TIN TỨC
  • Truyện
  • Mẹ ngồi bậu cửa ngóng xuân – Truyện ngắn Trần Thế Tuyển

Mẹ ngồi bậu cửa ngóng xuân – Truyện ngắn Trần Thế Tuyển

Người đăng : phunghieu
Ngày đăng:
mail facebook google pos stwis
1001 lượt xem

(Vanchuongthanhphohochiminh.vn) – Không phải xuân về, tết đến mẹ mới ngồi bậu cửa ngóng ra con đường trước mặt. Từ mấy chục năm nay, khi tuổi cao, sức yếu không có dịp đi đây đi đó, hằng ngày mẹ đều ngồi ngóng như thế. Chiến tranh kết thúc đã mấy chục năm nay. Trai tráng của ngôi làng dọc bờ sông này đi đánh giặc, người nào còn sống sót đã về hết. Nhưng thằng Thiêm, con trai mẹ vẫn chưa về…

Mẹ nhớ lại cũng cách đây gần nửa thế kỷ, một buổi chiều ảm đạm, mây xám giăng kín bầu trời, gió heo may hun hút, anh cán bộ xã đội đến nhà. Lúc ấy cả nhà đang dùng bữa tối. Chờ cả nhà ăn xong, anh xã đội mới nâng ly nước vối, ngập ngừng nói:

– Cháu báo tin này, chú thím và cả nhà phải thật bình tĩnh.

Linh tính báo cho mẹ điều chẳng lành. Chiến tranh kết thúc đã mấy tháng nay mà thằng hai, thằng ba của mẹ vẫn chưa có tin tức gì.

– Anh cứ nói đi. Chuyện gì nào?

Mẹ nghe rõ tiếng trầm đục của chồng. Giọng anh xã đội nghe như gió thoảng:

– Cháu báo tin buồn cho cả nhà, chú Thiêm nhà mình đã hy sinh ở mặt trận phía Nam. Sáng mai xã sẽ đến nhà chính thức báo tin và cùng gia đình bàn làm lễ truy điệu chú ấy.

Mẹ như thấy đất dưới chân sụp hẫng:

– Anh nói đứa nào. Thằng anh hay thằng em?

– Dạ, thằng em, chú Thiêm ạ

Mẹ không cầm lòng được:

– Trời đất, ông bà ơi. Đêm qua tôi còn mơ thấy nó khoác ba lô về đầu làng. Tôi đứng nơi bậu cửa chờ nó mà…

Từ năm ấy, sau lễ truy điệu Thiêm, bận quá thì thôi, rảnh chút mẹ lại ngồi bậu cửa ngóng ra đường. Mẹ không tin là thằng Cay (tên thường gọi của Thiêm khi nhỏ ) mãi mãi đi xa không bao giờ trở lại. Làm sao mẹ có thể quên nó được. Dường như nó sinh ra là để lo cho người khác. Ngày ấy, khi cuộc chiến tranh lan rộng ra miền Bắc cũng như bao nhiêu gia đình nông dân nằm dọc bờ sông này, nhà mẹ nghèo lắm. Cơm không đủ ăn, áo không đủ ấm. Mà nói ngay, làm gì có cơm. Ngày hai bữa ăn chỉ toàn sắn và khoai. Nhà nghèo, nhưng mẹ bàn với chồng phải chắt chiu cho các con ăn học bằng anh, bằng em. Mẹ dồn sức lo cho thằng hai học cấp ba trường huyện. Mấy đứa em của nó đều được cắp sách tới trường. Mẹ bòn từng đồng xu từ bán rau, bán trái cây gom nhặt trong vườn cho con đóng tiền học phí. Thấy bố mẹ vất vả nuôi đàn con gần chục đứa, một buổi tối, thằng Cay rủ rỉ với mẹ:

– Mẹ ơi, học hết năm nay, con không đi học nữa. Con ở nhà phụ mẹ và bố kiếm tiền cho anh hai và các em ăn học.

Mẹ không kìm lòng được, kéo thằng Cay vào lòng:

– Con sắp học hết lớp 7. Con phải lên trường huyện học cấp 3 như anh hai con chứ ?

– Dạ, con không đi học nữa đâu.

Thiêm nói là làm. Học hết lớp 7, bố mẹ khuyên nhủ mãi Thiêm cũng không đi học nữa. Ngày theo trâu ra đồng, chiều tối Thiêm đi mò cua, bắt cá, trồng rau phụ mẹ. Mỗi ngày Thiêm đưa về cho mẹ cả rổ cá, tôm. Con nào lớn mẹ mang ra chợ Hàng bán. Cá nhỏ thì kho mắm cho cả nhà, đặc biệt dành cho mấy đứa bé nhất. Năm 1970, chiến trường phía Nam khốc liệt, trai tráng trong làng lần lượt nhập ngũ. Thằng hai vừa tốt nghiệp cấp 3. Mặc dù có giấy gọi vào đại học nhưng nó đã theo chúng bạn vào bộ đội rồi vượt Trường Sơn. Ít tháng sau, cũng là một buổi tối gió heo may hun hút như hôm nay, thằng Thiêm rủ rỉ với mẹ:

– Bố mẹ cho con tòng quân nhé. Con sẽ vào Nam Bộ tìm anh hai. Giặc tan chúng con sẽ về với bố mẹ.

– Con nghĩ kỹ chưa. Anh con đang ở chiến trường. Con lại chưa đầy 18 tuổi, người ta không cho con nhập ngũ đâu. Mẹ nói chậm như rơi từng chữ một.

Thằng Cay rút túi đưa cho mẹ tờ giấy:

– Đây là đơn tình nguyện nhập ngũ của con. Xã đã tiếp nhận và bảo về xin phép bố mẹ. Nếu được bố mẹ đồng ý thì đầu tháng tới con nhập ngũ.

Biết tính nết con trai. Nói là làm, mẹ nói:

– Trai thời loạn. Nước có giặc thì đi đánh giặc. Con suy nghĩ cho kỹ. Bố mẹ chỉ thương con gầy gò, chưa được học hành bằng anh, bằng em…

Thằng Thiêm cắt ngang:

– Mẹ đừng lo, quân đội là trường học lớn. Nhập ngũ con sẽ học và trưởng thành như anh hai và mọi người.

Chục ngày sau, thằng Cay nhập ngũ. Sau vài tháng huấn luyện, một chiều nó khoắc ba lô về thăm nhà. Và đây cũng là lần cuối cùng mẹ gặp đứa con trai yêu quý. Nó đã mãi mãi ra đi không bao giờ trở lại.

Hai chục năm trước khi bước vào tuổi 70, chồng đã đi theo tổ tiên gần 10 năm, mẹ thấy sức khỏe như buồng chuối chín cây lung lay trước gió. Một dịp thằng hai về nghỉ phép, mẹ nói:

– Đất nước hòa bình đã lâu mà vẫn chưa có tin tức gì về thằng Cay. Các con thử đi tìm em Cay xem nó nằm ở đâu? Đêm đêm mẹ vẫn mơ thấy nó khoác ba lô về thăm nhà.

Nghe theo lời mẹ, anh hai cùng bạn bè, đồng đội của Thiêm lặn lội khắp chiến trường cũ mà Trung đoàn 24, đơn vị của Thiêm đánh giặc để đi tìm mộ. Từ Tây Nguyên đến đồng bằng sông Cửu Long và cả vùng ven Sài Gòn nữa. Nhưng tất cả đều vô vọng.

– Hay là ta nhờ nhà ngoại cảm. May ra tìm được bác ấy. Chú Út trong nhà đề xuất.

Để làm yên lòng mẹ, thôi thì cứ tạm tin nhà ngoại cảm, đó là cách giải tỏa tâm lý tốt nhất hiện tại. Nhà ngoại cảm đã “mách bảo” phần mộ của thằng Cay con trai mẹ tại một trong những nghĩa trang lớn nhất trên đất Tây Nguyên. Con chim Chơ Rao xà xuống đậu trên ngôi mộ liệt sĩ chưa có tên cạnh tượng đài.

Cả nhà làm lễ nhận mộ người thân và chụp ảnh mang về khoe với mẹ. Bàn tay run run, mẹ cầm tấm ảnh mộ liệt sĩ chưa có tên nay đã có tên là thằng Cay. Nước mắt mẹ tưởng như đã không còn vì sự mòn mỏi tiếc thương, bỗng trào dâng như những hạt mưa đầu mùa trên sa mạc khô cằn.

– Con ơi, sống khôn, thác thiêng phù hộ độ trì cho cả nhà và mọi người nhé? Rồi mẹ thủ thỉ như tâm sự với người đã khuất:

– Ông ơi, thế là tôi toại nguyện rồi. Tìm thấy thằng Cay rồi. Tôi có theo ông về với tổ tiên cũng yên lòng.

Mọi chuyện tưởng như đã xong. Câu chuyện tìm mộ thằng Cay tưởng như đã kết thúc. Nhưng một chiều nọ, khi lá rụng đầy sân, gió heo may hun hút, người ta mang đến cho mẹ một bức thư. Thư của Ban Liên lạc Cựu chiến binh Trung đoàn 24 báo tin cho mẹ, chiến sỹ Trần Văn Thiêm, con trai mẹ hy sinh tại ấp Cây Khế, huyện Châu Thành tỉnh Mỹ Tho (cũ). Hiện phần mộ được xác định là một trong 300 ngôi mộ liệt sĩ chưa có tên tại nghĩa trang Cai Lậy tỉnh Tiền Giang…

Mọi việc tưởng như đã chôn sâu trong lòng bỗng ùa lên.

– Vậy thực sự em con đang ở đâu? Mẹ hỏi trong nước mắt. Con trai thứ hai của mẹ lúng túng như gà mắc tóc, ấp úng:

– Dạ, hơn 10 năm nay gia đình mình đã xác định ngôi mộ trên nghĩa trang Tây Nguyên là phần mộ của chú Thiêm. Năm nào chúng con cũng lên thắp hương, thăm nom…

Mẹ như hiểu được sâu thẳm câu chuyện. Mẹ nói như rót từng chữ:

– Mẹ biết mà. Chiến tranh điều gì cũng xảy ra. Thôi thì, nếu phần mộ trên nghĩa trang Tây Nguyên không phải mộ của thằng Thiêm nhà mình thì bữa nào các con lên đó thắp nhang khấn thay mẹ. Rằng đất nước ta là một. Liệt sĩ hy sinh vì đất nước, dù có hy sinh ở đâu cũng là liệt sĩ. Mẹ nhận liệt sĩ trong phần mộ ấy là con nuôi. Các con tiếp tục đến thăm nom, hương khói phần mộ ấy như đã làm từ hơn chục năm nay. Việc chưa xong phải tiếp tục làm là đi tìm phần mộ của thằng Cay. Sớm đưa nó về nằm cạnh ông bà và cha, mẹ…

Xuân sắp về, sau đại dịch Covid-19 xóm làng như hồi sinh. Lá rụng đầy sân. Gió heo may hun hút. Mẹ lại ngồi trên bậu cửa ngóng ra đường. Không biết đêm nay, thằng Cay có khoắc ba lô về làng như đêm qua hay không?

Xuân Nhâm Dần, 2022

T.T.T

Bài viết liên quan

Xem thêm
Đòi nợ - Truyện ngắn Kim Uyên
Phàm ngồi kiểm đi kiểm lại mấy lượt vẫn thấy thiếu tiền. Ngày hôm nay gã bán hết ba mươi ba con vịt nướng, mười bảy con vịt luộc, hai thúng bún, hai kí măng khô cùng nhiều đồ gia vị. Hết hàng là có lãi, vậy mà không một đồng lời, thậm chí còn hụt vốn.
Xem thêm
Chạy - Truyện ngắn Ngô Thị Thu An
“Chạy đi đâu đó một thời gian đi”. Anh bạn thân là bác sĩ khuyên tôi. “Em cần có thời gian để hồi phục nhiều thứ. Cuộc sống bào mòn em quá mức. Không ai có thể giúp em tốt hơn chính em”. Chạy đi đâu? Chạy như thế nào? Trong sự mệt mỏi và ngừng trệ của cả thể xác và tinh thần, những lời khuyên cứ trượt qua tôi, lùng nhùng như trong một mớ sương mù dày đặc vào một buổi sáng lập đông.
Xem thêm
Đêm của âm nhạc
Trích tiểu thuyết “My Antonia” của Willa CatherWilla Sibert Cather (1873 – 1947) là một nhà văn người Mĩ nổi tiếng rộng rãi với những tiểu thuyết viết về vùng biên giới cao nguyên rộng lớn ở miền trung Bắc Mĩ. Bà được coi là một trong những người chép sử biên niên tài năng nhất về cuộc sống của những người tiên phong khai hoang của thế kỉ 20. Tác phẩm hay nhất của bà là My Ántonia (1918). Nguồn: online-literature.com
Xem thêm
Lỗ thủng nhân cách
“Con vua không biết làm vua/ Con sãi ở chùa hỗn chúa lấn ngôi”
Xem thêm
Nhạt - Truyện ngắn Phan Duy
Một xã hội ê chề hiện ra sờ sờ trước mặt như một thằng câm khát khao được nói dù biết chắc là không thể, biết bao cay tủi bổ vào cuộc đời này một cách vô cảm. Thật ra, bản thân nó cũng từng tự lọc mình ra khỏi cái nhiễu nhương sậm màu bi đát.
Xem thêm
Rừng chưa yên tĩnh – Truyện ngắn Trần Quang Lộc
Phong cảnh rừng núi yên bình thoáng đãng như ăn sâu vào máu huyết người dân tộc rồi. Đi đâu, ở đâu, làm chức vụ gì, cuối cùng cũng quay về với núi rừng, sống với núi rừng, chết với núi rừng. Xa núi rừng một buổi cứ thấy nhớ!
Xem thêm
Đưa con về quê
Truyện ngắn của LÊ THANH HUỆ
Xem thêm
Chàng hoàng tử và cánh buồm nâu
Truyện ngắn của Đặng Đình Cung
Xem thêm
Con mèo đốm đen – Truyện ngắn Khuê Việt Trường
Chị gặp nó vào một buổi sáng, đêm hôm qua thành phố có cơn bão rớt, mưa suốt đêm, gió cứ gào qua phố làm chị không ngủ được.
Xem thêm
Hương Bánh Lọt Ngọt - Truyện ngắn Thúy Dung
Cho đến khi gần đất xa trời, ông Tám vẫn nhớ như in cái mùi của món bánh lọt ngọt. Màu xanh của lá dứa, màu nâu của đường mía, màu trắng của nước cốt dừa, khi ăn, nó ngọt thanh, hơi béo, trơn tuột vào đầu lưỡi, dai dai, nhai sơ sơ, nuốt một cái, ngon gì đâu. Đặc biệt là hoàn cảnh ông thưởng thức món ăn lúc đó, một kỷ niệm sâu dậm không bao giờ phai.
Xem thêm
Cha và con – Truyện ngắn của Kim Uyên
 Lão không muốn kéo dài sự cô đơn trong ngôi nhà của mình nữa. Nhưng quyết định rời khỏi căn nhà thân yêu quả là quá khó khăn. Vợ lão chết đã mấy năm nay, vài người hàng xóm khuất xa, bạn bè nhạt nhòa tin tức – lão chỉ một mình!
Xem thêm
Đêm nay anh ở đâu? | Truyện ngắn của Hoài Hương
Tác phẩm đăng Tạp chí Văn nghệ TP. Hồ Chí Minh
Xem thêm
Đồng trăng – Truyện ngắn của T.Diên Lâm
Mặt trời nhả màu đỏ quạch lên mảnh đá đầu làng, tỏa màu huyết dụ, gã đưa tay nâng điếu tẩu cũ mèm, bám đầy những cợn bã thuốc lâu ngày không cọ rửa, làn khói vẩn đục cuộn trọn quanh mặt gã rồi tản lạc mờ dần, ánh mắt gã nhìn xa xăm, hiện qua làn khỏi mỏng, những mảng da sần sùi, thô nhám chi chít rổ, hằn một vết sẹo dài trông nặng đến khó nhìn.
Xem thêm
Con đò lặng lẽ - Truyện ngắn Lê Thị Việt Hà
Bao giờ cơn gió trở về, mùa mưa nặng hạt, những dòng mương ăm ắp phù sa, cho dòng sông thấp thoáng bóng con đò…
Xem thêm
Cá sấu báo thù – Truyện ngắn của Hồng Chiến
 Những cây gỗ hương cao lừng lững, đứng thành hàng như được xếp vào ô bàn cờ, trải dài trước mắt gần như vô tận. Ngửa mặt nhìn lên không thấy gì ngoài lá và cành cây. Dưới mặt đất chỉ có một con đường mòn dày đặc dấu chân trâu rừng đi giữa các hàng cây.
Xem thêm
Đứa con không về | Truyện ngắn của Bích Ngân
Người sung sướng nhất hẳn là nội tôi. Thoạt đầu bà không tin người đàn ông cao lớn, để ria, mang kính cận đang ôm chầm lấy bà lại chính là thằng Sang sún, người tròn như củ khoai đã rời bà lên tàu ra Bắc khi vừa lên tám.
Xem thêm
Cánh hoa mai | Truyện ngắn của Đặng Đình Cung
Một truyện ngắn thấm đẫm nhân văn về đề tài 30-4 và Thống nhất đất nước.
Xem thêm
Ký ức chiến tranh - Truyện ngắn Trần Thế Tuyển
Thế là lại lỡ một lần nữa. Cả tuần nay, Giang không ra sân được. Giang vào phòng thay đồ rồi vội bấm thang máy xuống phòng cấp cứu.
Xem thêm
Mẹ | Truyện ngắn của Lê Thanh Huệ
Tác phẩm Giải thưởng Truyện ngắn Tạp chí Văn nghệ quân đội.
Xem thêm
Tiếng chuông muộn màng – Truyện ngắn của Trần Minh Ánh
Đêm đã khuya, mọi cảnh vật đã chìm vào giấc ngủ, tiếng điện thoại tôi đổ chuông, bên kia đầu dây là một giọng đàn ông tiếng Quảng Nam nhưng rất lạ: Alo có phải anh Minh không?
Xem thêm