TIN TỨC

Thơ trẻ và quan niệm về thơ: Hương Giang

Người đăng : phunghieu
Ngày đăng: 2022-02-17 22:34:17
mail facebook google pos stwis
2757 lượt xem

Ngày Thơ Việt Nam là một hoạt động văn hóa được tổ chức vào ngày rằm tháng giêng hàng năm nhằm tôn vinh các giá trị thi ca nước nhà. Nhân dịp Ngày Thơ Việt Nam lần thứ XX, Vanvn.vn mở chuyên đề “Thơ trẻ và quan niệm về thơ” dành cho một số cây bút được lựa chọn Tham dự Hội nghị Những người viết văn trẻ toàn quốc lần thứ X sắp tới. Chuyên đề do nhà thơ Phan Hoàng – Ủy viên Ban Chấp hành Hội Nhà văn Việt Nam, Giám đốc – Chủ biên Vanvn.vn và nhà thơ – nhà phê bình Hoàng Thụy Anh, Ủy viên Ban Nhà văn trẻ, Ủy viên Ban Biên tập Vanvn.vn tổ chức thực hiện.


Nhà thơ trẻ Hương Giang.

Tác giả trẻ Hương Giang ở Hà Tĩnh đã lấy từ trong kí ức tinh thần của mình những giá trị của tâm hồn, rồi chị đắp lên đó chất suy tư, triết lý mà không kém phần đằm thắm, nữ tính. Thi ảnh, ý tưởng cộng hưởng bất ngờ tạo khoái cảm cho người đọc: “có thể là một đám cháy/ – hãy chậm/ lời của đại bàng vừa bay qua đây”.

Quan niệm về thơ, Hương Giang cho biết: “Trước đây tôi nghĩ thơ chính là lời tự thú của tôi-kẻ bất lực trước tất cả những gì đang diễn ra ở phía ngoài và phía trong mình. Tôi bắt đầu viết những bài thơ đầu tiên ở tuổi 18. Vào thời điểm đó tôi viết vì trỗi dậy những nhu cầu của sự chân thành, sự thủy chung để cứu rỗi bản thân. Một người thân của tôi đã ra đi, tôi viết vì tôi biết họ còn sống, biết đó là ‘hiện thân vĩnh hằng của trái tim’. Một mối tình đậm sâu của tôi qua đi, tôi viết vì biết tôi sẽ tức điên lên nếu như không mở rộng trái tim và tư duy, nếu như tôi tiếp tục bó cột mọi cảm xúc trong sự chảy trôi vô tình của thời gian. Viết thơ, với tôi là một liệu pháp tâm lý cho phép bản thân gửi gắm những cảm xúc tích tụ và sắp xếp lại, đả thông mở rộng những suy nghĩ. Thơ tôi đã trao cho tôi cơ hội sở hữu sự chân thành của trái tim, đồng thời có thể chạm được những chân thành khác tôi, ngoài tôi. Dù ở tình thế nào, sự chân thành đã đang giúp tôi vượt được mọi thử thách của cuộc sống, những gàn dở, đê tiện, những xấu xa lừa lọc bỗng thành những dư vị của kí ức”.

Tôi 

Mọi thứ đang mất đi, thêm một lần nữa,
nhưng tôi đang ngắm loài kiến chúa
đợi cơn mưa

tôi nằm trên những chiếc lá phong khô
bên cạnh nỗi buồn và chán nản
nhận thấy chú kiến thợ trăng hoa

tôi gọi mặt trời lên ngọn đồi xa
mặt trời chạy cùng tôi, kể là:
– đá granit hay đôi môi cũng như nhau vậy
phong hóa cho đứt gãy những sương này

khóc đi cho mưa về
mềm những màu cháy bỏng
khóc đi cho mưa về
run rẩy bài thơ trên đỉnh lá phong
một đàn kiến đi qua
khóc đi cho mưa về

tôi không cần những lời tin cậy
tôi chết vinh quang trong tâm trí này

một giọt nước trên má hồng
chuyển động
như mây

Những tín hiệu bên hồ Baikal

Những tín hiệu trắng
hiện hữu vực thẳm nguyên sơ
hãy bơi đến nhiều hơn một điểm mù
hoang dã ở đó
bình yên cũng ở đó

trên đảo Olkhon
những sợi dây điều ước tỏa sáng
kết nối khoảng cách đám mây với mặt hồ
và đôi mắt tôi nói
và đôi mắt tôi hát
và đôi mắt tôi nhảy múa điệu dân gian

hạnh phúc trong băng giá
ngắm những chú bò lười trên thảo nguyên
dưới núi đá cẩm thạch bình yên
nhận bát súp nóng ân cần của người Mông Cổ
mặc kệ lời chê bôi của những vị khách thô

tôi đã rời thế giới ấy để bay đến thế giới khác
thả rơi lãng quên xa cũ
đến thăm mũi Burkhan thực hành nghi lễ
dưới mười ba cột serge
không còn dạn dĩ như ngày xưa

chúng ta thức để ngắm những vì sao
chúng ta đi để là những vì sao
sau năm năm
một và chỉ một ngôi sao lấp lánh sáng
kiêu hãnh tha thứ cho ánh trăng

với sự dịu dàng của hồ Baikal
thực ra là của tôi
nghe này, chúng ta đừng vội
hãy hát trên núi đồi Khaboi thảo nguyên Khaboi như tôi và bạn bè của tôi
băng giá sẽ tan biến

mặt trời rong chơi ngày mới
hãy bay đến những điểm mù
hoang dã ở đó
bình yên cũng ở đó
thảo nguyên rộng lớn rực rỡ của tôi

 

Giọt sương 

Đốt cháy bông hoàng hôn đỏ
lặng lẽ giũa giọt băng đêm

trên phố Akademika Volgina những sợi bóng đứng thiền
ánh sáng rễ khuya
lấp lánh chân trong vũng tuyết

thức giấc một mình không nói
đôi tay tách khối sương mù nặng trĩu
chúng ta không còn giới hạn tình yêu

chào mùa xuân
nơi này có giọt sương trên bông thiên trúc quỳ

Ngắm sao cùng nhau

bí mật của kẻ giấu tình yêu là tình yêu
trong tình yêu có cơn mưa nhỏ
quá khứ mãnh liệt đã tồn tại ở đó

có tiếng động của hai mũi kim đồng hồ
nhắm mắt
mở mắt
kí ức vẫn tha thiết dù giấc mơ không đến nhóm lửa mỗi đêm

tình yêu luôn có mặt
ừ em một mình
căn phòng thơm hương hoa khô
cẩm tú cầu đã viết xong cuốn sách về một người đàn ông và một người đàn bà

hẹn nhau 6 giờ sáng
cùng nhau ngắm những ngôi sao lấp lánh
em bước ra cửa bằng đôi giày tuyết
chiếc găng tay mùa đông như là anh

Sói vùng Kaluga 

Với M.P và Ahmad

 

người đàn bà vịn gậy mùa đông
cúi mặt nghe chùm rễ trắng
những sợi băng chuyển động
sau bóng tối
nhân hình của sự sống lên ngôi

Ahmad nói:
– từ cánh rừng không tên
những con sói lang thang trong phố
Kaluga cho hiền lành làm tổ
a u…

hình như
gió mang tiếng cười của người đàn bà điên
theo chân sói qua đường

hôm ấy thật thà
chúng ta nghe trái tim hát
“nếu không phải ngàn đêm hãy ở lại một đêm”
sói im lặng bên khu rừng kia
thanh thản diệu kì

nhận diện sai lầm
nhận diện từ bi
nhận diện anh
nhận diện tôi
nhận diện
sói
& ta là giọt nước dưới ánh trăng

ngực nóng đựng hòn yên tĩnh
nhẹ tênh nhịp thở của mình.

Thói quen 

Viết sau khi đọc những tác phẩm của nhà thơ Mai Văn Phấn

 

nghe tiếng chim sẻ hót
trong bụi cây gầy
dịu được những tủi cực của vết thương

chỉ một mình tạo thói quen
nỗi đau là bình thường
vẫn thấy nhức hạt hado hạnh phúc

giấc mơ bình yên trong phút chốc
lửng lơ nụ cười trên trần nhà trắng
bên kia cửa sổ là một cuộc sống khác
đừng hoang mang

có thể là một đám cháy
– hãy chậm
lời của đại bàng vừa bay qua đây

 Hương Giang/Vanvn

 

Bài viết liên quan

Xem thêm
Vẻ đẹp của người nữ trong “Bể người thăm thẳm”
Nữ giới trong thế giới truyện ngắn của Nguyễn Thị Lê Na có thể nói là đề tài xuyên suốt từ tập truyện ngắn đầu tay Bến mê (2007) đến Đắng ngọt đàn bà (2018) và bây giờ được triển khai đầy đặn trong Bể người thăm thẳm (2025). Bến mê được coi là cánh cửa đầu tiên thể hiện sự giằng xé và khao khát thoát li những ràng buộc hôn nhân truyền thống. Đắng ngọt đàn bà đánh dấu bước chuyển trong cách tiếp cận hiện thực, trực diện trưng ra những thăng trầm mái ấm, những va đập nghiệt ngã đời sống và minh định bản lĩnh, cá tính độc lập của người nữ trên con đường kiếm tìm nhân vị. Với Bể người thăm thẳm, dù xã hội hiện đại đã có cái nhìn cởi mở, bình đẳng hơn trước, nhưng Nguyễn Thị Lê Na vẫn nhận ra những dây mơ rễ má của định kiến, của sự áp đặt vô hình còn vương lại trong những câu chuyện về tình yêu và hôn nhân, trong cách đàn ông và đàn bà đối xử với nhau. Tác phẩm đã gỡ tách những lớp bi kịch, ghi nhận sức mạnh nội tâm của người phụ nữ biết đối diện, biết bắt đầu lại và biết đi tìm hạnh phúc cho chính mình. Ngòi bút của chị trực diện, sắc sảo, chú trọng khai thác những chuyển động tâm lí của nhân vật để gợi bật những vấn đề nhân văn rộng lớn.
Xem thêm
Thơ ca Khmer đương đại ở Nam Bộ - Không gian tự sự tập thể về căn tính tộc người
Tóm tắt: Được sáng tác chủ yếu bằng tiếng Khmer và được phổ biến rộng rãi thông qua các ấn phẩm văn nghệ Khmer địa phương, các tập thơ, thơ ca Khmer đương đại không chỉ phản ánh tâm tư, tình cảm và tư tưởng của cá nhân tác giả mà còn là không gian tự sự tập thể lưu giữ ký ức, biểu đạt căn tính tộc người và khẳng định bản sắc văn hóa của người Khmer Nam Bộ. Bằng phương pháp khảo sát, phân tích một số sáng tác tiêu biểu của các tác giả thơ Khmer đương đại như Sang Sết, Thạch Phách và Thạch Đờ Ni trên cơ sở lý thuyết về căn tính tộc người và tự sự tập thể, nghiên cứu chỉ ra rằng thơ ca vừa đóng vai trò như một kho tàng lưu trữ ký ức cộng đồng, vừa là diễn ngôn văn hóa giúp cộng đồng Khmer khẳng định vị trí của mình trong xã hội đa tộc người ở Nam Bộ. Nghiên cứu góp phần nhận diện rõ hơn vai trò của thơ ca Khmer đương đại trong việc bảo tồn, phát huy bản sắc văn hóa tộc người trong bối cảnh hiện nay.
Xem thêm
Tượng đài người anh hùng và nghệ thuật kiến tạo
Bằng ngôn ngữ sử thi - trữ tình, trường ca Mặt trời nồng ấm trong tim của nhà thơ Châu La Việt đặt nhân vật anh hùng vào trung tâm của lịch sử; lại đặt lịch sử vào mạch cảm xúc nhân văn sâu lắng để các hình tượng tự khúc xạ trong nhau, rồi ánh xạ vào nhau cùng tôn lên vẻ đẹp rạng rỡ của nhân vật trung tâm: Nhân dân.
Xem thêm
Đi Dọc trời hoa lửa với nhà thơ Lương Minh Cừ
Đọc tập thơ này, không biết ai cảm nhận như thế nào, nhưng riêng tôi như được trở lại ngày xưa nơi chiến trận chân ta bước tiếp. Tôi như trở lại đi trên con đường thơ DỌC TRỜI HOA LỬA. Trên con đường thơ ấy, tôi được gặp lại khoảng trời, mặt đất những ngày chiến tranh ác liệt trên biên giới Tây Nam và đất nước Chùa Tháp trong không gian yên bình hôm nay.
Xem thêm
“Hoa của nước” – Trường ca của ký ức, biểu tượng và căn tính dân tộc
Đọc bản trường ca “Hoa của nước” (song ngữ Việt – Anh) dày hơn 240 trang của nhà văn Trầm Hương, người đọc không chỉ tiếp cận một tác phẩm văn chương, mà còn bước vào một cấu trúc thẩm mỹ được kiến tạo công phu, nơi chữ nghĩa, hình ảnh và tri thức liên ngành hòa quyện. Đây là một công trình nghệ thuật mang tính tích hợp, kết tinh từ “một cuộc hành trình trải dài năm tháng”, cho thấy độ lắng của trải nghiệm và chiều sâu của tư duy nghệ thuật.
Xem thêm
Sự hào sảng trong thơ Trần Chấn Uy
Nhà thơ Trần Chấn Uy vừa cho ra mắt cuốn: “Thơ Trần Chấn Uy”, đây là tập thơ do Thư viện Quốc gia Việt Nam ấn hành với 1.450 ấn bản, do Hội Nhà văn Việt Nam xuất bản trong khuôn khổ Tác phẩm văn học đưa vào thư viện và trường học. Đây là một tác phẩm đẹp, công phu, dày hơn 500 trang với gần 500 bài thơ, một phần của quá trình làm thơ của anh, tính từ năm 2015 đến nay. Một tập thơ sang trọng, in đẹp và những bài thơ của Trần Chấn Uy hào sảng, có tình yêu đất nước, quê hương và cả những bài tình yêu.
Xem thêm
Cảm thức sông Chanh
101 đoản khúc lục bát trong “Sông Chanh” của Nguyễn Vĩnh Bảo không chỉ là những mảnh ghép ký ức, mà còn là một dòng chảy trữ tình dai dẳng – nơi tình yêu, tuổi thơ và quê nhà hòa vào nhau trong một ám ảnh mang tên “sông”.
Xem thêm
Chế Lan Viên, nhà thơ lớn trong hai cuộc kháng chiến
Chế Lan Viên là một trong những gương mặt lớn của thi ca Việt Nam hiện đại, người đã để lại dấu ấn sâu sắc trên hành trình phát triển của nền văn học dân tộc qua hai cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ.
Xem thêm
Tấm thẻ bài – căn cước của giặc lái Mỹ hay lưỡi dao lạnh lách tìm ung nhọt chiến tranh
Có những người viết bước ra từ chiến tranh không chỉ mang ký ức, mà mang theo một món nợ: phải nói sự thật. Nhà văn Từ Nguyên Tĩnh đại diện lớp người này.
Xem thêm
Đinh Nho Tuấn và bài thơ “Chị”
Bài bình của nhà thơ Trần Mạnh Hảo
Xem thêm
Cảm thụ văn học: Áng văn vời vợi chất thơ
Nếu ở giai đoạn chiến tranh, văn ông sắc sảo với các vấn đề chính trị, lịch sử nóng hổi, thì bước sang thời kỳ đổi mới, ngòi bút ấy lại trầm lắng, đằm thắm hơn khi quay về với những vỉa tầng văn hóa sâu kín trong đời sống tinh thần.
Xem thêm
“Những con chữ mẩy vàng hạt giống”
Bài viết của nhà thơ Đặng Bá Tiến, qua việc nhìn lại hai tuyển tập mới xuất bản, góp thêm một góc nhìn để hiểu rõ hơn hành trình thơ của nhà thơ Nguyễn Đức Mậu.
Xem thêm
Bản đồ đất Việt bằng thơ và bình
Cầm trên tay tập thơ chọn và lời bình Những miền quê trong thơ Việt - NXB Đại học Sư phạm mới phát hành, tôi gặp mối đồng cảm. Nhớ cái Tết năm ấy, biên tập trang thơ Xuân cho một tờ báo, tôi phá bỏ công thức đăng những bài thơ về mùa xuân đất nước…, mà chọn chủ đề thơ về các tỉnh thành, tên bài thơ gắn với tên địa danh.
Xem thêm
Phê bình luân lí học văn học
Phê bình luân lí học văn học xuất hiện trong bối cảnh học thuật Trung Quốc đầu thế kỉ XXI, khi các trào lưu phê bình phương Tây du nhập mạnh mẽ, dẫn đến khủng hoảng về bản sắc và nền tảng đạo đức của phê bình văn học.
Xem thêm
Văn chương ở điểm kì dị hay là niềm hi vọng của con người
Nếu Harold Pinter sinh năm 1993, liệu ông có nói: “Nhà văn chỉ có một việc là viết”? Khi những cỗ máy có thể giải một đề bài “hãy viết ra một tiểu luận bàn về bức tường trong trang viên Mansfield theo phong cách Vladimir Nabokov” chỉ trong chưa đến ba mươi giây, nhà văn còn gì để làm? Chúng ta có thể tạo ra cái gì mà những cỗ máy không thể bắt kịp? Tôi từng nhờ AI dịch một bài thơ tiếng Ba Tư và nó làm tốt hơn tôi. Vậy tôi nên làm gì đây? Đành rằng chúng ta vẫn viết, vờ như không sao đâu, nước sông không phạm nước giếng, và dù sao máy vẫn chỉ là máy với đầy những khiếm khuyết của nó, nhưng tôi cho rằng:
Xem thêm
Nhà “thi tiên” Thế Lữ - người góp công khai sinh nền kịch nói Việt Nam hiện đại
Xin được gọi Thế Lữ (tên thật là Nguyễn Thứ Lễ, 1907-1989) là nhà “thi tiên”, mà theo cách nhận xét khá khái quát về chân dung các nhà Thơ mới của Hoài Thanh trong bài tiểu luận “Một thời đại trong thi ca” (Thi nhân Việt Nam): “Đời chúng ta nằm trong vòng chữ Tôi. Mất bề rộng ta đi tìm bề sâu. Nhưng càng đi sâu càng lạnh. Ta thoát lên tiên cùng Thế Lữ, ta phiêu lưu trong trường tình cùng Lưu Trọng Lư, ta điên cuồng với Hàn Mặc Tử, Chế Lan Viên, ta đắm say cùng Xuân Diệu…”.
Xem thêm
Bài ca thế kỷ 21
Trước hết tôi xin được thưa: tôi không phải “nhà thơ”, tuy lúc nhỏ, thời học lớp đệ tứ ở một thị trấn nhỏ, tuy có làm thơ tình vì con tim dậy thì lúc ấy đã bắt đầu biết rung động trước một bóng hồng.
Xem thêm
Thơ 1-2-3, vẻ đẹp của sự đương đại
Trên phương diện văn học Việt Nam, thơ 1-2-3 dù mới phát triển trong một thời gian gần đây nhưng đã chuyển tải được những giá trị vừa duy mỹ vừa tất yếu, như một làn gió lạ thổi qua giữa nền thơ ca ngàn năm truyền thống. Thơ 1-2-3 xuất hiện trên văn đàn một cách độc lập, khác biệt về phương diện ngôn ngữ, câu tứ, niêm luật, góp phần tạo ra điểm mới của bức tranh thơ ca, tạo thêm màu sắc trong phong trào thơ mới.​
Xem thêm
Đọc văn chương trong thời “hậu thông tin”
Có một thời, người ta than phiền người Việt Nam đọc ít sách quá bởi cuộc sống và công việc nhiều áp lực, bận rộn khiến ta bắt buộc phải lao theo guồng quay đồng tiền. Thế nhưng thời ấy đã qua rồi. Có lẽ năm 2025 cũng đang đánh dấu một thời khác trong sự đọc văn chương của xã hội.
Xem thêm
Không chỉ vọng âm… họ còn bằng xương bằng thịt
Có những cuốn tiểu thuyết khép lại ở trang cuối, nhưng câu chuyện thì không khép. Vọng âm là cuốn sách như thế.
Xem thêm