dạo quanh gốc thị, lò dò lượm thị rụng, ngửa cổ lên nhìn thèm thuồng những trái thị vàng rộm lúc lỉu trên ngọn cao. Thỉnh thoảng chúng tôi được chiêu đãi một bữa tiệc thị bởi chú Năm nhà gần đình hỉ xả. Chú leo tận ngọn rồi rung. Cơn mưa thị chín lộp độp. Tiếng hò hét, chí chóe, tiếng cười giòn tan trong xô đẩy, tranh nhau lượm thị. Đình làng vui rộn rã.

Ba thường bảo đình, chùa, miếu, mộ là những nơi linh thiêng, thế nên đến những nơi đó phải kiên dè. Nhưng kì thay chúng tôi lại thấy ngôi đình làng gần gũi đến lạ. Những chiều chơi trốn tìm, chúng tôi rúc trốn mọi ngõ ngách quanh đình. Có đứa trốn cả vào phía chân bàn để lư hương trong đình, rồi đứa đi tìm lại sục sạo khắp nơi chẳng sợ sệt kiên dè. Vậy mà chẳng đứa nào đêm về gặp ác mộng. Có chăng trong giấc mơ hồn nhiên ấy là tiếng cười trong veo như nắng mai ai đem trải ra phơi nơi sân đình.

Đi qua thời gian, con đường ngang phía trước đình nối đôi làng trên xóm dưới giờ đã đổ bê tông. Nhà cửa quanh đình đã khang trang hơn rất nhiều. Góc phải sân đình được trồng một trụ điện năng lượng mặt trời trong dự án Thắp sáng đường quê. Lũ trẻ chúng tôi thuở nào đã trôi dạt trăm ngõ. Đình vẫn ở đấy, đinh ninh chung thủy với làng. Mái ngói âm dương lổ chỗ màu vẫn trầm mặc, gió mưa phủ rêu thêm cổ kính. Cây thị vẫn đứng đó dù đã bao lần bao cơn bão qua làng cuốn phăng nhà cửa. Thị vẫn xòa bóng ra ôm giữ lấy ngôi đình, như giữ giúp chúng tôi cả một trời kí ức.

Một chiều gió tôi về lang thang trước sân đình. Hoàng hôn gieo nắng lợp lên mái ngói màu thương nhớ. Trong bâng khuâng tôi ước mình thành đứa trẻ chạy quanh gốc thị nhặt thị rơi. Tiếng cười giòn tan hòa vào chênh chao hương thị, lặm vào từng từng tấm ngói. Tôi ước mình được trẻ mãi như những câu đồng dao bày biện trên sân đình qua bao thời gian đổ gãy.

Thương mái đình quê!

T.T

Bài viết liên quan

Xem thêm
Những cống hiến, hy sinh của người lính đánh đổi để có hoà bình, phát triển kinh tế đất nước
Nguyện xứng đáng với lòng tin yêu của Đảng, nhân dân. Nâng cao cảnh giác, chủ động sẵn sàng đập tan mọi âm mưu, thủ đoạn phá hoại của kẻ thù, bảo vệ vững chắc môi trường hoà bình; đóng góp sức mình cùng cả nước giữ vững ổn định chính trị, phát triển kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh…
Xem thêm
Nợ sách đèn
Ngày ấy, chúng tôi từ khi đầu tiên mới tập tễnh cặp sách vào lớp 1 bậc tiểu học đến khi tốt nghiệp đại học hoặc sau đại học, thế hệ học trò chúng tôi trải qua khá nhiều kỳ thi qui định. Học trò có thi đỗ mới được lên lớp.
Xem thêm
Thương một nhà văn cao tuổi
Nghe tin một nhà văn cao tuổi (85 tuổi) là Hội viên Hội Nhà văn TPHCM, cũng là người tôi quý mến bị bệnh ung thư và khó qua khỏi trong thời gian tới. Tôi lật đật chạy đến thăm ông dưới cái nắng hè oi bức.
Xem thêm
Chất lính - Bút ký của Lê Thanh Huệ
Nguồn: Báo Văn nghệ - Hội Nhà Văn Việt Nam số 3262 – 3263.
Xem thêm
Beijing lá phong vàng (8) – Tùy văn Nguyễn Linh Khiếu
Kẻ yếu thua từng trận nhưng thắng toàn cuộc. Kẻ mạnh thắng từng trận nhưng thua toàn cuộc. Chủ thuyết Tàu là Salami.
Xem thêm
Cha tôi: Một ngón đàn tài tử đậm hồn thơ – Tạp bút Tương Như
Trong suốt cuộc đời, đôi khi phải chịu đựng cảnh mưa gió chìm nổi, tôi vẫn thường tự nghĩ mình là có lẽ là nơi hội tụ cơ duyên giữa ba dòng sông nghệ thuật: mỹ thuật, thi ca và âm nhạc.
Xem thêm
Duyên đá - Bút ký của Minh Đan
Mỗi ngày, mặt trời phía xa xa chưa kịp lấp ló, đã thấy ba tôi cần mẫn xách những xô nước mát trong trĩu nặng đôi bờ vai xương xẩu tưới lên những tia sống khỏe, mớm yêu cho từng khóm cây, chậu cảnh vườn nhà.
Xem thêm
Sức quyến rũ của sự chân thành
16 giờ ngày 14.4.2024, Nhà xuất bản Hội Nhà văn tổ chức buổi gặp gỡ giao lưu giữa tác giả - Tiến sĩ Lê Kiên Thành (con trai cố Tổng bí thư Lê Duẩn)
Xem thêm
Sông chảy bên đời – Tuỳ bút của Nguyễn Thị Thu Thủy
Một đời người đã đi qua biết bao dòng sông, bao nhiêu ngã rẽ, khúc cua; mỗi dòng sông đều để lại bao luyến lưu, vương vấn, để lại những kí ức luôn tươi xanh mỗi khi nhớ về. Sông vẫn cứ chảy như thời gian trôi đi mải miết vì vậy “không ai tắm hai lần trên một dòng sông”.
Xem thêm
Rặng Diên Vĩ - Tản văn của Quốc Tuấn
Gió vẫn thổi, mái tóc thơm tuột khỏi giây buộc, quấn quanh đầu như vòng hoa nâu thẫm, vô tình quất bỏng môi người. Mùi hương đó, quen quá. Mùi tóc mẹ, hương quê vị quán. Tựa như làn nước lung linh, hơi thở chị uyển chuyển theo nhịp điệu không gian. Đôi mắt và đôi môi vẫn mỉm cười nhưng đã có chút tiếc nuối. Chính nỗi buồn ẩn chứa trên khuôn dung đã khiến chị trở nên hấp dẫn, pha lẫn sự hồn nhiên, ngây thơ tạo nên một tổng thể đẹp đến khó tin.
Xem thêm
Trần Bảo Định - Thú thưởng ngoạn văn chương qua tác phẩm “Đọc thơ bạn”
Có thể nói Trần Bảo Định là một hiện tượng văn học Việt Nam hiện đại: Chỉ trong vòng khoảng hơn 10 năm trở lại đây, từ khi về hưu anh đã cho ra đời 6 tập thơ, hơn 10 tập tản văn, truyện ngắn và 3 tập tiểu luận phê bình trong khi phải chống chọi với căn bệnh ung thư quái ác...
Xem thêm
Canh cá rô đồng – Tản văn của Châu Duyên
Tôi biết về món canh cá rô đồng đã lâu theo lời kể của cô bạn đang ở thành phố mang tên Bác, toàn những tin nhắn như là: Ê! Trưa nay tớ đang ăn canh cá rô đồng nè.
Xem thêm
Sài Gòn như nhà, như mẹ, như quê… – Tản văn của Triệu Vẽ
Ở Sài Gòn, không có ranh giới trọng khinh giữa dân “Sài Gòn” hay dân “tỉnh lẻ”, dân “phố” hay dân “phèn”. Trong huyết quản sâu xa của người Sài Gòn có ruộng đồng, bờ bãi, con trâu, con gà.
Xem thêm
Ơi mùa hoa ban! – Bút ký của Nguyễn Huy Bang
Chiếc máy bay VJ 299 từ Tân Sơn Nhất (sau 2 giờ 5 phút) bay qua không phận 3 nước.
Xem thêm
Tháng Ba hoa gạo – Tản văn của Bằng Lăng Tím
Đào phai, mai vàng là sự kì diệu của tháng giêng. Chúa của các loài hoa tháng ba chính là hoa gạo. Xuân sắp sửa đi qua, hạ lấp ló ở đầu ngõ. Hoa gạo đẹp theo nét riêng và tùy vào thời tiết. Hôm nào trời quang hoa đỏ thắm, ngời sắc trong khoảng không. Ríu rít đàn chim, lao xao ong bướm. Hoa như đốm lửa thắp sáng cả bình minh. Hôm nào sương dày đặc, nhìn hoa như ánh lửa đêm đông, lập lòe mang đến sự ấm áp lạ thường.
Xem thêm
Nhớ hoa đào - Tùy văn của Nguyễn Linh Khiếu
Mỗi năm khi sắp tết bao giờ mình cũng mua hoa đào. Hà Nội không có hoa đào làm sao gọi là tết. Dù là bích đào bạch đào hay đào phai thì hoa đào bao giờ cũng mang tết đến mỗi ngôi nhà thân thương. 
Xem thêm
Giữa những mùa hoa nở - Bút ký Nguyễn Xuân Thủy
Từ Yên Khương, thuộc huyện Lang Chánh chúng tôi đi theo đường tuần tra biên giới lên Đồn Biên phòng Bát Mọt, thuộc huyện Thường Xuân. Đường tuần tra biên giới chập chùng uốn lượn giữa núi non, len lỏi giữa màu xanh của rừng. Càng lên hướng Cửa khẩu Khẹo càng có cảm giác đang đi về nơi thâm sơn cùng cốc. Cũng đúng, Bát Mọt là tuyến cuối của dải biên giới xứ Thanh, nơi có cột mốc 378 là nơi tiếp giáp biên giới giữa Thanh Hóa và Nghệ An. Những nơi cuối đất cùng trời bao giờ cũng gợi cho người ta sự rưng rưng về những niềm thương nỗi nhớ.
Xem thêm
Lửa Cát Bi, ngọn trao truyền khí chất Hải Phòng
“Ơi Hải Phòng cửa biển quê hương/ Tổ quốc đang ghi những trang lịch sử/ Của Hải Phòng viết trên sóng bão Thái Bình Dương”. Với vị thế địa lý của Hải Phòng, trong suốt chiều dài lịch sử dựng nước và giữ nước, nơi đây luôn là miền đất tiền tiêu quan trọng, cửa ngõ chiến lược. Bởi kẻ thù thường tiến hành xâm lược Hải Phòng đầu tiên, lấy đó làm bàn đạp để đánh chiếm Thăng Long – Hà Nội. Khi thất bại, chúng cũng thường chọn Hải Phòng là một trong những tuyến đường rút chạy cuối cùng. Hải Phòng là địa phương luôn “đi trước về sau”, có vị trí xứng đáng, giữ vai trò quan trọng trong lịch sử chống ngoại xâm của dân tộc cũng như các cuộc kháng chiến của cách mạng Việt Nam, xứng đáng với danh hiệu “Thành phố Cảng trung dũng, quyết thắng”.
Xem thêm
Mùi Tết vương dấu chân xa – Tản văn của Đặng Tường Vy
Mỗi độ xuân về, người con xa xứ không tránh khỏi rưng rức, chạnh lòng. Nỗi nhớ trong lòng người tha hương rất lạ: sâu lắng, dịu dàng, chôn kín. Như gái đôi mươi thầm thương trộm nhớ một ai đó, âm thầm, mãnh liệt, nồng nàn,  tha thiết.
Xem thêm
Mùi hương thảo - Tản văn Quốc Tuấn
Chị mười tám, hay hai lăm tuổi. Tôi cũng chẳng biết và không cần biết, chỉ cần trong tôi đã bận lòng trước vẻ đẹp thuần khiết của loài cúc lam đồng thảo ấy. Nơi đáy mắt thể hiện những đốm lửa vui, những nét cong, nếp gấp mong manh nơi khóe miệng, bờ môi thể hiện sự phong phú nơi nhiệt tâm.
Xem thêm